Bosnische film wint in Berlijn

De 31-jarige Jasmila Zbanic uit Bosnië-Herzegovina heeft met haar speelfilmdebuut Grbavica de Gouden Beer van de 56ste Internationale Filmfestspiele Berlin gewonnen....

Grbavica, die tevens de Oecumenische prijs en de Vredesfilmprijs kreeg, gaat over de onvoorwaardelijke liefde van een alleenstaande moeder voor haar 12-jarige dochter. Het meisje denkt dat haar vader een ‘shaheed’ is, een Bosnische martelaar, maar als haar moeder het certificaat maar niet kan vinden waaruit moet blijken dat hij tijdens de burgeroorlog tegen de Servische Cetniks heeft gevochten, slaat de twijfel toe.

Bij de première vertelde Zbanic eerder al dat ze met haar film een stem wil geven aan de vrouwen die tijdens de burgeroorlog het slachtoffer werden van de massale, systematische verkrachtingen door de Serviërs – de vrouwen werden vaak net zo lang vastgehouden in kampen tot abortus niet meer mogelijk was. De regisseur, die vlak bij de wijk Grbavica in Sarajavo woonde toen de burgeroorlog uitbrak, wees erop dat de oorlogsmisdadigers Mladic en Karadzic nog steeds vrij rondlopen.

De bekroning van Grbavica kwam als een verrassing. In de enquêtes onder critici in het vakblad Screen International en de Berliner Zeitung scoorde de film respectievelijk ‘average’ en ‘annehmbar’ (behoorlijk).

De jury onder leiding van actrice Charlotte Rampling gaf de grote juryprijs ex-aequo aan Offside van de Iraniër Jafar Panahi en de voor een appel en een ei gemaakte Deense debuutfilm En soap van Pernille Fischer Christensen. Die film kreeg ook de nieuw ingestelde prijs voor het beste debuut. The Road to Guantanamo, de meest spraakmakende film van het festival over drie Engelse jongens die tweeënhalf jaar ten onrechte werden vastgehouden in kampen op Guantanamo, moest het doen met een troostprijs. De regisseurs Michael Winterbottom en Mat Whitecross kregen uit handen van het Nederlandse jurylid Marleen Gorris ieder een Zilveren Beer voor de regie.

De acteursprijzen bleven in Duitsland. Sandra Hüller kreeg een Zilveren Beer voor haar rol in Requiem, Moritz Bleibtreu werd verrassend bekroond voor zijn vertolking van de schrijver in de teleurstellende Houellebecq-verfilming Elementarteilchen. Jürgen Vogel, acteur, coproducent en co-scenarist van Der frei Wille, kreeg de Zilveren Beer voor een artistieke bijdrage. Het is de eerste keer dat deze prijs naar een acteur gaat. De naar de oprichter van de Berlinale vernoemde Alfred Bauer-prijs voor een film die de filmkunst in een nieuwe richting weet te bewegen, was voor de minimalistische Argentijnse film El Custodio, die net als Grbavica financieel werd ondersteund door het Hubert Bals Fonds.

De prijzen markeren een koerswijziging die niet zonder gevolgen is voor het International Film Festival Rotterdam. Omdat de belangrijkste regisseurs er consequent voor kiezen hun films in Cannes in première te laten gaan (voor de volgende editie staan producties aangekondigd van onder anderen David Lynch, Aki Kaurismaki, Mohsen Makhmalbaf, Francis Ford Coppola, Sofia Coppola, Pedro Almodóvar, Pablo Trapero, Alejandro González Iñárritu, Jia Zhangke en Lou Ye), laat Berlijn noodgedwongen het oog vallen op kleine films van relatief onbekende makers – het soort dat sinds jaar en dag in Rotterdam meedingt naar de Tiger Awards.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden