Wat zijn dit voor vragen Huub Stapel

Acteur Huub Stapel: ‘Ik wil graag doorspelen totdat ik op een dag omval, maar het moet niet pathetisch worden’

Shakespeare zou hij wel nooit spelen, dacht acteur Huub Stapel (63). Maar nu heeft hij dan toch de titelrol in King Lear. ‘Het gaat over hebzucht, heel erg van nu.’

Huub Stapel. Beeld Frank Ruiter

King Lear – droomrol of gewoon werk?

‘Gewoon werk, zo sta ik nu eenmaal in dit vak. Ik heb acteren altijd als werk gezien en altijd gedaan wat ik wilde doen. Op de toneelschool al had ik geen ambitie om te gaan Hamletten. En na school marcheerde het al snel, eerst met Mary Dresselhuys in Harold en Maude en toen kwam De Lift, de film van Dick Maas. Dus nee, eerst Hamlet spelen, dan Macbeth, ten slotte King Lear, dat is nooit mijn levensdoel geweest. Ik heb zelfs tamelijk lang gedacht dat ik nooit in een Shakespeare-stuk zou staan. Totdat Servé Hermans van Toneelgroep Maastricht me vroeg voor deze King Lear.

‘Het is een rol waar ik mijn tanden in kan zetten. Ik ben er met man en macht ingegaan. Dat heb ik mijn hele carrière gedaan: met mijn hele hebben en houden een rol spelen. Tien jaar geleden ben ik er een jaar tussenuit geweest vanwege een burn-out. Het voordeel daarvan is dat mijn emoties nogal aan de oppervlakte liggen. Zeg tegen mij dat ik moet huilen en ik huil, zeg tegen mij dat ik moet lachen en ik lach. Dat komt me nu goed van pas.’

King Lear:  iets van vroeger of een razend actueel stuk?

‘King Lear gaat over de wreedheid als je je niets van een ander aantrekt, over trouw, over compassie, over gehechtheid en hoe dat allemaal ook faliekant mis kan gaan. Het gaat vooral over hebzucht en dat is heel erg van nu. Waarom? Heb je even? Kijk naar dit terras (het interview vindt plaats in een populair café in chic Amsterdam Oud-Zuid, red.). Als je hier op zaterdag zit, komt me er een patserij voorbij, man, man, man, een optocht van dure auto’s die veel te veel lawaai maken! Dat zijn allemaal kerels met kleine piemeltjes, denk ik dan. Ikke, ikke, ikke haal alles binnen – dat is de mentaliteit.’

Huub Stapel: de beste acteur van Nederland of de best betaalde acteur van Nederland?

‘Haha, de beste acteur zeker niet en de best betaalde ook al niet. Ik word heel goed betaald, daar niet van, en zeker met Mannen komen van Mars, Vrouwen van Venus heb ik goed verdiend. Maar Carice van Houten en Michiel Huisman zullen dat met hun buitenlandse carrières verre overtreffen. De beste acteur is Pierre Bokma, zonder enige twijfel. Ik kan in blinde adoratie voor iemand vallen, maar denk nooit: dat kan ik niet. Bij Pierre heb ik dat wel. Wat hij kan, kan ik niet. Hij is verreweg onze beste acteur, misschien wel de beste van de wereld. Ik zie hem soms dingen doen waarvan ik niet begrijp hóe hij het doet. Hij speelt net zo makkelijk de barkeeper in ’t Schaep met de 5 Pooten als een moeilijke Houellebecq-voorstelling in München. Maar ach, Peter Liefhebber (gepensioneerd theatercriticus van De Telegraaf, red.) zei ooit dat ik in de top-5 van zijn favorieten stond. Dat vind ik genoeg.’

Acteurs in reclame: doen of niet doen?

‘Ik heb tien jaar lang de spotjes van Zwitserleven gedaan en kon daar goed van leven. Meewerken aan reclame heeft mij nooit dwars gezeten, ik heb er geen rol minder door gehad. Dus iedereen moet dat doen, als hij dat wil. Acteurs worden echt niet zo goed betaald, dus als ik Hans Kesting of Gijs Scholten van Aschat zeep hoor aanprijzen, denk ik: jongens, doe het vooral. Mark Rietman als acteur bij ABN Amro? Tja, daar zou ik wat langer over hebben nagedacht, eerlijk gezegd. Maar als ze je een grote zak geld voor houden, wie ben ik dan om daar iets van te vinden? Beroemde Amerikaanse acteurs gaan naar Japan om commercials op te nemen die in Amerika nooit te zien zijn. Ze vangen er twee miljoen voor.’

Huub Stapel. Beeld Frank Ruiter

Geëngageerd SP-stemmer of het zal mijn tijd wel duren?

‘Ik ben niet van de SP, ik ben van niks. Ik ben van mezelf en van mijn vader en moeder. De enige majesteit die ik ken, is mijn moeder. Uiteindelijk is het zo simpel als wat: links staat voor mij voor mededogen, voor omkijken naar je medemens, zo ben ik opgevoed. Ja, misschien is dat wel terug te voeren tot het snoepwinkeltje van mijn vader. Ik kom uit een klein middenstandsgezin waar het sappelen was.

‘Zag je laatst die Wiebes bij Zomergasten met zijn ‘kunst is een hobby’? Politici vinden kunst prachtig als ze ervan kunnen profiteren. Dit land harkt 11, 12 miljard binnen aan toerisme, maar je denkt toch niet dat al die toeristen hier naartoe komen om de kantoren van Shell en Unilever te bekijken? Die komen voor Rembrandt en Van Gogh. Onze koning gaat op staatsbezoek met het Concertgebouworkest maar over drie jaar kan dat niet meer, want dan is er zoveel wegbezuinigd dat we geen muzikanten meer hebben. En dan maakt zo’n vlerk ons werk uit voor hobbyisme! Ik wilde de televisie het raam uit flikkeren en op de fiets stappen om hem op zijn bek te slaan.’

#MeToo: belangwekkend of #MeToo: nu is het wel genoeg?

‘Natuurlijk is de #MeToo-beweging belangrijk, maar ik heb me wel verbaasd over hoe gretig de media met sommige gevallen omgaan. De foto van Job Gosschalk pontificaal op de voorpagina, met naam en toenaam: alsof hij Holleeder in het kwadraat is. Ook op de sociale media wordt zo iemand al aan het kruis genageld voordat er ook maar iets bewezen is. Wat is dat voor een publieke executie, dat slaat toch nergens op? Job en ik waren een soort van vrienden. Hij was mijn regisseur in de film De zevende hemel en in de voorstelling Vastgoed B.V. Toen die affaire rond hem losbarstte, werd mij gevraagd of ik het al die tijd al had geweten. Nee, ik wist van niets, van helemaal niets. Ik was stomverbaasd en heel kwaad op hem. Maar wat ik tot nu toe over Job weet, heeft niets te maken met Weinstein of verkrachting, dat is echt zeven straten verder. Natuurlijk hoor je jongens op een casting niet te vragen hun broek uit te trekken. Dat mag niet, dat kan niet, dat is verboden. Machtsmisbruik in welke vorm dan ook is verwerpelijk, laat dat duidelijk zijn. Ik heb zelf les gegeven en altijd afstand bewaard, van alles en iedereen. Maar goed, ik heb dan ook nooit mijn broek hoeven laten zakken, ik heb nooit Mary Dresselhuys hoeven te bevredigen.’

Stadsschouwburg Amsterdam of DeLaMar Theater?

‘Waar ik het liefst speel, hangt van het stuk af, maar King Lear hoort natuurlijk in de Stadsschouwburg te staan. En toch staan we daar niet. Onbegrijpelijk, en het is een raadsel waarom niet. Maar in de nieuwe programmering schijnt men verschil te maken tussen vragende voorstellingen en beantwoordende voorstellingen, en kennelijk zijn wij een beantwoordende voorstelling. Heb jij enig idee wat dat is? Wij spelen met Lear in de grote schouwburgen van Den Haag, Rotterdam, Utrecht en Groningen, dus waarom niet in Amsterdam? Misschien is er een plausibele reden, misschien konden ze in plaats van ons een interessant gezelschap uit Timboektoe krijgen.’

Opgewonden standje of bedachtzaam denker?

‘Ik kan ‘s avonds laat met een wijntje erbij heel contemplatief zijn, maar ik ben een opgewonden standje. Altijd geweest, vanaf de middelbare school al. Wij waren thuis met zes kinderen, we hadden geen cent te makken en zaten achteraan in de kerk. Wij zijn opgevoed met een sterk gevoel voor rechtvaardigheid en toen ik eenmaal ouder werd, begon ik mij af te vragen waarom dat was, die achterstand. Ik was woedend en dat is nooit verdwenen. Overigens leidde die combinatie van hard werken, de passie voor mijn vak en me altijd wel ergens over opwinden tot die burn-out. Dat is dan de tol die je moet betalen.’

Ouder worden: een zegen of bang voor vergetelheid?

‘Los van de fysieke ongemakken – aan de opnamen van Amsterdamned heb ik een hernia overgehouden die nu weer opspeelt — ben ik nergens bang voor. Ik heb altijd gedacht dat ik na mijn 40ste de mooie rollen zou gaan spelen en dat is uitgekomen. Naarmate ik ouder werd, werd ik een betere acteur. Dus ik wil graag doorspelen totdat ik op een dag omval. Maar het moet niet pathetisch worden, met gebreken enzo, of dat je je tekst niet meer kunt onthouden. Ik hou ook niet van dat gezeur van acteurs dat het zo zwaar is om door het land te reizen. Ja hallo zeg, je hebt een vak dat je leuk vindt, dat mag je iedere dag doen en je wordt er nog voor betaald ook! Applaus is hartstikke leuk maar het heeft voor mij totaal geen meerwaarde. Acteren is negentig procent hard werken, thuis zitten en die tekst erin stampen. Dat is stomvervelend, maar het moet gebeuren.’

King Lear door Toneelgroep Maastricht gaat  6/10 in première in Theater aan het Vrijthof Maastricht. Tournee t/m 14/12.

CV Huub Stapel

1954 - geboren in Tegelen

1981 - Theater Harold en Maude, met Mary Dresselhuys

1983 – Film De Lift, regie Dick Maas

1986 – Film Flodder, regie Dick Maas

1988 – Film Amsterdamned, regie Dick Maas

1995 – Tv De Partizanen (Gouden Kalf beste acteur)

2010 – Theater De Kus van Ger Thijs (met Carine Crutzen)

2011 – Theater Mannen komen van Mars, Vrouwen van Venus

2012- Tv Moeder, ik wil bij de revue

2012 – Theater Art van Yasmina Reza

2016 – Tv Land van Lubbers (speelt Ruud Lubbers)

2016- nu – tv Flikken Rotterdam

2016 – Theater Intouchables (naar de Franse speelfilm)

2017 – Film De zevende hemel

2017 – Theater Vastgoed B.V.

Huub Stapel speelde tussen 1985 en 2010 in tientallen Duitse tv-series en films. Ook presenteerde hij het autoprogramma Stapel op auto’s en deed hij mee aan De vloer op. Hij is twee keer genomineerd voor een Louis d’Or en een keer voor een Arlecchino.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.