Recensie Via Kanana

Afrikaanse dans met een sombere boodschap en een vleugje hoop (4 sterren)

Julidans 2018: Via Kanana door Via Katlehong/Gregory Maqoma, 11/7, Stadsschouwburg Amsterdam. Nog te zien: maart 2019 in Kerkrade, Breda, Groningen, Den Haag, tijdens Festival Explore.

Via Kanana Beeld Christian Ganet

Corruptie. In kapitalen vliegt het woord over het projectiescherm, dat tegen de achterwand staat. De Zuid-Afrikaanse dansvoorstelling Via Kanana wil een vuist maken tegen dit schijnbaar onuitroeibare probleem. Met video, muziek, tekst en energieke bewegingen onderstrepen acht dansers van het vijfentwintig jaar geleden opgerichte townshipgezelschap Via Katlehong dat dit de werkelijke tragedie van Afrika is. 

Halverwege probeert een danseres een groepslid te verleiden tot illegaal handjeklap met zoetgevooisde zinnen: ‘Come, I gave you money when you...’ Verlokkingen worden uitgebeeld, er wordt met kranten gedanst, met koppen als He is a gangster like us. En tegen het eind verschijnt op de videowand een citaat van PLO (Patrick Loch Otieno) Lumumba, waarin de directeur van de Anti-Corruptie Commissie in Kenia zijn verbijstering uitspreekt over de hoge corruptietolerantie in Afrika; hij parafraseert de Griekse fabeldichter Aesopus: ‘het is eigen aan mensen om kleine dieven te straffen en grote tot leiders te verkiezen.’

Een land van valse beloftes (het Sothowoord ‘kanana’ duidt op iets wat beloofd is), zo ervaren de dansers van Via Katlehong hun geboortegrond. Het gezelschap, dat vaker te gast is geweest tijdens Julidans en volgend seizoen op tournee gaat door Nederland, is vernoemd naar de gelijknamige, opstandige township in Johannesburg. Oprichter Gregory Maqoma ontdekte er de dans pantsula, voordat hij in West-Europa doorbrak als politiek choreograaf.

Nog altijd is Maqoma’s bewegingstaal doordesemd van deze beweeglijke, speelse acrobatiek met hand- en beengeklap, zeg maar de hiphop van Zuid-Afrika, ontstaan tijdens de Apartheid als communicatie onder zwarten. Maar Maqoma geeft de koprollen, tapdans, lichaamspercussie en voetroffels niet alleen een expliciete, leesbare en eerlijke boodschap mee, ook een vleug hoop. De goed getrainde dansers in glimmende bloezen vormen in strakke formaties een protesterende menigte, slim vermenigvuldigd met schaduwen op de achterwand. Een mensenmassa als verweer tegen een menselijk systeem als corruptie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.