Review

Babbelige stijl maakt Rivieren keren nooit terug tot een onevenwichtig boek

Kunsthistorica Ella Theisseling bracht als kind elke zomer door rond de Pont du Gard in Frankrijk. Het waren haar gelukkigste jaren, zwemmend van oever naar oever.

Dertig jaar later keert ze er terug, in een roestige auto, want ze heeft heel wat te verwerken. Sinds het overlijden van haar vader lijkt het alsof ze stilstaat. Ze moet de dood onder ogen komen, anders kan ze ook niet leven. Terwijl ze zich volgiet met wijn, probeert ze haar angsten en onderdrukte herinneringen naar boven te halen.

In de nieuwe roman van filosoof en schrijver Joke J. Hermsen keren de thema's terug die ze verwerkte in succesvolle essaybundels als Stil de tijd: herinnering, melancholie, hoop. Dat zie je terug in haar observaties: 'Elke keer als er zo'n herinnering in haar gedachten opdook, behoorde die opnieuw tot dit moment, tot dit ogenblik hier in de zon. En dat ene moment bevatte heel haar leven, telkens weer.'

Hermsen heeft duidelijk veel liefde voor haar personage, en dat maakt dat het lot van de ongelukkige, maar enigszins kleurloze Ella de lezer uiteindelijk echt wat kan schelen. Dat is bijna een wonder, want de matige stijl geeft Ella heel wat te verduren. Die is te babbelig, met oninteressante terzijdes over bloemen die in de aanbieding zijn. Metaforen zijn lachwekkend: 'Er was van alles gebeurd, maar zij kon er niet goed mee harmoniëren. ... De stemvork van haar bestaan was te veel uiteengebogen.' Of voorspelbaar: 'Het verleden zwol aan als een steeds luider wordende melodie.' Maar wanneer Ella over figuren als de mystica Teresa d'Ávila nadenkt, heeft Hermsen wel weer beet. Een onevenwichtig boek.

Rivieren keren nooit terug

fictie
Joke J. Hermsen
De Arbeiderspers;
264 pagina's; €19,99.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden