'Ik wilde niet als Escobar wakker worden'

Javier Bardem maakte met echtgenote Penélope Cruz film over Pablo Escobar

Ook na Narcos en Killing Pablo zijn we nog niet uitgekeken op Pablo Escobar. Echtpaar Javier Bardem en Penélope Cruz over hun rollen in Loving Pablo als de grootste drugsbaron en zijn geliefde.

Javier Bardem en Penélope Cruz in Loving Pablo. Beeld Raul Soto

Je kunt 's werelds grootste drugsbaron vergelijken met een nijlpaard. 'Dat zijn aardige dieren toch?', zegt Javier Bardem, op het filmfestival van Venetië. 'Niet beangstigend, je ziet ze ook vaak als knuffels voor kinderen. Maar échte nijlpaarden zijn helemaal niet zo aardig, ze zijn juist zeer gewelddadig - het gevaarlijkste dier van Afrika.'

De vergelijking is gepast, verklaart Bardem, die zijn onderwerp beter leerde kennen als acteur en producent van de speelfilm Loving Pablo: 'Nijlpaarden waren Escobars lievelingsdieren.' De Colombiaan bezat er een paar, in de tevens van olifanten voorziene privédierentuin van z'n haciënda nabij Medellín.

Escobar-genre

Veertien jaar geleden was er al sprake van Bardems verfilming, geregisseerd door Fernando León de Aranoa, maar het project kwam nooit van de grond. Tot het Escobar-genre ineens opbloeide en financiers toehapten. Er was Benicio del Toro, als goedmoedige doch gewetenloze don in Escobar - Paradise Lost (2014), een gefantaseerde en wat malle romantische thriller, waarin een Canadese surfer op vakantie in problemen raakt als hij valt voor een nichtje van de drugs-tsaar.

En vervolgens de Braziliaanse acteur Wagner Moura, die schitterde als melancholieke en eerzuchtige kartelleider in Narcos, de Netflix-serie die diep ingaat op de verwikkelingen van het syndicaat en de Colombiaanse en Amerikaanse politiediensten. Bardem zelf was in 2007 ook even verbonden aan Killing Pablo, naar het boek Killing Pablo: the Hunt for the World's Greatest Outlaw, maar stapte uit de Amerikaanse productie, die vervolgens uitbleef.

Ammore e malavita

Na de spraakmakende besteller van Roberto Saviano, de meesterlijke anti-dramatische verfilming van Matteo Garrone en de sterke Netflix-serie, is er nu ook Gomorra de musicalfilm. Die héét anders - Ammore e malavita - maar speelt zich af in dezelfde Napolitaanse buitenwijk Scampia, werkgebied van de Camorra-dealers. Leukste vondst in de flauwe film: het Scampia-toerisme, busjes vol Amerikanen die zich vergapen aan die karakteristiek gestapelde vervallen flatgebouwen.

Geschikt

Dat de 48-jarige Spaanse Oscarwinnaar (No Country for Old Men, 2007) geschikt is, wordt meteen in de eerste scènes van Loving Pablo duidelijk. Zie hem crossend op zijn motorfiets, over zijn stoffig landgoed, soeverein aanvoerder van de troep moordenaars, de sicarios. De snor, de buik, de zelfgenoegzame, wat lome en charmante blik. Zeker als we hem van voren zien, en de geprononceerde neus van de Spaanse acteur de magie niet doorbreekt, ís Bardem el Patron.

Hoe verklaart hij de huidige opleving van het Escobar-genre? 'Mensen zijn altijd geïnteresseerd in personen die de wereld veranderden. Hij deed dat, hij vond wereldwijde drugshandel uit. Een verschrikkelijke handel, die veel leed veroorzaakt, elke dag. Wat er nu in Mexico gebeurt, met de drugshandel, begon bij Escobar.'

Jarvier Bardem en Penélope Cruz. Beeld Getty Images

Weinig romantisch

Escobar, van eenvoudige komaf, voorzag in de jaren tachtig de halve wereld van cocaïne, behaalde dagomzetten van 70 miljoen dollar, kocht een zetel in de Colombiaanse senaat, liquideerde links en rechts ministers en rechters, blies een vliegtuig vol burgers op en vond - naast zijn plichten als gezinshoofd - tijd om het aan te leggen met Colombia's bekendste televisiepresentatrice, Virginia Vallejo.

Producent Bardem kocht de rechten op de Pablo-memoires van die Vallejo en schoof de rol naar zijn echtgenote Penélope Cruz. De bestseller heet Loving Pablo, hating Escobar - maar ook zonder de haat in de titel schetst de verfilming een weinig romantisch beeld van het liefdesleven van de coke-koning en de tv-koningin. Dat ze voor hem viel was onverstandig, maar ja: op het feestje waar ze elkaar ontmoetten, flirtte half bekend en vermogend Colombia met nouveau riche Escobar, wiens bron van inkomsten toch wel kon worden vermoed, al was het maar vanwege al die grimmige lijfwachten met machinegeweer op heup langs het zwembad.

Tegenstellingen

Zowel Cruz als Bardem benadrukt dat ze hun personage niet willen veroordelen; dat werkt niet als je acteert. 'We zaten altijd al op een ander spoor dan die tv-serie', zegt Bardem, gevraagd naar Narcos. 'Ons uitgangspunt was toch om Escobar beter te begrijpen. Hij was een mens dat een monster werd. Ik speel hem niet als een sympathieke man, maar hij was wel een vader. En tegelijk iemand die ouders van anderen in het ongeluk stortte. Die tegenstellingen, dat is geweldig om te spelen. Maar zodra de opnamedag achter de rug was, stootte ik Escobar meteen van me af. Ik wilde niet als hem wakker worden.'

Loving Pablo werd gefilmd op de werkelijke locaties, in Colombia, en verteld vanuit het perspectief van de oppervlakkige tv-ster Vallejo, geen bijster interessant personage. 'Ze was aangetrokken door macht', zegt Cruz, 'door het magnetisme van deze man. Ze had niet door dat ze haar leven riskeerde, toen ze dat wel doorkreeg was het te laat.'

Spaanstalige journalisten in Venetië klagen over de keuze om in de speelfilm Engels als voertaal te hanteren, zij het met Colombiaans-Spaans accent. Bardem: 'Als producent ging ik er jarenlang vanuit dat we de film in het Spaans zouden opnemen, maar dat bleek te moeilijk. Het is de wet van de markt, uiteindelijk. Anders had het niet gekund. Ik denk dat we zo een groter publiek aanspreken.'

Echtgenote Cruz, sussend: 'Er zitten wel wat woorden en zinnen Spaans in, voor de smaak.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.