Opinie

'Afschaffen van het Mediafonds maakt elke belofte van kwaliteit belachelijk'

Een bloeiende en internationaal succesvolle beroepsgroep wordt zonder pardon de nek omgedraaid, schrijven eindredacteur Jair Stein en documentairemaker Jennifer Pettersson. 116 mensen uit de cultuur- en mediawereld hebben de brief ondertekend.

Janine Jansen Beeld ANP

Herinnert u zich de ongelofelijke scène waarin Rita Verdonk op de achterbank van een auto zachtjes een lied begint te zingen gericht aan Ayaan Hirsi Ali (De Leugen, 2010). De ontluisterende gesprekken tussen violiste Janine Jansen en de mannen die in haar vooral een product zien dat je kunt 'vermarkten' (Janine, 2010). De jonge kauw die met zijn snavel een blauwe kauwgombel doorprikt (Kauwboy, 2012). Het zijn onvergetelijke momenten, waar we hopelijk nog vaak aan terug zullen denken, want straks hebben we alleen de herinnering nog over dat er ooit zoiets gemaakt kon worden.

Het zal even duren voor de gevolgen van de kaalslag zichtbaar zullen zijn. Het duurt nog even voor we moe zijn geworden van de praatprogramma's, de realityshows en de snelle reportages en we op zoek gaan naar een aangrijpende documentaire of een goed gemaakte dramaserie. De kans dat we dan iets zullen vinden zal klein zijn, of beter gezegd: miniem. Dan pas zal duidelijk worden waar de plannen van het kabinet toe hebben geleid.

De laatste dagen is met betrekking tot de publieke omroep veel gesproken over kwaliteit. Kwaliteit moet leidend worden bij het bepalen van het budget en de beschikbare zendtijd van de omroepen, vindt Sander Dekker, de staatssecretaris van Cultuur. Een prachtig streven, waar niemand iets tegen in kan brengen. Misschien dat er daarom ook zo weinig protest is gekomen tegen zijn plannen.

Maar dit is de werkelijkheid: straks hebben de omroepen driehonderd miljoen euro minder te besteden om die extra kwaliteit te leveren, een derde van het budget. 'Meer met minder' heet dat, maar je hoeft geen wiskundige te zijn om te begrijpen dat je met minder geld niet meer, maar vooral minder kwaliteit kunt leveren.

Kostbare projecten
Het gevolg van deze bezuiniging zal zijn dat de kostbare projecten (lees: de kwalitatief goede producties) als eerste geschrapt gaan worden. Gelukkig is er dan altijd nog de mogelijkheid om voor bijzondere programma's geld te zoeken bij externe fondsen. Of nee, dat kan straks ook niet meer.

Maandag besloot het kabinet om het enige onafhankelijke instituut dat de kwaliteit van mediaproducties waarborgt, te laten verdwijnen. Met steun van het Mediafonds worden talloze prijswinnende film- en radioproducties gemaakt, naast de lange documentaires in de bioscopen, het grootste deel van alle Nederlandse IDFA-films en de mooiste jeugdprogramma's. Ook megasuccessen zoals Het paard van Sinterklaas (2005) en De regels van Matthijs (2012) zijn gemaakt met geld van het Mediafonds. De reden voor het succes van deze producties is dat het Mediafonds zeer streng selecteert op kwaliteit, inhoud en op artistieke meerwaarde en de makers dwingt om plannen tot in detail uit te werken. Zo blijven alleen de beste producties over.

Met de opheffing van het fonds bespaart het kabinet 16 miljoen euro. Dat is een promille van de totale bezuinigingen, maar een essentieel bedrag voor het behoud van hoogwaardige producties. De Nederlandse Publieke Omroep heeft toegezegd het gat te zullen dichten, maar dat biedt weinig zekerheid. De Publieke Omroep zal het geld moeten halen uit hun reeds gedecimeerde budget, en de staatssecretaris heeft gezegd geen 'hekje' om het documentaire- en dramabudget te zullen zetten. Ook is niet duidelijk wie het geld straks gaat verdelen. Met dit besluit verdwijnt 25 jaar expertise bij het beoordelen van kwaliteitsproducties. De staatssecretaris geeft geen inhoudelijk argument voor deze kapitaalvernietiging.

Belofte
Ondanks alle mooie woorden en het nobele streven naar de beste programma's voor een breed publiek, zullen verdieping en kwaliteit straks ver te zoeken zijn. Bovendien verbreekt het kabinet haar eigen belofte om niet verder te bezuinigen op kunst, aangezien het Mediafonds juist artistieke en culturele producties stimuleert.

Een bloeiende en internationaal succesvolle beroepsgroep wordt zonder pardon de nek omgedraaid. De enorme bezuiniging op de omroepen en het afschaffen van het Mediafonds maakt elke belofte van kwaliteit belachelijk. Je kunt niet volhouden voor kwaliteit te staan, terwijl je die tegelijk op alle fronten afbreekt.

Jair Stein (eindredacteur Plots, VPRO) en Jennifer Pettersson (documentairemaker)

1. Heddy Honigmann (filmmaker)

2. Niek Koppen (producent / filmmaker)

3. Aliona van der Horst (filmmaker)

4. H.J.A. Hofland (journalist)

5. Peter Delpeut (filmmaker)

6. Misha Kamp (regisseur)

7. Pieter Verhoeff (scenarioschrijver / regisseur)

8. Benja Bruijning (acteur)

9. Maasja Ooms (filmmaker)

10. Wiro Felix (cameraman)

11. Mark van Aller (cameraman)

12. Catherine van Campen (film- en radiomaker)

13. Martijn Winkler (regisseur)

14. Ditteke Mensink (filmmaker)

15. Sander Snoep (cameraman)

16. Digna Sinke (filmmaker / producent)

17. Wilma Ligthart (actrice / filmmaker)

18. René Roelofs (regisseur)

19. Meral Uslu (regisseur)

20. Maria Mok (regisseur)

21. Chris Kijne (presentator VPRO)

22. Wessel van der Hammen (voormalig eindredacteur documentaire IKON)

23. Barbara Visser (beeldend kunstenaar / filmmaker)

24. Rolf Orthel (documentairemaker / producent)

25. Maaik Krijgsman (regisseur)

26. Paul de Bont (producent)

27. Alex Booy (geluidsman)

28. Ingeborg Beugel (film- en radiomaker)

29. Michael Schaap (filmmaker)

30. Bert van den Dungen (geluidsman)

31. Marlou van den Berghe (regisseur / cameravrouw)

32. Mariëlle Tromp (actrice)

33. Denise Janzée (filmmaker)

34. Luuk van Bemmelen (scenarioschrijver)

35. Marieke van der Winden (documentairemaker)

36. Maartje Bakers (producent / regisseur)

37. Katelijne Schrama (documentairemaker)

38. Sarah Sylbing (documentairemaker)

39. Sander Francken (producent / regisseur)

40. Reinette van de Stadt (producent)

41. Stef Visjager (radiomaker)

42. Katinka Baehr (radiomaker)

43. Marit Törnqvist (kinderboeken-illustrator)

44. Michael Krass (filmmaker)

45. Jessica Gorter (filmmaker)

46. Anna Abrahams (projectleider programmering Eye Film Instituut)

47. Richtje Reinsma (beeldend kunstenaar / radiomaker)

48. W.J.A. Kluijfhout (filmregisseur)

49. Jelle van Doornik (film- en televisieregisseur)

50. Ulrike Helmer (documentairemaker)

51. Jaap van Hoewijk (documentairemaker)

52. Tjitske Mussche (radiomaker)

53. Maartje Duin (radiomaker)

54. Sabine Lubbe Bakker (documentairemaker)

55. Laura Stek (radiomaker)

56. Maarten Kal (filmmaker)

57. Sander Blom (filmmaker)

58. Elsbeth Dijkstra (documentairemaker)

59. Cecile Elffers (journalist)

60. Bente Hamel (radiomaker)

61. Joost Wilgenhof (radiomaker)

62. Els Peek (radiomaker)

63. Loes Gompes (journalist)

64. Katharina Smets (radiomaker)

65. Bert Kommerij (radiomaker)

66. Nathalie Faber (kunstenaar)

67. Jan van Sandwijk (senior media consultant)

68. Anet Wilgenhof (filmdocent)

69. Peter te Nuyl (radiomaker)

70. Jaap Velthoen (cinematograaf)

71. Henk Burger (documentairemaker / scenarioschrijver)

72. Colin van Heezik (schrijver / filmmaker)

73. Jeroen Goeijers (componist filmmuziek / sounddesigner)

74. Roland Vissers (producent NTR)

75. Christine Otten (schrijver / journalist)

76. Roel van Broekhoven (eindredacteur VPRO tv)

77. Paul de Heer (documentaire editor)

78. Rinske Bosch (filmmaakster)

79. Susan Koenen (documentairemaker)

80. Anna Kleisen (programmamaker Boeddhistische omroep)

81. Jeroen Visser (producent / filmmaker)

82. Rob Dul (geluidstechnicus)

83. Truusje Melissen (componist / regisseur)

84. Melle Runderkamp (scenarioschrijver)

85. Annelies Kruk (documentairemaker)

86. Marco Sweering (filmmaker)

87. Yvonne Scholten (radiomaker / schrijver)

88. Alexandra Engelfriet (beeldend kunstenaar)

89. Stella van Voorst van Beest (documentairemaker / editor)

90. Ernestina van de Noort (ondertitelaar)

91. Geerle van der Wijk eindredacteur NTR

92. Peter Bosch (producent)

93. Menno Euwe (geluidsman)

94. Geerle van der Wijk (eindredacteur NTR: schooltv)

95. Marieke Aafjes (researcher / redacteur)

96. Geert van de Wetering (creative producer / media editor)

97. Lemke Kraan (radiomaker / researcher)

98. Esma Linnemann (radiomaker / researcher / journalist)

99. Hisko Hulsing (animatieregisseur)

100. Prosper de Roos (film- en radiomaker)

101. Eline Filipse (regisseur / producent)

102. Jeroen van den Berk (regisseur)

103. Lisa Bos (producent)

104. Ilja Beudel (producent)

105. Moniek Wester Keegstra (documentairemaker)

106. Marc Bary (producent)

107. Eline van Hagen (producent)

108. Lieza Roben (documentairemaker)

109. Stephane Kaas (Filmmaker)

110. Deborah Wolf-Campert (documentairemaker)

111. Rishi Chamman (scenarist / regisseur)

112. Klaas Bense (filmmaker)

113. Anke Battem (producer Documentaire Aankoop)

114. René Huybrechtse (producent)

115. Jiska Rickels (documentairemaker)

116. Paulien Dresscher (Hoofd Nieuwe Media en festivalprogrammeur MediaLab Cinekid)

 
Met dit besluit verdwijnt 25 jaar expertise bij het beoordelen van kwaliteitsproducties.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden