Review

Alain Robbe-Grillet was zijn tijd ver vooruit

Boek (fictie) - Een regicide

De eerste roman die Alain Robbe-Grillet (1922-2008) schreef kwam pas 25 jaar ná zijn debuut Les Gommes uit, in 1978. Un régicide is nu voor het eerst in het Nederlands vertaald, en goed ook, door Christian Hendrikx.

Alain Robbe-Grillet, Een regicide (****), fictie
Uit het Frans vertaald door Christian Hendrikx.
Koppernik; 176 pagina's; euro 18,50.

Robbe-Grillet wordt beschouwd als de verpersoonlijking van de nouveau roman, een uitermate Frans genre dat in de jaren '60 van de vorige eeuw opkwam. Plot en eventuele gebeurtenissen zijn ondergeschikt aan sfeer en zintuiglijke waarneming. Toevallig aandoende associaties smeden losse verbanden tussen personages en plaatsen. Als lezer moet je je hoofd erbij houden, maar je tegelijkertijd laten meedeinen op de tekst, zonder al te veel te willen analyseren of begrijpen. Wat je bij Een regicide ervaart is een gevoel van vervreemding en een licht onbehagen die tenslotte uitmonden in een existentiële moedeloosheid. Geen wonder dat de wereld hier in 1949 nog niet klaar voor was.

Amalgaam

We lijken te maken hebben met twee personages: Boris, een kwaliteitscontroleur in een enorme fabriek die het plan opvat om de koning te vermoorden, teneinde een revolutie te ontketenen bij het volk dat zijns inziens veel te onverschillig is ten opzichte van de politiek. En een naamloze 'ik' die op een eiland woont dat niet op onze wereldkaart te vinden is. Het is er bijna altijd mistig. De mannen op het eiland houden zichzelf in leven met vissen, het hoeden van wat schapen, het verbouwen van aardappelen en rogge.

Op tekstueel niveau vermengen hun ervaringen (de krant in Boris' handen drijft als een prop papier weg voor de ogen van de 'ik'), wat een amalgaam aan zintuiglijke observaties oplevert. Beide verhalen komen tot een climax waarin de bestaande orde tijdelijk verandert. 'Ik zal me weldra ommuurd voelen door de vaste massa, zonder een kreet te hebben geslaakt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.