Brecht was groot vernieuwer van het toneel

Hoe omstreden hij ook is, dat Brecht het toneel heeft vernieuwd staat buiten kijf. Brecht, die aanstaande zondag vijftig jaar geleden overleed, doorbrak de traditionele vorm met het ‘epische theater’....

Vaak stellen de figuren zich voor aan het publiek, acteurs stappen regelmatig uit hun rol of de korte inhoud van een scène wordt vooraf verteld. Dat principe wordt nog regelmatig toegepast in het toneel.

Brecht werd geboren in 1898. Hij studeerde literatuur en filosofie, later medicijnen, maar hij koos uiteindelijk definitief voor het theater als dramaturg en regisseur in München. In 1922 debuteerde hij als schrijver met Baal.

In 1924 ging Brecht naar Berlijn. Daar kwam hij in aanraking met het marxisme. Dat is te merken in Die Dreigroschenoper, waarin hij de kapitalistische maatschappij vergelijkt met een bende gangsters. Kurt Weill schreef de muziek. In de liedjes wordt telkens commentaar gegeven op de handeling. Het stuk werd een eclatant succes, mede door de spectaculaire vormgeving.

In 1933, na de Rijksdagbrand, verliet Brecht Berlijn. Hij vluchtte naar Amerika, waar hij door het schrijven van tweederangs filmscenario’s aan de kost kwam. Hij schreef in die tijd ook zijn bekendste stukken: Het leven van Gallileï, Moeder Courage, De goede mens van Sezuan, De opkomst en ondergang van Arturo Ui en De Kaukasische Krijtkring.

In 1947 keerde hij terug naar Europa. In 1948 kreeg hij in Berlijn een eigen gezelschap, het Berliner Ensemble, waar hij zijn stukken in modelopvoeringen uitbracht. Tijdens de repetities van Gallileï kreeg hij een beroerte en stierf hij op 14 augustus 1956, 58 jaar oud.

Brecht raakte de afgelopen decennia omstreden vanwege zijn politieke voorkeuren. Bovendien bleek na zijn dood dat zijn vriendinnen co-auteur zouden zijn van een aantal van zijn stukken. Hij werd aangevallen vanwege zijn leerstukken, die overigens werden geschreven voor arbeidersgroepen en scholieren om hen te scholen in de methode van het marxisme. Wat blijft zijn een groot aantal geweldige, nog altijd gespeelde stukken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden