'Ik ben die dolende dertiger die nog in een studentenrommelhok woont'

Interview Maarten Heijmans

Maarten Heijmans, die sinds zijn rol als Ramses Shaffy grossiert in acteerprijzen, vervolgt zijn carrière bij Toneelgroep Amsterdam en is vanaf donderdag te zien in de romantische komedie Weg van jou.

Foto Foto: Frank Ruiter

Psychologische thriller of romantische komedie?

'Ik denk dat je als acteur een romantische komedie sneller kunt onderschatten dan een psychologische thriller. Eerlijk gezegd dacht ik bij Weg van jou in eerste instantie ook: oh, dat doe ik wel even. Daarna realiseerde ik me hoe gevaarlijk het is zo te denken. Uiteindelijk was het een reden de film te gaan doen: ga maar eens kijken of het echt zo makkelijk is. Nee dus, dat is een misverstand.

'Met een pistool op mijn hoofd kies ik voor psychologische thriller. Ik zit niet zo vast aan bepaalde genres. Ik ga uit van de rol en het belangrijkste: de mensen. Er zijn regisseurs tegen wie ik ja heb gezegd zonder ook maar het script te hebben gezien. Regisseur Michiel van Erp met Ramses, omdat ik al fan was van zijn documentaires. Pieter Kramer met De Gelaarsde Poes, vanwege zijn werk voor het RO Theater en Theo en Thea. Bij Weg van jou was Katja Herbers, die de hoofdrol speelt, de belangrijkste reden dat ik ja zei. Geld is ook weleens een overweging. Ik kan het me nog niet veroorloven om alleen maar mijn hart te volgen.'

Genoeg of nooit genoeg over Ramses Shaffy gepraat? (1)

'Ben je ooit klaar met praten over iemand of een periode die je heel dierbaar is? Ramses Shaffy spelen is een van de meest vervullende dingen die ik tot nu toe in mijn leven heb gedaan. Ik ben zó blij dat die rol me is overkomen. Dat ik Shaffy heb leren kennen en dat ik daarna ook nog concerten mocht geven met bewerkte versies van zijn liedjes. Met Ramses heb ik aan mezelf bewezen dat ik ergens helemaal voor durf te gaan en dat ik daar kennelijk ook gelukkig van word.'

CV Maarten Heijmans

1983 geboren in Amsterdam

2003-2007 Amsterdamse Toneelschool en Kleinkunstacademie

2014 Gouden Kalf voor de titelrol in de tv-serie Ramses (Avro), later ook bekroond met de Zilveren Nipkowschijf voor beste tv-programma van het jaar

2015 toert met Maarten Heijmans zingt Shaffy en sluit af in Carré, wint tv-beeld en een International Emmy Award voor zijn vertolking in de film Brasserie Valentijn

2016 speelt hoofdrol in De Gelaarsde Poes van het RO Theater en in VPRO-dramaserie De maatschap

Toneelgroep Amsterdam of een bioscoopfilm?

'Ik heb een contract getekend bij Toneelgroep Amsterdam voor het seizoen 2018-2019, dus ik heb in elk geval voor de komende tijd gekozen voor TGA. Het voelt als instappen bij het Ajax van 1996 of het Oranje van 2010. Ik bedoel: TGA was het afgelopen jaar on top of their game, wat kan ik daar nog aan bijdragen? Ben ik wel een waardevolle toevoeging? De afgelopen tijd deed ik een film hier en een voorstelling daar. Hoe kan ik deel uitmaken van een groter geheel? Die vraag hield mij al langer bezig. Ik heb zin in een soort familie terecht te komen en daarmee samen iets op te bouwen.'

Een carrière in Nederland of Amerika?

Met dit dilemma zat ik afgelopen zomer. Ik denk dat iedere Nederlandse acteur een rol zou willen in Game of Thrones of House of Cards. Veel Nederlandse acteurs doen de laatste tijd auditie voor Amerikaanse series. Het is helemaal opengebroken door Carice van Houten, Michiel Huisman en Sylvia Hoeks. Er zijn nog nooit zoveel kansen geweest en het is nog nooit zo makkelijk geweest om auditie te doen. Je hoeft niet naar Amerika, je kunt gewoon een selftape maken nadat je per mail een scène hebt ontvangen.

