Berlijnse kunstbeurs mikt op museale kopers

Soms moet je verdraaid snel zijn om een half miljoen aan kunst te spenderen. Want voor je het weet is die kunst gevlogen in de armen van een ander....

LUCETTE TER BORG

Van onze verslaggeefster

Lucette ter Borg

BERLIJN

Zoiets zal de eenvoudige carré van 399 maankleurige bakstenen, ontworpen door de Amerikaanse conceptuele kunstenaar Carl Andre, overkomen. Dat vermoedt althans Dorothee Fischer, zakelijk leidster van galerie Konrad Fischer uit Düsseldorf.

Voor 560 duizend gulden biedt Fischer Andre's vloerobject te koop aan op de kunstbeurs Art Forum in Berlijn. En nu al, zegt Fischer, nog voor de opening van de beurs, heeft zich een particuliere verzamelaar gemeld.

Zou het waar zijn, of slechts een handige reclamestunt van wat een van de meest door de wol geverfde galeries ter wereld is? Het doet er weinig toe. Feit is dat de kunstbeurs in Berlijn, die nu voor het derde achtereenvolgende jaar in het kolossale beurscomplex aan de voet van de Funkturm wordt gehouden, definitief de kinderschoenen is ontgroeid.

Alle scepsis die de beurs de afgelopen drie jaar heeft begeleid - vooral van concurrent Art Cologne - is onterecht gebleken. Berlijn is volwassen geworden, met meer goede kunst dan ooit, met een speciale selectie jonge en (relatief onbemiddelde) galeriehouders, en met een heuse prijs voor jong talent (gewonnen door Liam Gillick en Monica Bonvicini).

De in totaal 163 galeries (vorig jaar waren het er 135), die dit jaar over zeven hallen zijn verspreid, tonen hedendaagse kunst van internationaal niveau. Daarom zijn de prijzen van de kunstwerken navenant hoog.

Maar waar concurrent Keulen vorig jaar nog voorspelde dat voor dergelijke topkunst in Berlijn geen geld zou zijn, lijkt nu het tegendeel te worden bewaarheid. De hoofdsponsor, het Bankgesellschaft Berlin, heeft daartoe flink in de buidel getast.

Deze financiële firma heeft - in zijn streven om Berlijn op te stoten tot zakelijk en cultureel brandpunt van Duitsland - zeer genereus het verblijf en de reis bekostigd van honderden internationale tentoonstellingsmakers, grote particuliere verzamelaars en directeuren van hedendaagse kunstmusea.

Zij konden gisteren op een speciale, 'professionele voorbezichtiging' de beurs bezoeken, wat meteen leidde tot driftig zakendoen, contacten leggen en vooral ook veel genieten van opvallende, en soms experimentele kunst.

In tegenstelling tot de Amsterdamse KunstRAI, worden in Berlijn niet overwegend schilderijen en tekeningen op huiskamerformaat aangeboden. Zo toont galerie Entwistle uit Londen de weidse, en verbluffend goed geschilderde portretten van Jason Brooks, die de kijker tot het laatste moment in het ongewisse laten over het gebruik van penseel en/of camera.

Maar ook uit het rijke aanbod van lastig in een woonhuis te plaatsen installatie- en videokunst blijkt dat Berlijn mikt op museale kopers.

Zo toont de in Berlijn geboren Kirsten Geisler, die in Nederland woont, maar hier nog nauwelijks bekendheid geniet, interactieve prachtvrouwen die je via de computer toelachen.

De Zwitserse galerie Hauser & Wirth brengt weliswaar zeer ophangbare foto's van Paul McCarthy. Maar vanwege de aanstootgevendheid van het onderwerp - McCarthy is weer flink in de weer geweest met ketchup, onthoofdingen en castraties - zullen deze registraties toch moeilijk aan een particuliere verzamelaar te slijten zijn.

De Berlijnse beurs is een beurs vol grote, voor wie kwaad wil, gehypte namen. De Britse fotograaf Richard Billingham is zo'n naam. Billingham verraste de wereld een paar jaar geleden met een liefdevol gecomponeerde fotoserie van zijn alcoholische, kettingrokende, vretende en boerende familie.

Het afgelopen jaar heeft Billingham zich gestort op het filmen. Zijn eersteling wordt eind december door de BBC uitgezonden. Vaste galeriehouder Anthony Reynolds uit Londen biedt in Berlijn alvast een voorproefje, in de vorm van een reusachtig billboard van Stills, voor de prijs van vijftigduizend gulden.

Billingham heeft de camera wederom op zijn vader gericht, dat gerimpelde mannetje dat zich in zijn jonge jaren nog stoer liet tatoeëren. De camera tast en snuift. Hier ontstaat het beeld van een verrimpelde elleboog, daar verschijnt de schaduw van een tandeloos bekkie.

Billingham bekeek zijn vader zoals je een aftandse hond bekijkt, van schurftplek naar schurftplek dwalend. Hij componeerde er een veelluik van, met liefde en mededogen. Nee, laten we hopen dat Billingham geen hype is, net zomin als Berlijn dat is.

Beurs Art Forum Berlin. Tot en met 4 oktober. Dagel. 11 uur tot 8 uur 's avonds (zat 2 oktober van 11 uur tot 10 uur 's avonds.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden