Antieke cd-rom

Voor een nog niet zo erg ingewijde in alle geheimen van het computergebruik is het aanvankelijk puzzelen om toegang te krijgen tot de luisterrijke bibliotheek van de klassieke Oudheid, die de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) ter gelegenheid van de Boekenweek op cd-rom voor de buitengewoon schappelijke...

Han van Gessel

Je kunt de cd-rom natuurlijk gewoon afspelen, maar wie hem als liefhebber van de Griekse en Romeinse cultuurschatten op zijn harde schijf wil installeren, wordt met een probleem geconfronteerd. De handleiding voor Windows 95 of 98 geeft aan dat je dan na 'Start' en 'Uitvoeren' D:xset up.exe moet intikken, waarna de installatie automatisch wordt voltooid. Maar dat valt tegen. De computer gaat sputteren. Ook een deskundige komt er niet uit.

Dus maar even met de CPNB gebeld. Er blijkt een fout in de handleiding te zijn geslopen. In tegenstelling tot wat op het hoesje staat, wordt de cd-rom niet naar de harde schijf gekopieerd. Je moet na 'Start' en 'Uitvoeren' D:xstart.exe intikken, waarna het programma vanzelf opstart. Het is maar dat we het weten.

Alle moeite wordt beloond. Wie eenmaal toegang heeft tot de bibliotheek, krijgt een inspirerende zwerftocht door het klassieke cultuurbezit voorgetoverd. De basis vormen reeksen boeken die onder in het scherm net als op een boekenplank in slagorde staan opgesteld. Door er met de muis langs te gaan, draaien de boeken zich met hun omslag naar je toe. Een klik is voldoende om de informatie over het voorgedraaide boek op te roepen.

Rechts naast de boekenplank staan twee categorieën boeken aangegeven die kunnen worden opgeroepen. De categorie 'De Klassieken' biedt zicht op talloze - vertaalde - literaire werken, die zijn onderverdeeld naar hun periode van ontstaan, plus bloemlezingen. De perioden staan aangegeven en door er een aan te klikken verschijnt de boekenplank met de desbetreffende boeken op het scherm. De categorie 'Over de Oudheid' opent de weg naar boeken met zakelijke informatie, waaronder boeken over filosofie, kinderboeken, naslagwerken en reisboeken. In totaal zijn op die manier ruim vierhonderd boekbeschrijvingen toegankelijk.

Wie een boek oproept van bijvoorbeeld Homeros krijgt volop informatie over de inhoud en de beschikbare vertalingen. Een klik op zo'n vertaling laat een tekstfragment zien. Op die manier kunnen vertalingen met elkaar worden vergeleken. Hyperlinks leiden naar meer informatie over de aangegeven woorden. Ook kan bekeken worden waar bepaalde plaatsen liggen.

Boven in het scherm verschijnen vaak schitterende illustraties, die zowel groot als in detail worden weergeven. Met een klik kan de bijbehorende informatie worden opgeroepen. De illustraties vormen een zelfstandig blok en schuiven als een doorlopende film door het beeld. Ze corresponderen niet met de boek informatie die wordt opgevraagd. Bij de Romeinse architect Vitruvius bijvoorbeeld, zou je afbeeldingen van bouwwerken verwachten, maar dat gebeurt niet. Een kniesoor die daarover valt.

In het linkergedeelte van het scherm staat een verticale lijst met de letters van het alfabet. Wie op een daarvan klikt, krijgt een lijst trefwoorden te zien die weer kunnen worden aangeklikt om verdere informatie op te vragen. Een slimme encyclopedie in het klein.

Lectori Salutem werd samengesteld door Madelon Witterholt. Voor het concept en de realisatie tekende IJsfontein Interactive Media. De cd-rom is een lusthof voor minnaars van de Oudheid, waarin ze naar hartelust kunnen dolen door het erfgoed van Grieken en Romeinen, maar biedt in het bijzonder aan jongeren de mogelijkheid met behulp van moderne mediatechnieken kennis te maken met een wereld waarmee zij wellicht niet zo vertrouwd zijn, maar die toch van onschatbaar belang is geweest in de historie van de westerse cultuur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden