ColumnHarriet Duurvoort

Zijn we te laat voor testen, traceren, isoleren?

Ik was onder de indruk van een speech van de Nieuw-Zeelandse premier Jacinda Ardern. Die kan de lockdown versoepelen en heeft grootschalige, niet-detecteerbare verspreiding van covid-19 voorkomen. Men heeft de door de WHO aanbevolen containmentstrategie – het mantra: Test, trace, isolate – consequent en grondig toegepast.

‘De beste strategie voor gezondheid en economisch herstel’, twitterde ik. Hoon viel mij ten deel. Lekker makkelijk voor een geïsoleerd ­eiland met de bevolkingsdichtheid van Rottumeroog. Onvergelijkbaar met hier.

De cijfers van de wereldwijde ­coviduitbraak blijven fascineren en verrassen. Een land als Zuid-Afrika, met overbevolkte, straatarme townships, heeft net als veel andere Afrikaanse landen voortreffelijke covid-19-cijfers. Rwanda, met fonteintjes bij alle bushaltes, heeft tot nog toe nul doden. Een maatregel die vaak werd genomen is reizigers uit het buitenland standaard twee weken in quarantaine zetten. Is het stilte voor de storm? Of heeft men het ­virus al via containment een halt ­weten toe te roepen? De toekomst zal het leren. Bij Gibraltar gaan de bootjes nu de andere kant op. ‘Marokkanen zouden tot wel vijfduizend euro betalen om de oversteek van het zwaar getroffen Spanje naar hun eveneens afgesloten thuisland te maken’, meldde De Telegraaf triomfantelijk.

In Europa speelt zich vooralsnog de grootste tragedie af. In Frankrijk mogen mensen maar een uur per dag naar buiten en dan niet verder dan in een straal van 1 kilometer rond hun eigen huis. België is intussen, ministaatje San Marino daargelaten, per hoofd van de bevolking het zwaarst getroffen land ter wereld. 633 doden per miljoen inwoners. Wij hebben er ‘maar’ 266. Zwaar getroffen Spanje 510, Italië 446. Duitsland doet het noemenswaardig beter dan de rest.

Arme Belgen. Ze hebben een strengere lockdown dan wij. Ik zal nooit de beteuterde blik van een bezoekster van de Zeeman uit het grensstadje Baarle-Nassau/Baarle-Hertog vergeten, in EenVandaag. De Belgisch-Nederlandse grens loopt dwars door de winkel. Ze wilde ­onderbroeken kopen, maar die ­lagen helaas in het met een lint af­geschermde, gesloten Belgische deel van de Zeeman.

Mijn Antwerpse vriendin is ervan overtuigd dat Nederland vooral mooiere cijfers haalt omdat ze de sterfgevallen uit ‘rusthuizen’ niet meetellen en de Belgen wel. Daar is tot op zekere hoogte iets voor te zeggen, want de disclaimer bij het dagelijkse dodental is dat ze ‘ in werkelijkheid waarschijnlijk twee keer zo hoog’ zijn.

In de Nederlandse verpleeghuizen voltrekt zich een stille ramp. Tweemaal zoveel doden als normaal dankzij corona, besmettingen via onbeschermd personeel. Er komt een onderzoek ‘dat ook de vraag moet beantwoorden of zorgverleners in verpleeghuizen misschien maar beter altijd mondkapjes kunnen dragen bij de verzorging van bewoners. Nu is het advies van het Outbreak Management Team om dat alleen te doen als er op een afdeling een bewezen besmetting is.’ Ehm.

Bewijs is er nooit, omdat er nauwelijks wordt getest. Zorg als de wiedeweerga eerst voor persoonlijke beschermingsmiddelen. Laat dat aan de sector zelf over. Duizenden mensen in de zorg wisten hoe ze aan beschermend materiaal konden komen, maar met hun kennis is niets gedaan, het hele reguliere netwerk van inkoop en distributie is uitgeschakeld, vertelde Jos de Blok van Buurtzorg aan deze krant. Laat hem het regelen, we hebben geen minuut meer te verliezen.

Het moet opgemerkt: Zweden, het enige land ter wereld met een vrije lente vol jaloersmakende terrasjes, scoort vooralsnog meevallende cijfers. Maar aangezien ook zij het testen en traceren niet zo nauw nemen, is het waarschijnlijk dat het inferno nog moet komen. Erg veel ic-bedden heeft men ook niet. Wat dat betreft had men beter een voorbeeld kunnen nemen aan een ander land dat zwaar werd getroffen door corona en desondanks de economie niet in volledige lockdown heeft gedaan: Zuid-Korea. Het land van de superverspreidster uit de religieuze sekte komt er met een score van 5 doden per miljoen inwoners en een uitbraak die onder controle kwam indrukwekkend begenadigd van af. Hun aanpak? Containment, rigoureus. Testen, traceren, isoleren. En de agglomeratie Seoul heeft bijna 25 miljoen inwoners, grotendeels verticaal gestapeld op een beperkt oppervlak. Ten opzichte daarvan lijkt zelfs de Randstad op Rottumeroog.

Nederland heeft, met uitzondering van Groningen waar Alex Friedrich de scepter zwaait, niet voor containment gekozen. Een vergissing, meen ik. Ik hoop dat er nog iets bij te sturen valt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden