Interview Malou Gorter

Actrice Malou Gorter: ‘Ik ben altijd bezig met mensen, met hoe ze reageren, in een gesprek, op straat, of in een winkel’

Beeld Ivo van der Bent

Een van de uitblinkers in het sterensemble van de tv-serie Oogappels is actrice Malou Gorter (49). Waar hadden we haar al van moeten kennen? 

Telefoon op tafel of in de fruitschaal, zoals in de scène in Oogappels?

‘In de fruitschaal, absoluut. Nou ja, wij hebben geen fruitschaal, maar de telefoons gaan niet op tafel tijdens het eten. Ook die van mijn kinderen niet, een dochter van 12 en een zoon van 14. We hebben ze meestal allemaal op stil en mijn zoon zet hem vaak zelfs uit, omdat hij gek wordt van al die appjes. Aan de andere kant nemen ze hem ook weleens stiekem mee naar de wc. Dat je denkt: zit zij nou al een uur te poepen? Ja, precies als in Oogappels, inderdaad.’

Naar voorbeeld van Merel en Erik in Oogappels: spontane of geplande seks?

‘Jezus, dit is wel intiem. Spontane seks, toch wel. Hoewel: de eerste vijf jaar van je relatie is spontane seks makkelijk, maar op zeker moment moet je ook pragmatisch zijn. Seks is in elke fase fijn, en nodig. Soms moet je jezelf en elkaar dan even een zetje geven. Zoals je ook af en toe een nieuw kookboek koopt.

‘Het lijkt wel alsof er nog steeds een taboe rust op seks. Of nee, eerder dat er een te eenzijdig, dogmatisch beeld van bestaat: dat het altijd romantisch en heilig moet zijn, óf eindeloos gevarieerd en atletisch, zoals in pornofilms.

‘Bij het Noord Nederlands Toneel speelde ik een prostituee in de voorstelling Elf minuten, en toen hebben we ons uitgebreid in seksualiteit verdiept: parenclubs, hoeren, tantra. Wat me van de research vooral is bijgebleven is de druk die jonge mensen, met name jongens, ervaren om het ‘goed’ te doen, volgens een bizar soort porno-ideaal. Dat vind ik heel erg sneu en zonde.’

Leuker om te spelen: prostituee of premier?

‘Tja, eigenlijk is dat een beetje hetzelfde, haha. Nee hoor. Ik speelde premier Birgitte Nyborg, in de Nederlandse theatervariant van de Deense serie Borgen. Dat was een van de leukste rollen ooit, samen met die van Annie M.G Schmidt, in de tv-serie Annie M.G.

‘Het zijn iconische figuren, maar je spéélt natuurlijk niet ‘de premier’, of ‘de hoer’; je speelt een mens. Zodra je die klik hebt gemaakt komen echte mensen met die functie opeens dichterbij. Sinds ik Birgitte Nyborg speelde kijk ik anders naar vrouwelijke politici. Ik kan meer begrip voor ze opbrengen. Maar ik ben heel blij dat ik het zelf niet ben. Het lijkt me vreselijk om altijd maar compromissen te moeten sluiten. Ik heb een veel leuker beroep, want ik kan onbeperkt idealistisch zijn.’

Beeld Ivo van der Bent

Actrice of psycholoog?

‘Als ik geen actrice was geworden, was ik psychologie gaan studeren. Ik ben altijd bezig met mensen, met hoe ze reageren, in een gesprek, op straat, of in een winkel. Daar denk ik dagen later nog over na: zou het zus of zo zijn bedoeld, misschien kwam het hier- of daardoor? Menselijke communicatie en interactie boeien me mateloos. Maar ik denk altijd dat iedereen dat heeft. Is dat niet zo?

‘Dat ik toch echt meer een actrice ben werd mij duidelijk toen ik het uitmaakte met mijn eerste liefde. Nadat ik dat had gedaan gingen we ontbijten. Hij was een jongen die niet veel uitte, en zeker niet huilde, maar toen hij een hap van zijn yoghurt nam, brak hij opeens, waardoor zo - blublurrb - al die yoghurt weer naar buiten kwam. En ik weet nog dat ik dacht - ik zat nog niet eens op de toneelschool: dit moet ik onthouden. Dit is een prachtige scène.’

Bezoeken in Haarlem: de Grote of Sint Bavokerk, of de Toneelschuur?

‘De Toneelschuur, dat was onze kerk. Mijn moeder groeide op in het oude pand; mijn opa was daar de conciërge. Ze was erbij toen de Toneelschuur werd opgericht, heeft er als amateuractrice opgetreden, zij was er echt een meubelstuk. Elke vaste bezoeker kende haar, Gerda Rienstra. Ze zag er altijd heel opvallend uit, met kort grijs haar en een grote lasbril. Spelen vond ze uiteindelijk te eng, maar ze heeft er de boekhouding gedaan, de garderobe, de kassa, alles. Op mijn 12de stond ik zelf in de garderobe. Een supergoed bijbaantje, want ik verdiende bakken met geld. En ik kon gratis naar alle voorstellingen.

‘Ik deed er mijn eerste stage, in de voorstelling Written on the wind van Rieks Swarte. Er was een technicus geblesseerd dus ik hielp ook met het decor opbouwen. Samen met Ed, de andere technicus. Dan kwam ik om elf uur, gingen we bouwen, deed ik om vier uur even een dutje, en daarna ging ik me omkleden voor de voorstelling. Ik speelde een Marilyn Monroe-achtig type, dus Ed zag dan altijd die stoere collega opeens – hup! – transformeren tot diva.

‘Binnenkort speel ik er weer, in de voorstelling In wankel evenwicht. Dat is voor mij echt thuiskomen.’

Het rode pluche of het ruime sop?

‘Omdat ik op een schip woon? Haha. Tussen die twee kan ik niet kiezen, dat is als kiezen tussen werk en privé: ze hebben elkaar nodig en vullen elkaar aan.

Het is een Belgische luxemotor uit 1926, ze heet Grietje. Op een boot wonen brengt met zich mee dat je veel moet klussen, en dat houdt mijn leven aards en praktisch. Ik ben redelijk handig, maar toen kwam Roel en die is nog veel handiger, dus ik laat ook veel aan hem over. Hij heeft gaandeweg al mijn gereedschap ingepikt. Soms frustreert dat me wel, dan denk ik: godver, wat is dat nou weer rolbevestigend.

‘Een keer in de zes jaar moet de boot naar de werf, en dan moet je met een bikhamer alle roest eraf bikken. Meestal in de zomer, als het snikheet is, terwijl de staalsnippers ervan af vliegen. Dan staan Roel en ik een week lang heerlijk te raggen met zijn tweeën, bril op, oordoppen in, zo’n doek voor je gezicht. En op bootklompen, anders glij je uit in het gangboord.’

Beeld Ivo van der Bent

Bootklompen of stiletto’s?

‘Bootklompen! Nee. Toch? Of wel? Godver. Ja, als de vraag is: waar moet ik de rest van mijn leven op lopen, dan kies ik bootklompen. Ook omdat ik als jonge actrice m’n knieën heb verknald, door bij elke dramatische scène – baf! – vol overgave op mijn knieën te vallen.

‘Ik kom uit de hoek van het zogenaamde kunsttoneel, waar glamour lange tijd verdacht was. Toen ik net van de toneelschool kwam was het bijvoorbeeld not done om je als actrice op te maken voor een interview met de krant. Waarom zou je? Je bent Kunstenaar!

‘Dat is nu totaal anders. Laatst had ik voor het eerst zo’n rodeloperpremière, met een jurk en een styliste en al. En ik vond het hartstikke leuk. Vroeger vond ik dat soort dingen ongemakkelijk, vanuit een angst dat mensen me raar vonden, of te dik. Dat heb ik nu niet meer. Maar ik hoef ook niet meteen volgende week weer. Dat kost veel tijd joh!’

Punker of prinses?

‘Kijk, mijn whatsapp-profielfoto; hier was ik 14, met blauw haar. Mijn oudere broer was zo ongeveer de eerste punker van Haarlem, dus ik was het ook een beetje. Ik was jong zelfstandig en zelfredzaam en heb me nooit een prinses gevoeld. Op de toneelschool moest ik juist leren die kant meer te ontwikkelen, om een goeie allround actrice zijn. Maar ik had een hekel aan meisjesachtig gedrag: dat kittige en kokette. Uiteindelijk is dat voor mijn carrière helemaal niet verkeerd uitgepakt. Je kan eindeloos gecast worden als het mooie meisje, maar als dat niet meer gaat, wat dan? Mijn loopbaan is vanaf het begin af aan veel gevarieerder geweest. Ik speelde altijd al… alles eigenlijk. En uiteindelijk vaak de interessantere rollen.

‘Diep van binnen wilde ik natuurlijk ook wel eens één keer Julia zijn. Ik heb er wel van gebaald dat dat nooit is gebeurd, maar nu maakt het me niet meer uit. Kom op, zeg, ik ben bijna 50.’

Iets aan jezelf laten doen: ooglift of liposuctie?

‘Ik zou het liefst niks doen. Principieel. Omdat ik het zelf óók mooi vind om mensen op toneel en tv te zien die niet perfect zijn. Maar ik heb wel echt last van mijn hangende oogleden. Het is soms letterlijk zwaar, ik krijg er hoofdpijn van. Dus ik overweeg wel om daar iets aan te laten doen.

‘In Oogappels zwemt mijn personage Merel graag naakt in een meertje. Grappig vond ik dat, die heel nette, rigide vrouw met zo’n guilty pleasure. In één scène zie je mij ook naakt. Dat heb ik gedaan omdat ik het zelf óók fantastisch vind om vrouwen van mijn leeftijd op een smaakvolle manier bloot op tv te zien. Voor zo’n principe zet ik dan mijn eigen persoonlijke onzekerheid opzij. Want dat is gewoon fijn voor alle vrouwen van de wereld.’

Oogappels: donderdag, 20.25 u, NPO 1; de recensie ervan staat hier. In wankel evenwicht: Toneelschuur, Haarlem, vanaf 27/3

Malou Gorter

1969 Geboren in Haarlem

1988-1992 Toneelschool Amsterdam

1995-1998 In dienst bij Toneelgroep Amsterdam

2009 -2016 in dienst bij het Noord Nederlands Toneel, (hoofd)rollen in Medea, Elf minuten, Hamlet, Don Juan, Misdaad & straf

2010 Speelt Annie M.G. Schmidt in tv-serie Annie M.G.

2015 Speelt Birgitte Nyborg in theaterversie van Borgen bij het NNT, nominatie Theo d’Or

2018 o.a. Revolutionary Road bij Theater Rotterdam

2019 Oogappels, In wankel evenwicht

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.