Boyhood is een buitengewoon portret van een gewone jeugd

Drama
Regie Richard Linklater.
Met Ellar Coltrane, Patricia Arquette, Lorelei Linklater, Ethan Hawke, Elijah Smith, Marco Perella, Brad Hawkins
166 min, in 37 zalen

null Beeld null

De jeugd van een gewone jongen, maar dan zo verfilmd dat je hem ook echt ouder ziet worden. Letterlijk van het babyvet op zijn wangen tot de baard in zijn keel.

Met dat plan begon Richard Linklater in 2002 aan Boyhood, om de film in twaalf jaar tijd op te nemen. Net als zijn personage, de gevoelige Mason, was debutant Ellar Coltrane 6 toen hij zijn eerste scènes in Boyhood speelde, en 18 toen de opnamen werden afgerond.

En natuurlijk waren ook de andere acteurs, waaronder Patricia Arquette en Ethan Hawke als Masons gescheiden ouders, toen twaalf jaar ouder.

Het klinkt als een extreem ambitieus, riskant project. Wat als Coltrane voortijdig was afgehaakt? Maar Linklater, vooral beroemd vanwege zijn bijna twintig jaar omspannende Before Sunrise/Sunset/Midnight-trilogie, heeft er zijn meesterwerk van gemaakt. Van logistieke complicaties is niets te merken; in stijl en regie blijft de film toonvast. En dat 166 fascinerende minuten lang.

Linklater baseerde het script grotendeels op de ervaringen die de spelers zelf hadden. Geen wonder dat ze zó goed in hun rollen zitten, dat je vaak alleen al daardoor niet merkt dat er alweer een jaar voorbij is. Zo zou Mason oorspronkelijk rond zijn 16de in een bandje stappen, maar Coltrane vond fotografie veel leuker en dus werd het personage aangepast.

Bijna onbeschrijflijk ontroerend, om Mason en Coltrane 'samen' te zien opgroeien. Het is immers niet alleen Masons maar ook Coltrane's gezicht dat hoekiger wordt, zíjn stem die breekt, zíjn lijf dat slungeliger gaat bewegen. Een unieke gewaarwording, waardoor je echt het gevoel krijgt deelgenoot van iemands jeugd te zijn.

En daar blijft het niet bij. Masons zusje Samantha, zalig naturel vertolkt door Linklaters dochter Lorelei, glijdt van shot naar shot eveneens de puberteit en volwassenheid binnen. Masons gameboy maakt plaats voor een Xbox, mobieltjes worden ingeruild voor smartphones en Britney Spears voor Lady Gaga. Van de oorlog in Irak tot Obama's presidentschap: de hele wereld wordt ouder in Boyhood.

Linklater heeft zich dat tijdens het maken van Boyhood ten volste gerealiseerd. Dat merk je vooral als hij een close-up wijdt aan het computerspelletje in Masons handen, of de camera laat glijden langs een bolle, doorzichtige iMac. Dat zijn dus geen vintage decorstukken, maar apparaten die modern waren toen de film werd opgenomen. Stukken gestold verleden, dat is wat Linklater toont.

Met zulke precies gedoseerde prikkels en tijdcapsule-achtige shots, stoft de film ook je persoonlijke herinneringen af. Zie je opeens weer voor je hoe je zelf als kind zat te gamen of voor het eerst een dood vogeltje vond. De ene toeschouwer herkent zich in Mason (of zijn moeder) wanneer hij op kamers gaat, de ander herkent zich in de jongen die foto's ontwikkelt in zijn donkere kamer.

En ook dat is de magnifieke schoonheid van Boyhood: iedereen vindt er zijn eigen, voorbije tijd in terug.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden