Beste talkshowmannen, waar zijn de vrouwen?

Te weinig vrouwen bij de NPO

Het aantal vrouwen in Nederlandse tv-programma's van de publieke omroep is gedaald. De Volkskrant vroeg mannelijke gasten die vaak aanschuiven: waar is uw vrouwelijke evenknie?

Van links naar rechts: Arno Vermeulen, Paul Jansen, Maxim Hartman, Özcan Akyol, Peter R. de Vries. Foto ANP

Arno Vermeulen, chef voetbal en commentator bij Studio Sport van de NOS

'Voetbalprogramma's halen het gemiddelde aantal vrouwen erg omlaag. Het zijn vooral oude, grijze mannen die aanschuiven bij Studio Voetbal. Ik heb nog nooit een vrouw gezien die leuk over voetbal kan praten. Het is al snel heel erg saai. Ik denk dat mannen meer op discussie uit zijn dan vrouwen. Het gaat er soms hard aan toe bij ons. We voeren scherpe discussies. Misschien dat vrouwen dat toch niet aandurven. En ze zijn te bescheiden.

Aan talkshowtafels zie je vaak haantjesgedrag. Als je te passief bent of wat zit te dromen, dan is het onderwerp voorbij. Ik hoor wel eens van mensen: het lijkt wel of jullie ruzie hebben. Maar na afloop drinken we wat en eten we een blokje kaas. Wie ik zou voordragen? Schrijfster Anna Enquist is geïnteresseerd in voetbal, misschien kan zij zorgen voor een onverwacht geluid.'

Arno Vermeulen Foto anp

Paul Jansen, politiek commentator van De Telegraaf

'Een vrouwelijke evenknie van mij? Dat laat ik aan anderen over. Ik zie het probleem niet. Het gaat erom dat een gast een goed verhaal heeft, dan maakt het niet uit of een man of een vrouw dat vertelt. Voor de sfeer aan tafel is de balans van gasten wel van belang. De gewenste samenstelling is ook afhankelijk van het thema.

Maar laat dat alsjeblieft aan de eindredactie over, de overheid moet zich daarbuiten houden. Het is te zot voor woorden dat het ministerie van OCW zich hiermee bemoeit. Dit komt voor uit idealistische ideeën over een maakbare samenleving. De praktijk is anders, uiteindelijk bepaalt de kijker. Die heeft een uitknop op zijn tv en kan daarmee een stem uitbrengen als de samenstelling van gasten hem niet bevalt. De kijkcijfers zijn heilig, ook bij de publieke omroep.

Ik heb een jaar WNL op Zondag gepresenteerd en meegedacht over de gasten. Het staat me niet bij dat vrouwen vaker 'nee' zeiden dan mannen. Een vrouw die ik graag op tv zie? Annemarie van Gaal, ze is goedgebekt, zegt waar het op staat. Maar ik zie net zo graag Jort Kelder, die scherpe en doordachte analyses kan geven.'

Paul Jansen Foto anp

Maxim Hartman, presentator

'Het is wel vreemd, ja. Privé hebben vrouwen vaak een grote mond, maar op televisie zie ik alleen maar van die lelijke gasten met kale koppen en grote neuzen. Bovendien functioneren vrouwen in de maatschappij veel beter: kijk maar naar de universiteiten en cito-scores.

De oorzaak ligt in het feit dat vrouwen, in tegenstelling tot mannen, van jongs af aan mooi moeten zijn. Mannen leren hoe ze van zich af moeten bijten en hoe ze moeten vechten, daardoor worden ze verbaal sterker. Knappe mannen doen het dan ook slechter op tv, neem bijvoorbeeld Jan Kooiman. Die heeft niks te melden.

Laatst zat Geraldine Kemper bij DWDD. Knap meisje, maar ze had geen woord in te brengen tegen Thierry Baudet. Had er een lelijke vrouw neergezet, die hebben meer vechtspirit.

Op televisie zijn er eigenlijk weinig vrouwen die het goed doen. Ja Eva Jinek, maar die heeft al een eigen programma. En die Turkse van DWDD, Fidan Ekiz. Zij heeft een fijn Rotterdams temperament en komt heel naturel over.

Willen we meer vrouwen op tv zien, dan zijn er eigenlijk twee oplossingen. Kom met een late night roddelshow, zoals Loose Women in Engeland. Daar zitten een paar van die typische ordinaire Britse vrouwen over niks te lullen. Daar kan Albert Verlinde nog een puntje aan zuigen. Of betaal vrouwen gewoon veel om langs te komen. Kunnen ze daarna lekker online shoppen.'

Maxim Hartman Foto anp

Özcan Akyol, schrijver

'Volgens mij ligt het probleem niet bij de redacties, maar bij de vrouwen zelf. Het probleem ligt niet bij de vraag, maar bij het aanbod. De redacteuren zullen, waar mogelijk, altijd voor een vrouw kiezen.

Vrouwen zijn denk ik te onzeker. Iemand met heel veel dossierkennis vindt het moeilijk om een mening te geven die to the point is. Vrouwen willen altijd alles weten, dossiers doorspitten, nog even een boek lezen of iemand bellen. Mannen daarentegen gaan voor een televisie-uitzending even het internet op en trekken zo hun conclusies. Op basis daarvan vechten ze elkaar tijdens de uitzending de tent uit, terwijl vrouwen veel genuanceerder zijn.

Willemijn Veenhoven vond ik een fijne afwisseling bij DWDD, daar is ze een paar keer tafeldame geweest. Zij is vlot gebekt en laat zich niet intimideren door eloquente mannelijke tafelgenoten. Fidan Ekiz vind ik ook goed. Zij heeft het hele pakket: ze is een vrouw en minderheid en heeft een scherpe mening.

Uiteindelijk zijn veel meningen hetzelfde: wat je onderscheidt is dat je in een paar zinnen helder kan laten weten wat je vindt. Een goede talkshowgast is goed voorbereid en verzandt niet in een eindeloze woordenstroom.'

Foto anp

Peter R. de Vries, misdaadverslaggever

'Er zijn weinig vrouwelijke misdaadverslaggevers, dus dat maakt het moeilijk voor redacties om een vrouwelijke evenknie te vinden. Je hebt Marian Husken van Vrij Nederland en Saskia Belleman van De Telegraaf. Belleman wordt geregeld uitgenodigd bij Pauw. Maar ja, ze is gelinkt aan De Telegraaf en dat willen redacties niet altijd.

Ik zit liever tegenover een vrouw dan een man in een stoffig pak. Vrouwen zijn vaak levendiger. Het geeft een andere dynamiek aan het gesprek. Ik vind het soms wel jammer als ik weer met vier mannen aan tafel zit. Ik vind mannen eerder stijf en stuntelig.

Ik geloof niet in die onzin dat vrouwen genuanceerder zijn dan mannen en het daardoor minder goed doen op televisie. Wel is het zo dat je een verhaal moet kunnen vertellen en niet iedereen bezit dat talent. Je moet mondig zijn en de spanningsboog in je verhaal weten te houden. Soms zie je iemand van de schrijvende pers die in de krant een grote mond heeft maar er op televisie niets van bakt.

Of vrouwen harder worden beoordeeld? Nog harder dan mannen bedoel je? Je moet nooit Twitter lezen. Niemand doet het goed. Het is geen goede afspiegeling, dus niet maatgevend. Ik zit geregeld bij DWDD en driekwart van de redactie is vrouw. De baas, Dieuwke Wynia, is ook een vrouw. Daar kan het dus niet aan liggen.'

Peter R. de Vries Foto ANP

Jort Kelder, presentator

'Allemachtig, wat een voor de hand liggend politiek correct onderwerp. Dat eeuwige gezeur dat er te weinig vrouwen in beeld zijn. Het probleem ligt vooral aan de vrouwen zelf, want wij mannen zitten heus liever met een dame aan tafel dan met een matig geklede, onwelriekende brildragende vijftiger - het profiel van de gemiddelde 'talking head' in praatprogramma's.
Van alle redacties hoor ik zo'n beetje hetzelfde: we willen zo graag vrouwen, maar zeker op politiek en economisch terrein - op Marieke Stellinga en Barbara Baarsma na - hebben ze een matig ontwikkelde interesse. Of de wil die te uiten.

Inmiddels ben ik ervan overtuigd dat niet vrouwen maar mannen worden achtergesteld. Er wordt zo gekunsteld gekeken of alle seksen, kleuren en gezindten vertegenwoordigd zijn. Zeker bij de DWDD, dat sowieso door hoofdzakelijk vrouwen gemaakt wordt (ter redactie) en in de loop der jaren als nieuwsprogramma steeds meer naar het zachte entertainment is gegaan. Het programma is zwanger van de tafeldames, en gelukkig maar.

Niemand verbiedt vrouwen Nobel- of andere prijzen te winnen, ze zijn wat mij betreft allemaal uitgenodigd tot het monomane fanatisme dat ons mannen eigen is. En als ze ondanks alle pogingen tot positieve discriminatie niet willen, dan maar niet. Voeren wij onze mannenoorlogjes wel weer in ons eentje...'

Jort Kelder Foto NPO
Meer over