'American way' zit VNU dwars

De beoogde overname van de dataverzamelaar IMS door VNU is mogelijk net een brug te ver voor topman Rob van den Bergh....

VNU-topman Rob van den Bergh dreigt in een zelf gegraven kuilte vallen. Hij heeft de voormalige uitgeverij van familiebladenen kranten omgevormd tot een informatieconcern dat de grootstebedrijven ter wereld tot zijn klantenkring kan rekenen en hetgrootste deel van zijn winst in de Verenigde Staten behaalt. Daarondervindt hij nu de gevolgen van.

De verhuizing van Van den Bergh in 2002 van Haarlem,naar NewYork lag voor de hand. Hij volgde het werkterrein van het nieuweVNU dat hij had geschapen. Financieel directeur Rob Ruijter gingzijn baas dit jaar achterna.

Maar de omvorming van VNU tot een internationaalinformatieconcern trok ook andere aandeelhouders aan. Amerikaanseaandeelhouders, die zich aanzienlijk assertiever plegen op testellen dan de rustige renteniers waarmee Joep Brentjens, devoorganger van Van den Bergh, nog te maken had.

De verhuizing naar New York heeft niet alleen plezierigekanten, ondervindt de VNU-top. Amerikaanse aandeelhoudersscherpen de messen over de beoogde overname van IMS Health, eenleverancier van informatie aan de farmaceutische industrie en degezondheidszorg. Het zou met een bedrag van 5,8 miljard euro degrootste overname worden die VNU ooit gedaan heeft. Als het zover zou komen.

Strategische gezien is de overname logisch. VNU levert kijk-en luistercijfers aan televisiezenders, muziekmaatschappijen,internetsites en filmstudio's, alsmede gegevens overadvertentieomzetten en bezoekersaantallen. Daarnaast levert deAmerikaanse dochter ACNielsen, bijna drie jaar geledenovergenomen, gegevens over consumentengedrag aan negenduizendbedrijven.

De beoogde prooi IMS doet hetzelfde, maar dan voor defarmaceutische industrie. Het bedrijf, dat zesduizend werknemerstelt en gevestigd is in Fairfield, Connecticut, volgt 70 procentvan de transacties in de farmaceutische industrie in meer danhonderd landen. Meer dan honderd miljoen uitgeschreven receptenkomen dagelijks in de databanken van IMS terecht.Geneesmiddelenfabrikanten kunnen bij IMS terecht voor gegevensover het voorschrijfgedrag van huisartsen, de levenscyclus vaneen medicijn of de potentiële markt voor een nieuw te lancerengeneesmiddel.

Met IMS als derde pijler staat VNU als een huis, betoogde Vanden Bergh in juli. Na de inlijving zou VNU het grootsteinformatieconcern ter wereld zijn. 'De samenvoeging van tweemarktleiders geeft ons de omvang en de kennis om te voldoen aande groeiende vraag van bedrijven naar onontbeerlijke informatievoor vitale beslissingen', aldus de VNU-topman. Als klap op devuurpijl levert de overname na drie jaar honderden miljoenen opaan omzetgroei en kostenbesparingen.

Van den Bergh juichte te vroeg. Grote Amerikaanseaandeelhouders vragen zich hardop af wat zij ermee opschieten.Net zo weinig als met de vorige miljardentransacties van Van denBergh, vrezen de beleggingsfondsen Fidelity en Templeton, diesamen ongeveer een kwart van VNU in handen hebben.

Sinds Van den Bergh aan het einde van de jaren negentig begon met de verbouwing van VNU, is de koers van het aandeel alleenmaar gedaald. Het geduld van beleggers is in de jaren daarnazwaar op de proef gesteld. Zo zeer zelfs dat Van den Berg moestbeloven dat de overname van marktonderzoeker ACNielsen eind 2001zijn laatste grote aankoop zou zijn. Geen wonder dat beleggersdrie maanden geleden naar adem hapten toen VNU hen verraste metIMS. Zij hadden er op zijn minst op gehoopt dat een deel van de2,1 miljard euro die VNU vorig jaar ontving voor de GoudenGidsen aan de aandeelhouders ten goede zou komen. De Amerikaansevermogensbeheerder Knight Vinke Asset Management (met een belang van 2 procent) sloot zich afgelopen weekend publiekelijk aan bijhet verzet tegen de overname van IMS.

Terwijl het hoofd van de bestuursvoorzitter op het blok ligt,houdt VNU zich muisstil. Desondanks circuleren er scenario's hoede opstandige aandeelhouders met de IMS-deal te verzoenen zijn.Verkoop van de vakbladendivisie (met onder meer Billboard enIntermediar) is een mogelijkheid. Of de vervanging van Van denBergh door IMS-topman David Carlucci. Dat is een Amerikaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.