'Toen ik de Emmy won voor mijn rol in Ramses, werd geschreven dat Hollywoodregisseurs voor mij in de rij zouden staan. Bullshit. Op het moment dat je in New York die Emmy ophaalt, vindt iedereen je helemaal fantastisch. Such a talented guy from the Netherlands, bla bla bla. Dat was in 2015. In 2016 was er weer een nieuwe winnaar en in 2017 ook weer. Ik kon in New York niet netwerken, want ik moest meteen weer naar huis voor een voorstelling. Ik heb later weleens gedacht: had ik niet meteen een vlucht naar Hollywood moeten boeken? Als je net zo'n prijs in je klauwen hebt, opent dat misschien toch deuren.

'Marwan Kenzari, die Jafar gaat spelen in een remake van Aladdin, besloot geen werk meer aan te nemen in Nederland en zich volledig op Amerika te richten. Hij heeft jarenlang weinig werk gehad, maar bleef volhouden en heeft nu een hoofdrol in een Disneyfilm. Ik weet niet of ik dat offer zou kunnen brengen, jarenlang niet spelen. Ik denk dat dingen op je pad moeten komen. En misschien heb ik daarmee wel niet het dna van een acteur die het kan maken in Hollywood.'

Heroes of Lazarus?

'Ik vond het een hele eer dat de Volkskrant mij de ideale kandidaat noemde voor de rol van David Bowie in de Nederlandse versie van de musical Lazarus. Als ik me niet had aangesloten bij TGA had ik zeker auditie gedaan. Ik heb mezelf nog wel aangeboden als vaste vervanger, maar ook dat blijkt niet samen te kunnen gaan met de planning van TGA.

'Heel genant trouwens: toen ik met Michiel van Erp in New York was voor de Emmy's heb ik een try-out van Lazarus gezien waar Bowie zelf bij was. Regisseur Ivo van Hove had kaartjes voor ons geregeld. Ik was net aangekomen en had een gigantische jetlag; na een half uur viel ik in slaap. Als Michael C. Hall (die Bowie speelde, red.) die avond een of andere slapende sukkel op rij 2 zag liggen, dan was ik dat.'

Dolende dertiger of alles op orde?

'Ik ben die dolende dertiger die nog in een studentenrommelhok woont. Volwassen worden gaat gepaard met het besef dat je met jouw gedrag medeverantwoordelijk bent voor andermans welzijn, en dat je die verantwoordelijkheid ook wilt nemen. Je echt kunnen geven aan iets, zoals ik voor het eerst deed met Ramses, is volgens mij een ingrediënt voor een gelukkig leven. Mezelf ook aan iemand geven, in een relatie of een vriendschap, daar zou ik beter in willen worden.'

Tinder of Happn?

'Ik ken Happn niet, maar ik heb wel op Tinder gezeten. Toen ik de app voor het eerst installeerde, kwam Ramses net op televisie. Nu krijg ik fucking veel matches, dacht ik, want ik ben nu bekend. Nou, helemáál niet! Dus concludeerde ik dat het reuze meeviel met die bekendheid.

'Ik kreeg weleens te horen dat mijn profiel een nepprofiel leek. Ik maak nooit selfies en heb eigenlijk alleen maar professionele foto's van mezelf. Als ik een foto van mezelf nodig heb, zoek ik die met Google Afbeeldingen. Op Tinder willen mensen zien dat je in een hawaïshirt zit te barbecuen.

'Ik ben al lang van Tinder af, ook omdat ik geloof dat je hersenen van dat geswipe naar de gallemiezen gaan. Je wordt getraind in oordelen op basis van een foto en meteen een etiket plakken op iemand die je niet kent. Nu probeer ik gewoon om me heen te kijken, dan zie je ook nog weleens wat.'

Genoeg of nooit genoeg over Ramses Shaffy gepraat? (2)

'Ik denk elke dag aan Shaffy. Bij het overlijden van Eberhard van der Laan dacht ik bijvoorbeeld aan de liedjes Aan de Amsterdamse grachten, Hallelujah Amsterdam en Ik denk over je na, Amsterdam. Ik denk ook vaak aan Shaffy als ik vind dat ik niet goed sta te spelen. Waarom snapte ik toen wel wat ik nu niet snap?

'In de eerste aflevering van Ramses is er een groot huisfeest. Dat was een te gekke draaidag, want we gingen écht los. Michiel van Erp is als documentairemaker natuurlijk gewend vast te leggen wat er al is. Hij nam geen genoegen met 'doen alsof we een feestje vieren'. Die dag had ik voor de eerste keer het gevoel dat Ramses weleens heel bijzonder kon worden. Ik nam mezelf op dat moment voor: wat het oordeel achteraf ook zal zijn, of mensen mij nu wel of geen goede Ramses Shaffy vinden, dit is het gevoel dat ik moet onthouden.'

Weg van jou is vanaf donderdag 19/10 te zien in de bioscoop.

Meer over