Aruán Ortiz bouwt voortdurend spanning op, dat vraagt wat van de luisteraar

Jazzpianist Aruán Ortiz ontregelt met dissonante toonstapelingen, maar na een tijdje valt toch eenheid in de muziek te ontwaren. De Cubaan bouwt voortdurend spanning op. Dat vraagt wat van de luisteraar.

Nog geen kwartier in het concert, of pianist Aruán Ortiz heeft alle extremen van zijn instrument al afgetast. Harde knallen diep onder in het register, snelle trillers bovenin, een vinger die over de snaren in de vleugel strijkt. Een constant ritme ontbreekt; Ortiz ontregelt bewust door zijn linker- en rechterhand in compleet andere tempo's te laten spelen. Het geheel doet afwijkend aan, wars van structuur en regeltjes.

Aruán Ortiz
solo
Muziek
26/1 TivoliVredenburg, Utrecht

Ortiz, geboren in Cuba, behoort tot de topklasse van de New Yorkse improvisatiescene, het vrije vers binnen de (jazz)muziek. Zijn vorig jaar verschenen soloplaat Cub(an)ism werd bejubeld om de a-Cubaanse eigenheid; Ortiz geeft zijn roots, de karakteristieke Zuid-Amerikaanse ritmische accenten, een subtielere plek in zijn muziek dan veel tijdgenoten.

Bij Cub(an)ism is het moeilijk vat krijgen op Ortiz' vervreemdende muzikale dialect. Vrijdagavond, live dus, evenzo. De muziek klinkt vrolijk noch droevig, mooi noch lelijk. Naast het ontbreken van een vast tempo is er een ander onontkoombaar trekje in zijn spel: wringende, dissonante toonstapelingen ¿ onophoudelijk. Daardoor klinkt een voortdurende spanning, die nergens ontaardt in ontspanning. Het vraagt wat van de luisteraar. Wat te doen met deze abstracte klanksnippers? Rust is er alleen op de zeldzame momenten dat Ortiz één noot aanhoudt.

Toch is het dankzij die vasthoudendheid aan hoekige klanken dat na verloop van tijd een vorm van eenheid in de muziek valt te ontwaren. Maar of Ortiz bewust daarop zinspeelde? Misschien zegt het meer over de luisteraar, naarstig zoekend naar houvast, en is Ortiz' eigenwijze muziek de figuurlijke spiegel die ons daarmee confronteert.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.