Blonde jongen in pofbroek 'is niet ouderwets'

De avonturen van Kuifje begonnen vandaag precies 75 jaar geleden. In België wordt dat uitgebreid gevierd. Nieuwe albums komen er niet meer bij, koektrommels wel....

Driekwart eeuw later is Kuifje 'een passie van heren op leeftijd' geworden, stelt René Fayt, conservator van de 'reserve précieuse', de bijzondere collectie, van de Université Libre de Bruxelles. 'Wat zou Steven Spielberg zich met Kuifje bezighouden?'

Toch viert België groots het jubileum van zijn bekendste stripheld van geestelijk vader Hergé. De Koninklijke Munt heeft een zilveren penning van tien euro geslagen, de post brengt in maart vijf 'Kuifje op de Maan'-zegels uit en uitgeverij Casterman publiceert opnieuw het 24ste, niet afgeronde avontuur Kuifje en de alfa-kunst, ditmaal met recent teruggevonden tekeningen van Hergé over de mogelijke afloop. En regisseur Spielberg broedt wel degelijk op een Kuifje-verfilming.

Wereldwijd zijn sinds 1929 van de albums van Kuifje/Tintin ruim 192 miljoen exemplaren verkocht, in zestig talen. 'We hebben nog altijd alle Kuifjes op voorraad, net als tal van studies over hem en Hergé', zegt Sue Hernalsteen van de Leuvense stripwinkel Het Besloten Land. 'Moest er een nieuwe verschijnen, dan zou het een absolute hit worden.'

Dat is echter ijdele hoop. 'Ik denk dat ik de enige ben die Kuifje kan bezielen', zei Hergé (1907-1983) in 1971. 'Het is een persoonlijk werk, net zoals dat van een schilder of een schrijver. Het is geen industrie.'

Na Hergés dood kwam het beheer eerst in handen van diens privé-secretaris Alain Baran. Die maakte er een potje van, waarna Hergés tweede vrouw Fanny Rodwell en haar Britse echtgenoot Nick Rodwell het heft in handen namen. Zij richt zich op de stichting Hergé, hij op de NV Moulinsart.

Moulinsart, met veertig medewerkers en 6,2 miljoen euro omzet, exploiteert wereldwijd de rechten en doet de merchandising. Delacre mag drie luxe koektrommels met Kuifje in de sneeuw verkopen, Swatch brengt twee Tintin-horloges uit.

Toch is er altijd veel kritiek geweest op de manier waarop de nalatenschap wordt beheerd - de Tintinologues, liefhebbers van (bijna) het eerste uur, hebben weinig op met Hergés erfgenamen. Directeur Peter Horemans van Moulinsart verdedigt het beleid.

'We gaan zorgvuldig en terughoudend met Kuifje om, maar hij is niet overbeschermd. De albums zijn topklasse, dus de merchandising moet ook aan hoge eisen voldoen. Kuifje wordt gezien als een publieke erfenis, maar is nog steeds privé-eigendom.'

'De erven Bertold Brecht en de erven Brel vechten ook als tijgers dat de nalatenschap niet te grabbel wordt gegooid', stelt publicist Geert van Istendael.' Kuifje is volgens hem zeker niet de hartstocht van heren op leeftijd geworden. 'Oké, hij loopt in een pofbroek, maar die is zo vreemd dat kinderen er niets ouderwets in zien. Het succes zit in de dosering tussen spanning en grappen, in dramatiek en komiek.'

Van Istendael en nog tien auteurs mochten 'bij hoge uitzondering' Kuifje tot leven brengen in korte verhalen. Met de kroontjespen is een eerbetoon aan hem én aan Koning Albert II, die binnenkort zeventig wordt.

'We hebben allemaal een of meer figuren uit de albums gekozen en er een verhaal bij bedacht. De verhalen spelen zich op het koninklijk tracé in België, van de Koninklijke Domeinen van Laken tot het Koninklijk Paleis in de stad', aldus Van Istendael.

In een van de verhalen laat Kuifje zelfs zijn kuif afknippen, maar een seksueel al te expliciet verhaal met de operakenau Bianca Castafiore werd geschrapt. 'Te voor de borst stuitende seksuele avances zijn niet opportuun', stelt Moulinsart-directeur Horemans. 'Dat zagen de samenstellers ook in.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden