Interview Violist Nigel Kennedy

‘Een Individu zijn, met hoofdletter, dat staat voor mij voorop’

Hij speelt Vivaldi als pop en Hendrix als klassiek: violist Nigel Kennedy (61) blijft vrolijk rebels.

Nigel Kennedy in 1991. Beeld Redferns

Nigel Kennedy geeft geen hand. In plaats daarvan balt de Britse topviolist de rechterhand, waarmee hij normaal gesproken op tedere wijze zijn strijkstok hanteert, om een vriendschappelijke por te geven. ‘Dank dat je bent gekomen’, zegt hij, ‘fucking amazing.’ Het is vlak na een BBC-concert in een park te Coventry, twee uur benoorden Londen, waar hij delen uit Vivaldi’s De vier jaargetijden uitvoerde alsof het popliedjes zijn en Jimi Hendrix alsof het klassiek is. Hij draagt een groene sweater die kleurt bij zijn gympjes. Een trainingsbroek completeert zijn outfit. Het voetbalshirt van Aston Villa waarin hij zojuist optrad, hangt aan de kapstok.

Het is niet aan de beroemde musicus te merken dat hij de 60 is gepasseerd. Hij dolt met Level 42-voorman Mark King, een oude maat met wie hij net Hendrix speelde, en is als een vader voor de 20-jarige Palestijnse violist Mustafa Said. met wie hij op virtuoze wijze stukken uit Vivaldi’s winter en zomer vertolkte. Onafscheidelijk is de fles Laurent Perrier-champagne waarvan hij zonder tussenkomst van een glas geniet, ook terwijl hij praat en poseert met een groepje piepjonge violisten die laat mochten opblijven om de Bad Boy of Classical Music te ontmoeten. Hij verzekert ze dat het spelen van Hendrix en Vivaldi even moeilijk is.

Het combineren van klassiek en populair, een vals onderscheid naar zijn idee, is het handelsmerk van het voormalige wonderkind, wiens interpretatie van De Vier Jaargetijden eind jaren tachtig zo goed verkocht dat hij een vermelding in The Guinness Book of Records kreeg. Kennedy was van meet af aan een rebel in de gevestigde orde van de klassieke muziek, met dwarse opvattingen over kleding (T-shirts, korte broek), kapsel (hanenkam) en podiumpresentatie. Ook zijn gebruik van stimulerende middelen viel buiten de klassieke etiquette.

Het was niet zijn ambitie om de klassieke wereld te veranderen, zegt hij nu, terugblikkend op zijn revolutionaire verleden. ‘Een Individu zijn, met hoofdletter, dat staat voor mij voorop. Het gaat erom je hersenen te gebruiken, je oren, je passie. Iedereen is anders en het probleem in de klassieke muziek is dat musici fabrieksmatig worden geproduceerd, met als gevolg dat iedereen hetzelfde geluid laat horen. Plezier is belangrijker dan perfectie. Ik heb veel geleerd van Yehudi Menuhin en Stephane Grappelli, mijn leermeesters, maar ik ben geen kopie van ze geworden. Wat ik wel ben geworden, is de eerste Nigel Kennedy.’

Nigel Kennedy in 2017. Foto Ot Ibrahim/ Getty Images Beeld Hollandse Hoogte / REX by Shutterstock

Als piepjonge leerling van laatstgenoemde speelde Kennedy, telg van een muzikale familie, liedjes van de Amerikaanse componist George Gershwin, onder meer in de Londense nachtclub Ronnie Scotts. Bijna een halve eeuw later heeft hij het album Nigel Kennedy Meets Gershwin uitgebracht. ‘In het begin had ik niets met Gershwin en zelfs het kopen van het Gershwin-album van Ella & Satchmo (Ella Fitzgerald en Louis Armstrong, red.) genas die antipathie niet. Maar zijn liedjes! Die hebben zo veel vuur, charme en smaak… Je kunt zijn muziek ruiken. Zijn werk combineert de melodieuze invloed van de Joodse cultuur met de unieke energie van New York.’

Kennedy bewaart goede herinneringen aan de Big Apple, de stad waar hij viool studeerde en op straat speelde. Jazzpianist Fats Waller en saxofonist John Coltrane waren zijn helden. De verafgoding van die laatste ging ver. ‘Op een avond was ik in de nachtclub Studio 54. Andy Warhol had een paar van zijn aapjes op me afgestuurd om te op te halen. Ik ging niet mee. Mwah, dacht ik, Warhol is geen Coltrane. Stuitende onwetendheid.’ 

Jazz bracht hem via Frank Zappa bij pop en vooral de hardrock van Led Zeppelin. Vorig jaar nog vertolkte hij samen met voormalig Zeppelin-zanger Robert Plant diens oude live-hit Kashmir in de Royal Albert Hall.

In zijn huidige tournee zal Kennedy, die voor het eerst op het podium ook piano speelt, Gershwin combineren met Bach, de componist met wie hij een speciale, curieuze band blijkt te hebben. ‘Zijn vioolsonates zijn een vorm van meditatie voor me. Ik verafschuw yoga sinds Yehudi met een goeroe kwam aanzetten die door zijn gebrek aan existentiële lichtheid door onze geliefde pingpongtafel zakte. Nee, Bach spelen is beter dan yoga.’ Pas op het podium zal hij kiezen tussen Bachs intense Eerste Sonate in g-mineur en de opgewektere Derde Partita in E-Majeur. Dat hangt af van wat voor gevoel het publiek me geeft.’

Bach meets Kennedy meets Gershwin door Nigel Kennedy en band, 2/6 Festival Oranjewoud, Heerenveen.

Kennedy meets Gershwin verscheen op Warner Classics.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.