20 doeken Mondriaan te kwetsbaar voor transport

Twintig schilderijen uit de Mondriaancollectie in het Gemeentemuseum van Den Haag worden vooralsnog niet meer uitgeleend.

Van onze verslaggever Rob Gollin

Het zijn vooral vroege werken van Piet Mondriaan (1872-1944) die niet mogen reizen, zoals Duinlandschap (1911), Paysage (1912), Compositie no. IV (1914) en Dambord, lichte kleuren (1919). Het museum is een restauratieproject begonnen. Het plan is meer dan honderd werken binnen vijf jaar onder handen te nemen.

Uitzonderlijk
Volgens conservator Hans Janssen van het Gemeentemuseum is zo’n systematische aanpak binnen de Nederlandse museale wereld uitzonderlijk. Hij verklaart niet compleet verrast te zijn door de resultaten van het onderzoek. ‘Dit is een collectie op leeftijd. Dan is het niet zo vreemd dat hier en daar herstel nodig is.’

Het was de in 2007 aangetrokken restaurator Ruth Hoppe die het initiatief nam voor de algehele inventarisatie. Volgens Hoppe was de kwetsbaarheid van enkele werken al wel bekend. ‘Alleen was nu het moment gunstig om er op grote schaal iets aan te doen: sinds vorige zomer hangt voor het eerst na lange tijd het overgrote deel van de collectie weer in het museum.’

Reizen
Janssen spreekt tegen dat de schilderijen te lijden hebben gehad van het vele reizen de afgelopen jaren. Onder de vorige directeur, Wim van Krimpen, waren er geregeld exposities van Mondriaan op andere locaties. Een anonieme expert verklaarde begin 2007 in NRC Handelsblad dat de collectie wordt ‘opgebruikt’. Janssen: ‘Ik heb het nog eens precies nagezocht: onder Van Krimpen is niet meer gereisd dan onder zijn voorgangers.’

De mankementen aan de Mondriaans zijn volgens hem vooral terug te voeren op ouderdom: broze verflagen, kromme spieramen, plooiingen van het doek. Ook volgens Ruth Hoppe is geen sprake van veronachtzaming of een te zware belasting van de collectie.

De collectie in Den Haag is de grootste Mondriaanverzameling ter wereld. Begin jaren zeventig ontving het museum tientallen werken uit de nalatenschap van kunsthandelaar Sal Slijper, met wie Mondriaan bevriend was.

Mondriaan Restauratieproject Gemeentemuseum. (Martijn Beekman/ de Volkskrant ) Beeld
Mondriaan Restauratieproject Gemeentemuseum. (Martijn Beekman/ de Volkskrant )
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden