BUURJONGENSONGELUK

Twee buurjongens. De vader van de een verdrinkt terwijl hij met de vader van de ander aan het zeilen is....

Pieter Toussaint heeft de smaak te pakken. Sinds 2005 levert hij jaarlijks een roman af. Zijn debuut De brief werd genomineerd voor de Anton Wachterprijs. En zijn in 2006 verschenen roman De vliegfiets wordt in het Turks en Italiaans vertaald.

Toussaint heeft een voorkeur voor twee jongens als hoofdpersoon, en een vader met een alles opslokkende hobby. In zijn jongste roman, De kunst van het kompaslezen, heten ze Ate en Rudi, buurjongens die het contact verliezen na de dood van Ates vader. Deze gedreven zeiler verdrinkt onder verdachte omstandigheden, terwijl hij met Rudi’s vader in Engeland verblijft. Wat is er gebeurd?

Even lijkt het alsof het er in de roman om gaat dit raadsel op te lossen, maar Toussaint gebruikt het ongeluk als motor voor het verhaal, dat overigens verre van intrigerend is. Hij wisselt voortdurend van perspectief: nu eens lees je kinderlijke dagboekfragmenten van Ates moeder, dan weer krantenberichten over het ongeluk. Soms is Ate aan het woord en dan weer Rudi, die bovendien ook weer citeert uit de brieven die hij zijn leven lang aan Ate is blijven schrijven in een kasboek.

Heen en weer springend in de tijd schetst Toussaint hun beider levensverhaal, met als resultaat een rommelige en ongeloofwaardige roman.

Ate was ooit een ranke atleet, maar is inmiddels een te dikke, rokende en drinkende veertiger met hartklachten. Hij heeft een goede baan aan de universiteit, een jongere vrouw en een klein kind, maar verkeert in een midlifecrisis. Op een dag boekt hij impulsief een reis naar Australië, waar Rudi woont. Nergens blijkt dat hij ooit veel voor Rudi heeft gevoeld – wel iets voor diens zus Nelleke –, terwijl de homoseksuele Rudi nooit van Ate is losgekomen. Hun weerzien loopt op niets uit.

Het keurige proza en de psychologische clichés van Toussaint beginnen in deze roman op je zenuwen te werken. De kunst van het kompaslezen zou moeten zinderen van de ingehouden emoties, de onuitgesproken gevoelens, maar alles wordt voorgekauwd. Ja, zelfs het ongeluk wordt opgehelderd. Jammer.Edith Koenders

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden