Review

Alsof je thuis op de bank door de Jungle van Calais wandelt

Boek (foto) - Ville de Calais

Het is alsof je thuis op de bank door de Jungle van Calais wandelt. Fotograaf Henk Wildschut laat zien op welke manier mensen, hoe gemarginaliseerd ook, een samenleving kunnen bouwen.

Beeld Henk Wildschut

Het boek begint met het eind. Dat kan alleen wanneer de maker het verhaal van a tot z heeft gevolgd, wat in dit geval zo is. Fotograaf Henk Wildschut volgde van a tot z het verhaal van de 'Jungle van Calais', het bos ten noorden van de Franse havenstad Calais, jarenlang toevluchtsoord voor duizenden vluchtelingen en migranten, wachtend op hun kans om de oversteek te maken naar Groot-Brittannië.

Van 2006, toen de eerste mensen er tussen het groen neerstreken, tot oktober 2016, toen het kamp tegen de grond werd gebulldozerd, legde Wildschut vast wat hij aantrof. Juist die ontnuchterende en melancholische aftakeling van de Jungle aan het begin van Ville de Calais - een prelude van verlaten en verbrande tenten, de was die nog even hangt te drogen, de laatste sporen van menselijke aanwezigheid tussen de bomen - zorgt voor een sterke binnenkomer.

Henk Wildschut, non-fictie.
Ville de Calais (****)
Vormgeving door Robin Uleman
Uitgave in eigen beheer; henkwildschut.com; euro 55,00.

Ville de Calais, helder en prettig onpretentieus vormgegeven door Robin Uleman, vertelt het verhaal van de Jungle vanaf maart 2015. Toen keerde Wildschut na een paar jaar afwezigheid terug naar Calais. Hij zag hoe de provisorische onderkomens uit de begintijd van het kamp, de gammele hutten van hout, plastic en textiel (vastgelegd in het boek Shelter uit 2010), in snel tempo plaatsmaakten voor professionelere woningen, gebedshuizen, winkels, wegen en restaurants. Die ontwikkeling is in het boek goed te volgen. Wat begint met een paar jongens die op de onbebouwde duinvlakte rondscharrelen, door de fotograaf vastgelegd op 25 februari 2015, de eerste foto na de prelude, groeit op de pagina's daarna uit tot een zelfvoorzienende stad. Op 14 december 2015 telt Wildschut 40 restaurants, 43 winkels, 6 hamams, 8 bakkerijen, 4 kappers en 7 bars/disco's.

Het leuke is: het is alsof je, thuis op de bank, door die stad wandelt. Ja, er stond een gigantisch hek omheen, er was prikkeldraad en bewaking. Nergens probeert de fotograaf te verhullen dat deze 'stad' een probleem was, een onwelgevallige puist op het geweten van Europa.

Desalniettemin is het doel van zijn boek om te laten zien op welke manieren mensen, hoe gemarginaliseerd ook, met z'n allen een samenleving kunnen bouwen. En dus stappen we binnen bij Bilal en zijn tandoori-oven, zien we hoe een lantaarnpaal in het midden van de straat een plein kan opleveren, en hoe de Pakistaanse Shami een restaurant begint en weer kwijtraakt.

De serie leverde al diverse tijdschriftreportages en tentoonstellingen op. De meerwaarde van dit boek? Slow time-lapsing. Henk Wildschut kan het.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.