Barre tijden voor het kostuum van de popheld

Deze rubriek belicht alledaagse fenomenen met een kunstblik. Vandaag: Het uit-duizenden-herkenbare popkostuum...

Los van al het andere, dat deze maand bij het dertigste sterfjaar van Elvis Presley herdacht gaat worden, was er natuurlijk dat pak. Dat witte Vegas-kostuum met de glittermotieven, de enorme kraag en riem, dat nu ook al dertig jaar op carnavals, verkleedpartijen en talentenjachten als het perfecte herkenningsattribuut van de popartiest fungeert.

Hoe slecht de betreffende simulant ook zingt, het publiek zal hem direct als Elvis herkennen aan zijn kostuum. Ook al varieert het pak in details: bij het ene optreden droeg de zanger een wit jasje en broek, de andere keer een soort overall, de glittermotieven soms wild, dan weer subtiel.

De duizenden pophelden die er sindsdien voorbij zijn getrokken, hebben niet minder bewust in de klerenkast gekeken, op zoek naar onderscheidende attributen. Snoop Dogg heeft zijn felgekleurde bontjas, Missy Elliott haar Adidas-trainingspak, de mannen van Daft Punk dragen nog steeds een helm tijdens het optreden. Maar toch: als je dergelijke attributen tijdens carnaval zou aantrekken zou je niet als deze artiesten herkend worden.

Het uit-duizenden-herkenbare-pop-kostuum heeft het in recente tijden moeilijk gekregen. Zo vereenzelvigd worden met dat ene kostuum zoals bij Elvis Presley, overkomt nog maar weinigen. Dat is ook aan de strategie van de sterren zelf te danken. In de jaren tachtig deden ze er nog erg hun best voor: Michael Jackson heeft lang zijn glitterhandschoentje gehouden, zijn net iets te korte zwarte broek en de witte sokjes. Prince werd bekend in paars fluweel en 18de-eeuwse bloezen met ruches, en koos in de tijd van het nummer Kiss juist weer consequent voor het strakke genre.

Maar veel pophelden anno 2007 gooien het bij iedere plaat over een compleet nieuwe kledingboeg. David Bowie was er al heel vroeg een meester in en koos per plaat een nieuw uiterlijk, een nieuwe identiteit. Maar wat als conceptueel instrument begon, is inmiddels een beproefde marketingstrategie: Christina Aguilera brengt haar nieuwe plaat aan de man met telkens een nieuwe haarkleur, een nieuw pakje en een nieuw image.

De artiesten veranderen tijdig, en dat is slim: want voor je het weet zit je aan je kostuum vast. Zoals Elvis, of zoals de gitarist van AC/DC, die nog steeds met dat korte broekje en stropdas schijnt op te treden.

Opvallend is het dan ook dat zanger/gitarist Jack White van The White Stripes zich de laatste tijd regelmatig kleedt in een rood kostuum, dat om zijn uitbundige versierselen bijna als een soort Elvis-pak beschouwd kan worden. Maar dat duidt op iets anders. De White Stripes hebben al jaren alles – van kleding tot website – in de kleuren wit, rood of zwart. Ze kiezen voor een ruimer onderscheidingsmotief in het kostuum. De kleuren blijven, en alleen de zwarte hoed en de witte jurk zijn vaste elementen. Het is de handigste oplossing voor de hedendaagse ster: duidelijk herkenbaar, maar toch ruim variabel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden