Drama

A perdre la raison

Een familiedrama dat leidt tot de dood van vier kinderen en de kijker tot een voyeur maakt

Kevin Toma

Vier piepkleine, maagdelijk witte doodskisten die de laadruimte van een vliegtuig binnenschuiven: in alle stilte is het een gruwelijk beeld, zeker wanneer je weet dat die vier kinderen door hun moeder zijn omgebracht. Hoe kon het zover komen? A perdre la raison cirkelt voortdurend om die vraag, zonder de pretentie van een definitief antwoord te hebben.

De film is gebaseerd op de tragedie rond de Waalse Geneviève Lhermitte, die op 28 februari 2007 in Nijvel haar kinderen vermoordde. Tegelijkertijd is A perdre la raison 'geen precieze weergave van de feiten', zoals de aftiteling benadrukt. Murielle woont in een curieuze constructie samen met haar verloofde Mounir en diens pleegvader André; een driehoeksverhouding die steeds benauwender wordt. Regisseur Joachim Lafosse (Nue propriété, Élève libre) weigert in dat machtsspel echter zomaar de oorzaak van het drama te leggen; de aanvankelijk zielsgelukkige relatie waar de rek uit gaat, de afmattende zorg voor vier kinderen, de miserabele verhouding tot de moeder, de bemoeizuchtige schoonvader, werk, depressies, waanzin - het lijkt in A perdre la raison allemaal mee te spelen.

Dat je geen definitieve conclusies kunt trekken, komt alleen al door de flinke hiaten die in de plot zitten. De eerste drie zwangerschappen volgen elkaar binnen een uur op en pas bij de vierde toont Lafosse een glimp van de bevalling. Scènes zijn vaak kort en vluchtig, waarbij de camera zich steeds achter gordijnen, kasten, deuren en personages positioneert, zodat vrijwel elk beeld verstoord raakt door grote vage vlakken; ook de wat schokkerige bewegingen geven de film een voyeuristisch karakter, alsof je van een zekere afstand ziet wat er met Murielle gebeurt.

De acteurs verkleinen die afstand dan weer onmiddellijk met hun vertolkingen. Niels Arestrup en Tahar Rahir, samen ook in het gevangenisdrama Un prophète (2009), zijn uitstekend als André en Mounir; Émilie Dequenne (Rosetta, 1999) is groots als Murielle. Haar kernscène: die waarin ze naar huis rijdt en achter het stuur meeneuriet met Julien Clercs chanson Femmes je vous aime. Terwijl Clerc zijn liefde voor de vrouw bezingt, lijkt Murielle eenzamer dan ooit, en verliest ze definitief de strijd met haar innerlijk demonen. Die scène voltrekt zich in één onafgebroken opname; Murielle's in close-up gefotografeerde gezicht, dat beetje bij beetje door verdriet wordt opgebroken, dwingt je te blijven kijken.

Geen wonder dat Dequenne op het filmfestival van Cannes, in de Un Certain Regard-selectie, de prijs voor beste actrice won. Ze sleurt je mee in Murielle's maalstroom, ook wanneer er op dit reddeloos verloren personage al lang geen grip meer te krijgen valt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden