‘Amerika subsidieert kunst meer dan Europa’

Frédéric Martel groeide op in een boerendorpje nabij Avignon. ‘De mensen daar haten Amerika met heel hun hart. Maar ze zijn verzot op Amerikaanse jazz en films....

Fransen, vooral, en de meeste andere Europeanen denken: Amerikaanse cultuur bestaat van de markt, het resultaat is vermaak voor de massa’s; Europese kunst leeft van overheidssubsidies, het resultaat is kunst. ‘Maar afgezet tegen de omvang van de bevolking genieten Amerikanen net zo vaak van kunst als de Fransen’, zegt Martel. ‘Soms vaker, zoals bij theater en film.’

Net zo bij de bestedingen aan kunst. De Amerikaanse overheid investeert nauwelijks rechtstreeks. Maar iedere private gift is fiscaal aftrekbaar – 350 dollar aftrek per 1.000 gegeven dollars. Tel de gederfde belastinginkomsten mee, en de staat subsidieert de kunsten indirect voor 20 tot 50 miljard dollar per jaar, schat Martel. ‘Alweer: even veel als of meer dan in Europa.’

Zo heerst in het Amerikaanse culturele landschap de ‘democratie van de dollar’: de burger kiest door te geven. Amerikaanse artiesten en kunstinstellingen zijn dan ook extra gespitst op wat er leeft bij minderheden, in dorpen en stadswijken. ‘Terwijl het Franse culturele systeem, van bovenaf geregeerd, 10 procent van de bevolking negeert: de moslims.’

Europa de verdediger van mondiale diversiteit, tegenover het monoculturele imperialisme van de VS? Het is lood om oud ijzer, vindt Martel: ‘De VS vernietigen diversiteit in andere landen, Europa in eigen huis.’ Hij staat dan ook neutraal tegenover beide systemen. Maar niet tegenover de politiek. De voormalige adviseur van twee socialistische Franse premiers besloot zijn verhaal met: ‘Vive Ségolène Royal!’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden