Zowel Puidgemont als Rajoy heeft zichzelf klemgezet

De beste uitweg uit de Catalaanse crisis is dat Puigdemont uit zichzelf nieuwe verkiezingen uitschrijft.

Demonstranten houden een tekening omhoog van een zoenende Catalaanse premier Carles Puigdemont en Spaanse premier Mariano Rajoy. Beeld afp
Demonstranten houden een tekening omhoog van een zoenende Catalaanse premier Carles Puigdemont en Spaanse premier Mariano Rajoy.Beeld afp

De Spaanse en Catalaanse autoriteiten lijken bezig met een roekeloze poging hun land op te blazen. De twee partijen stevenen vastbesloten af op een confrontatie die tot gevolg kan hebben dat twee bevolkingsgroepen rechtstreeks tegenover elkaar komen te staan.

Tot nog toe is het bij woorden gebleven, maar nu Madrid heeft besloten het bestuur over de regio over te nemen om afscheiding van Catalonië te voorkomen, hangt een rechtstreekse confrontatie in de lucht.

De Catalaanse leiders gooiden meteen olie op het vuur door te spreken van een 'staatsgreep' en door het optreden van de Spaanse autoriteiten te vergelijken met de Francodictatuur.

Je kunt je inderdaad afvragen of het afzetten van het Catalaanse regiobestuur de handigste zet is om de gemoederen tot bedaren te brengen, maar van een terugkeer naar de donkere dagen van het Francotijdperk is toch echt geen sprake.

Ook al hebben veel Catalanen zich op 1 oktober uitgesproken voor onafhankelijkheid, de volkstemming biedt onvoldoende basis voor afscheiding. Anders dan bij het Schotse referendum ontbrak een akkoord hierover met de centrale regering. Bovendien gold er geen minimumopkomst en bleef een groot deel van het electoraat weg.

De leiders van de afscheidingsbeweging hebben steeds doen voorkomen alsof de wereld op een onafhankelijk Catalonië zit te wachten. Nu het ene na het andere bedrijf zijn hoofdkwartier uit de regio verhuist, beginnen veel Catalanen zich af te vragen of de economische verliezen wel opwegen tegen wat premier Carles Puigdemont de 'onderdrukking' door Madrid noemt.

Het lijkt erop dat zowel Puigdemont als de Spaanse premier Mariano Rajoy zichzelf heeft klemgereden met zijn gespierde taal. Maar vooralsnog heeft geen van beiden de 'nucleaire optie' gebruikt: het uitroepen van de onafhankelijkheid of het werkelijk overnemen van het bestuur.

De beste uitweg zou zijn als Puigdemont uit zichzelf nieuwe verkiezingen uitschrijft om tijd te winnen. Dat zou Rajoy een argument uit handen slaan om in te grijpen in Catalonië, met het gevaar dat het tot geweld komt tussen de Spaanse politie en aanhangers van de onafhankelijkheid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden