Willen we werkelijk dat het presidentschap van Trump zo eindigt?

‘Park, Lula en Zuma: komt de top niet meer weg met gesjoemel?’, kopte NRC Handelsblad op 6 april, een dag die de geschiedenis misschien in zal gaan als Black Friday voor regeringsleiders. In Zuid-Korea werd de afgezette president Park veroordeeld tot 24 jaar cel voor omkoping. Diezelfde dag stond in Zuid-Afrika ex-president Zuma voor de rechter omdat hij steekpenningen zou hebben aangenomen en moest ex-president Lula in Brazilië zich bij de politie melden om te beginnen aan een gevangenisstraf van 12 jaar in verband met een witwasaffaire.

Dat was nog voordat de FBI in New York in de vroege ochtend van 9 april een inval deed in het kantoor, de woning en de hotelkamer van Michael Cohen, de persoonlijke advocaat en fixer van president Trump. Aanleiding voor de inval zijn de 130.000 dollar die Cohen vlak voor de verkiezingen aan pornoactrice Stormy Daniels betaalde om haar het zwijgen op te leggen over haar affaire met Trump, zoals The Wall Street Journal in januari onthulde, en een andere betaling aan een Playmatemodel dat ook claimt een affaire met Trump te hebben gehad.

Het is echter allerminst evident dat met de betalingen aan Stormy Daniels en Playmate Karen McDougal wetten zijn overtreden. John Edwards, die in 2008 een gooi deed naar het presidentschap en tijdens de Democratische voorverkiezingen een kind verwekte bij zijn minnares, werd in 2012 door een jury vrijgesproken van de aanklacht dat hij 1 miljoen dollar aan campagnegeld misbruikt had om de affaire en liefdesbaby verborgen te houden. Afgelopen maandag leidde Daniels' aankomst bij de federale rechtbank in Manhattan voor een hoorzitting in het strafrechtelijk onderzoek naar Cohen niettemin tot stormachtige taferelen.

David Davidson schreef in The New Yorker dat met de inval bij Michael Cohen de eindfase van het presidentschap van Donald Trump is ingeluid. Hoewel het moeilijk zal zijn om te bewijzen dat Trump zelf met de Russen heeft samengewerkt, is het volgens Davidson uitgesloten dat in het strafrechtelijk onderzoek naar Cohen geen misdrijven van Trump aan het licht komen.

Zo deed Trump in Azerbeidzjan zaken met iemand die voor de Iraanse revolutionaire garde geld witwaste en werkte hij in Georgië samen met een groep die een rol speelt in de grootste bankfraude- en witwaszaak in de geschiedenis.

Zelfs als Trump Cohen gratie verleent, dan zal er volgens Davidson ruim voldoende bewijs zijn om andere leden van de Trumpclan te vervolgen. Het onderzoek naar Cohen moet duidelijk maken in hoeverre Donald Trump en zijn kinderen op de hoogte waren van de corrupte praktijken van hun zakenpartners, aldus Davidson. Van het antwoord op die vraag hangt af of en hoelang ze achter de tralies moeten.

Maar willen we werkelijk dat het presidentschap van Trump op die manier eindigt? Doordat mensen in zijn omgeving worden vervolgd voor misdrijven die niet vervolgingswaardig werden geacht toen Trump nog geen president was? Op die manier ondermijnen we de democratie die we altijd zo vurig voorstaan. Het zou wel ironisch zijn als degenen die hun afschuw uitspraken over de spreekkoren op Trumps rally’s – ‘Lock her up! Lock her up!’ – nu zelf naar dit middel grijpen.

Trumps populariteit is de laatste maanden weer aan het stijgen. Trump doet het goed bij 53 procent van de witte kiezers. Onder witte mannen is zijn aanhang 60 procent en onder witte mannen met niet meer dan een middelbare schoolopleiding is zijn aanhang zelfs 70 procent. Zijn presidentschap raakt duidelijk een gevoelige snaar. Als Trump om schimmige redenen wordt gedwongen af te treden, zullen die laatste Amerikanen zich nog verder gemarginaliseerd voelen.

Dat China onder Xi Jinping razendsnel het totalitarisme omarmt is niemand ontgaan. Buitenlandse Zaken raadt alle reizigers naar Rusland en China aan om alleen lege laptops en telefoons zonder gevoelige informatie mee te nemen. Dat de Hongaren met Orbán een autocraat hebben gekozen, is ook uitgebreid besproken. Maar de strafrechtelijke veroordeling van ex-president Lula, die zijn hoger beroep niet in vrijheid mag afwachten, is niet minder een aanslag op de democratie.

Hetzelfde geldt mutatis mutandis voor Donald Trump. Tenzij er overtuigend bewijs wordt gevonden dat de Trumpcampagne samenzwoer met Rusland, en Trump zelf daarvan op de hoogte was, is impeachment of strafrechtelijke vervolging niet op zijn plaats.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.