Bezuinigingsplannen Nederlandse kunstsector is cultureel vandalisme

De aangekondigde bezuinigingen op de kunsten zullen onherstelbare schade toebrengen aan de Nederlandse culturele sector. De gevolgen zullen ook in de internationale kunstwereld te merken zijn.

Protesten in november 2010 tegen de forse bezuinigingen in de cultuursector.

Geachte staatssecretaris van Cultuur, Onderwijs en Wetenschappen, Halbe Zijlstra,
Geachte leden van het Nederlandse parlement,

De internationale kunstwereld heeft geschokt kennis genomen van de vergaande plannen om te bezuinigen op de Nederlandse kunst en cultuur, zoals aangekondigd door de staatssecretaris. Wij denken dat de bezuinigingen een desastreuze uitwerking zullen hebben op de reputatie en het functioneren van de Nederlandse kunstsector.

De rijke en diverse Nederlandse culturele sector staat sinds jaar en dag garant voor Europese excellentie. Nederland heeft bijvoorbeeld een uistekende reputatie op het gebied van de podiumkunsten. Maar dat komt wel door het vaak innovatieve en gedurfde werk van onafhankelijke kunstenaars en kleine en middelgrote productiehuizen. Deze groepen zullen door de bezuinigingen het hardst geraakt worden.

Internationaal gezien is de huidige Nederlandse infrastructuur om onafhankelijke artiesten en kleine productiegroepen te ondersteunen uniek. Zonder twijfel hebben Nederlandse kunstenaars een belangrijke en positieve invloed op de Nederlandse samenleving. Daarnaast is hun inspirerende werk te zien in theaters, festivals en culturele locaties over de hele wereld.

De voorgestelde bezuinigingen - 200 miljoen euro per jaar - zullen deze dynamische, onafhankelijke en innovatieve sector beschadigen. Je kunt dan ook spreken van cultureel vandalisme. Het beleid zal een ongekend effect hebben op het Nederlandse culturele leven, en daarmee ook op grote groepen kunstprofessionals en hun publiek. Maar ook buiten de grenzen gaan we de effecten merken.

De aangekondige maatregelen zijn bovendien kortzichtig. Binnen de huidige situatie weet de Nederlandse overheid zich met een relatief klein cultuurbudget verzekerd van een cultuursector met een internationale standaard van excellentie, innovatie en tolerantie. Nederland is daar terecht trots op.

Als de plannen werkelijkheid worden, zullen het Nederlandse theater en de danswereld de grootste klappen krijgen. Het effect van de korting van het theaterbudget met 56 procent en de begroting voor dans met 40 procent, zal dramatisch zijn. De maatregelen zullen de podiumkunsten voor jaren beschadigen.

Het idee om de marktsector en het mecenaat de gaten te laten vullen zal niet de snelle oplossing zijn die de staatssecretaris en de premier voor ogen hebben. Een systeem waarin private donaties een belangrijke rol spelen kan niet heel snel van de grond komen. Zo'n ontwikkeling duurt generaties en zou bovendien ondersteund moeten worden door structurele belastingvoordelen.

We begrijpen allemaal dat ook de kunsten niet onder de bezuinigingen uit kunnen komen en vragen ook niet om een speciale behandeling. Maar de schaal van deze specifieke bezuinigingen zal elke vernieuwing binnen de sector de kop in drukken, en bovendien permanente schade toebrengen aan de Nederlandse cultuursector. De gevolgen zullen uiteindelijk in heel Europa te merken zijn.

Wij, de ondertekenaars van deze brief, roepen Halbe Zijlstra en de leden van de Tweede Kamer op om nog eens goed na te denken over de grootte en de verdeling van deze bezuinigingen, en de huidige culturele infrastructuur niet zomaar overboord te gooien. Alleen zo kan het huidige innovatieve en creatieve Nederlandse klimaat behouden blijven.

Mark Ball, artistiek directeur
London international festival of Theatre

Thomas Oberender, artistiek theaterdirecteur
Salzburger Festpiele

Vincent Baudriller, directeur
Festival d'Avignon

Jossi Wieler, artistiek directeur
Staatsoper Stuttgart

Peter Sellars, regisseur
New York

Frie Leysen, artistiek directeur
Spielzeit europa-berliner festspiele 2012

James C. Nicola, artistiek directeur
New York Theatre Workshop

Prof. Heiner Goebbels
Institute for Applied Theatre Studies / Justus Liebig University

Matthias Lilienthal, artistiek directeur
Hebbel am Ufer theater
Berlijn, Duitsland

Jerome Bel, artistiek directeur
Jerome Bel company

Sasha Waltz, artistiek directeur
Sasha Waltz & Guests

Jochen Sandig, directeur
Sasha Waltz & Guests

Johan Simons, artistiek directeur
Münchner Kammerspiele

Frank Castorf, artistiek directeur
Volksbuehne

Rene Pollesch, directeur
Volksbuehne

Anselm Weber, artistiek directeur
Schauspielhaus Bochum

Eva-Maria Hoerster, directeur
Hochschulübergreifendes Zentrum Tanz Berlin

Efva Lilja, professor en vice-voorzitter,
University of Dance and Circus,
Stockholm, Zweden

Johan Widén, professor Fine Art, vice-voorzitter
University of Dance and Circus

Tilman Broszat, artistiek directeur
Theaterfestival SPIELART

Ong Keng Sen, artistiek directeur
Theatreworks Singapore

prof.dr. Sibila Petlevski
Academy of Dramatic Arts, University of Zagreb

Emina Višni¿, directeur
Zagreb Center for Independent Culture and Youth

Christophe Slagmuylder, artistiek directeur
Kunstenfestivaldesarts

John Zwaenepoel, manager
Meg Stuart/Damaged Goods
Brussel

Outi Järvinen
Zodiak - Center for New Dance
Helsinki, Finland

Folkert Uhde, artistiek directeur
Radialsystem V
Berlijn, Duitsland

Amelie Deuflhard, artistiek directeur
Theater Kampnagel
Berlijn, Duitsland

Kerstin Müller, artistiek directeur
Theater Sophiensaele,
Berlijn, Duitsland

Barbara Raes,
Kunstencentrum BUDA,
Kortrijk

Thomas Walgrave, artistiek directeur
Alkantara festival
Lissabon, Portugal

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden