Alles wat je wilt weten van Nederlands erfgoed

Thematische bosatlassen

De serie Bosatlassen heeft opnieuw een prachtige aanvulling gekregen. Al het Nederlandse culturele erfgoed ligt erin opgeslagen.

Beeld Io Cooman

Bij de Groningse uitgever Noordhoff krijgen ze er geen genoeg van, en gelukkig maar: het maken van thematische Bosatlassen. We hadden al De Bosatlas van Nederland (in thematische kaarten), De Bosatlas van de geschiedenis van Nederland, De Bosatlas van ondergronds Nederland, De Bosatlas van Nederland Waterland, De Bosatlas van het klimaat, De Bosatlas van de energie en De Bosatlas van het voedsel - stuk voor stuk tot de rand met informatie gevulde atlassen om te koesteren en urenlang in te bladeren. Aan die fenomenale serie - mocht Nederland ooit onder de zeespiegel verdwijnen dan is het Verdronken Land in elk geval uitputtend vastgelegd - is nu De Bosatlas van het cultureel erfgoed toegevoegd.

Cultuur wordt breed opgevat. De atlas raakt daarom soms onvermijdelijk aan voorgaande: die over de Nederlandse waterhuishouding en de Nederlandse geschiedenis met name. Maar dat is niet erg en een kanaal of een terp behoren nu eenmaal ook tot het cultureel erfgoed.

Als er uit de nieuwe loot aan de Noordhoffboom iets opstijgt, dan is het de rijkdom van het Nederlands cultureel erfgoed. Het land blijkt bezaaid met oude kerken, oude orgels, oude verdedigingswerken, oude scholen, oude scheepstypen en oude feesten. Je kunt hier, zo blijkt, eigenlijk geen stap zetten zonder op cultureel erfgoed te stuiten. Een Bosatlas-app zou daarom welkom zijn, want de paden op de lanen in met de stoeptegels die ze in Groningen produceren, is geen doen.

Beeld Io Cooman

Mooi overzicht

Het erfgoed is vastgelegd in kaarten en graphics. Zo krijgen we een mooi overzicht van 'Uitgeleende Nederlandse woorden' voorgeschoteld. 'Apartheid' is dus niet het meest uitgeleende woord, zoals je vaak hoort, maar 'baas' - de Amerikaanse verbastering 'boss' nog niet eens meegerekend. Het Japans kent vijfhonderd Nederlandse leenwoorden, toch leuk om te weten.

Hoeveel fanfare-orkesten zijn er in Limburg en in welke steden en dorpen maken ze die bloasmuziek? Hoe ziet de ontwerpgeschiedenis van het bijna vergeten cultureel erfgoed van de telefooncel eruit? Tot welke terpengeneratie behoort die van Ezinge? Waar vinden we nog molens op stadsmuur of omwalling? Waar woonde Piet Mondriaan in Blaricum? Waar vinden we nog fabrieken uit de 19de eeuw? Hoeveel plaatsen in de VS heten 'Middleburg'? Hebben ze in de stad Groningen nog een beetje cultureel erfgoed? Het staat er allemaal in. Wat ontbreekt, is het cultureel erfgoed van de Nederlandse atlas.

Nog op mijn verlanglijstje: De Bosatlas van de sport, De Bosatlas van de religie en De Bosatlas van de Nederlandse politiek.

Illustratie uit De Bosatlas van het cultureel erfgoed met daarop de oudste bedrijven. Beeld Noordhoff
Illustratie uit De Bosatlas van het cultureel erfgoed met daarop de bekendste Nederlandse kunstenaarsdorpen. Beeld Noordhoff
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.