Column Sheila Sitalsing

Wij kunnen nog betere dijken bouwen als dat nodig mocht zijn, wij wel

Op de foto’s die Kadir van Lohuizen, fotograaf, maakte van de strijd tegen het oprukkende water, zie je golven slaan over slordig gemetselde kademuren op de Marshalleilanden, en zandzakken voor de deur op het Kiribatische atol Tawara, en een smeltriviertje dat van een verbrokkelende ijskap op Groenland stroomt, en een overgelopen riool in Miami Beach.

Wij kunnen nog betere dijken bouwen als dat nodig mocht zijn, wij wel, we hebben het geld en de expertise. Het water gaat toch wel elders heen, naar Majuro bijvoorbeeld, het hoofdeiland van de Marshalleilanden waar Anne-Gine Goemans vorig jaar voor deze krant heen reisde, en waar de mensen druk in de weer zijn met het knutselen van steeds hogere zeeweringen.

Er loopt een lijn van al dat water naar de amechtige pogingen van de leiders van energiegrootverbruikende landen om samen ‘iets’ aan ‘het klimaat’ te doen. Van daaruit kronkelt de lijn ononderbroken door naar politici die succesvol stemmen werven onder de mensen die graag ‘klimaatdrammers!’ krijten, en die de wave inzetten wanneer hun leider schuimbekt over ‘de waanzin’ van ‘bizarre groene plannen’, en die instemmend janken naar de maan wanneer ‘het pesten van boeren’ gelijk wordt gesteld aan de Holocaust. Zoals er een slingerende lijn loopt van het verschuiven van de macht in de wereld van West naar Oost, via heimwee naar hoe het vroeger was, naar de belofte van ‘Take Back Control’, en van daaruit naar een Verenigd Koninkrijk dat zich geheel vrijwillig en democratisch de vernieling in stemt.

Nu staat Frans Timmermans, geholpen door zijn rechterhand Diederik Samsom, stipjes te zetten op de lijn die naar de watersnood loopt. Een mens zou licht geneigd zijn te denken dat hij hem eigenhandig gaat verleggen naar een drogere en koelere toekomst, als hij afgaat op de grote woorden. ‘Revolutie’. ‘Een Man op de Maan-moment’, zo zei Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen met groot gevoel voor dramatiek.

Het heet ‘momentum creëren’, en daar horen nu eenmaal grote woorden bij, en het is het misschien wel enige echt belangrijke beleidsterrein waarop de EU wereldleider is. Maar het Europese Groene Akkoord – een Europa dat in 2050 netto geen CO2 uitstoot – voorstellen als een nieuwe versie van het niet geheel klimaatneutrale ruimteprogramma dat de grootheidswaanzin van de mens heeft gevoed: de analogie ontging mij.

‘Een groene clusterbom van vijftig vergaande voorstellen en strategieën’, schreef Brussel-correspondent Marc Peeperkorn. Afspraken om miljoenen bomen te planten, het continent vol te zetten met laadpalen voor elektrische auto’s en waterstoftankstations, huizen te isoleren, kolenstook af te bouwen. Gaat vele miljarden aan massagegeld vergen. Herbergt alle tegenstellingen in Europa: arm versus rijk, kolen versus wind, kosmopolieten versus thuisblijvers, vleeseters versus veganisten, Oost versus West. Het wordt kortom, een politiek gevecht van epische proporties, waarbij de minder moedige bestuurders angstig ‘De populisten! Daar komen de populisten!’ tegen elkaar zullen lispelen.

Ondertussen gaan ze in Miami en op Kiribati en in Bangladesh door met water scheppen, en muurtjes metselen, en zeeweringen bouwen van verroeste auto-onderdelen, bakstenen en touw. Als de zee het wint van de zeeweringen komen de mensen deze kant op, denkt zeespiegelfotograaf Van Lohuizen – geen gekke veronderstelling, want ze moeten érgens heen. Moeten ze in Brussel hun volgende revolutionaire akkoord in elkaar gaan knutselen. Over migratie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden