BOEKENDe Gave Gods

Boek over de pest in Holland is wel een herdrukje waard

null Beeld Prometheus
Beeld Prometheus

Was het de lucht, de stank? Waren het kleine deeltjes die de zieken uitademden? Of was de pest gewoon een Straf van God, of mooier: een ‘Gave Gods’, bedoeld om de vele zondaars tot inkeer te brengen. Niemand wist hoe het zat met de pest. Doktoren en theologen schreven zich de vingers blauw. Maar het waren uiteindelijk de steden die het initiatief namen, overigens naar buitenlands voorbeeld. In 1563 gelastte Amsterdam dat besmette schepen voortaan twee weken buitengaats moesten blijven liggen. Totdat de bemanning overleden dan wel genezen was. De Staten-Generaal deden ondertussen niks; die waren veel te bang dat dergelijke ingrepen de handel zouden schaden. Een plakkaat uit 1637 blijft beperkt tot een verbod op uiterlijk vertoon en het drinken van bier tijdens uitvaarten. Het zou nog een halve eeuw duren voordat de Staten-Generaal nationale quarantainemaatregelen begonnen af te dwingen, waarmee de Republiek eindelijk in de pas liep met de rest van Europa. De Gave Gods verscheen in 1988, maar is in deze tijden zeer herkenbaar en wel een herdrukje waard. (Marcel Hulspas)

Leo Noordegraaf en Gerrit Valk: De Gave Gods. Prometheus; € 22,50.

De Volkskrant Boeken
Mooie romans, spannende non-fictie, interviews en pittige recensies: alles over de wereld van de letteren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden