Column Jean-Pierre Geelen

Weet je wie er ook dol was op vakantie? Precies

De krant kan wel doen alsof vakantie zich houdt aan de schooltijden van de grachtengordel, in tweederde van het land ligt dat anders. ‘Wij gaan weer naar school!’, wapperden vlaggen afgelopen week in mijn dorp. Vanaf vandaag is iedereen – behalve gepensioneerden en schoolkindlozen - weer terug in de tredmolen. Maar nog even over die vakantie. Het was toch de laatste.

Neem nu de mijne. Natuurlijk was ik gewaarschuwd voor Schotland: ‘Als je de overkant van het loch niet kunt zien, regent het. Kun je de overkant wel zien, dan gaat het regenen’. Daar bleek geen woord aan gelogen.

Eén regendruppel deed mijn emmer overlopen. Boven een Belhaven Best miezerde ik dat ik wel zo’n beetje klaar was met het hele concept ‘vakantie’. Dat gedoe, dat gestress; waarom? Wie z’n idee was dit ook alweer?

Daar bleek ik de tijdgeest nog iets te ver vooruit. Maar lang zal dat niet duren. Bij thuiskomst vond ik steun bij onze huisarts, Joost Zaat, die in deze krant afrekende met vakantie. Er zijn nauwelijks aanwijzingen dat het gezond is, de geringe positieve effecten verdampen snel, als je niet al te vet en verbrand (huid-K!) terugkeert of de echtscheiding in gang hebt gezet. Zaat: ‘Even niet werken is vast goed, maar de koppeling met reizen is een misverstand.’

Rekenen we ook meteen even af met dat andere misverstand: je wordt geen interessanter mens door te reizen. Noch door ermee te vermoeien op avondjes. Bespaar me de praatjes en plaatjes over die zalige zelfkastijding in Pashupatinath of je raften over de woestijn van Danakil. Jaap Korteweg, ‘vegetarische slager’ en hoofdpersoon in een van die zomerse tweegesprekken die de kranten als vakantievoer trakteren, had gelijk toen hij in de NRC reizen ‘verspilling’ noemde. ‘Zoveel leer je niet over een land op vakantie. Reizen doe ik wel in boeken.’

Voor de warmte hoef je niet meer weg, de werkelijkheid is minder mooi dan Instagram beloofde. En je hoeft Ilja Leonard Pfeijffer er niet op na te slaan om de culturele kaalslag van het massatoerisme onder ogen te zien. Kijk uit het raam en je ziet het rolkoffermonster gaan. Vorige week op NOS.nl: ‘Na Amsterdam en trekpleisters als de Zaanse Schans, Giethoorn en Kinderdijk, vindt nu ook Haarlem dat de leefbaarheid onder druk staat.’

Alleen de bureaubonzen van het NBTC Holland Marketing (de naam is al onheilspellend genoeg) staan te juichen. Zij dromen ‘hoe men een groter deel van de taart kan pakken’. Spreiding is het toverwoord, sluwe pr het magische middel. Onder de valse vlag ‘Groot Amsterdam’ dirigeren zij drommen Chinezen en Japanners naar Orvelte en Kutterkloosterveen. Die hebben toch geen benul.

Schiphol werd deze zomer zo overspoeld door toeristen dat het kerosinekanaal er tweemaal van opdroogde. Verhitte taferelen aan de balie. Of, zoals het bekende ochtendblad kopte: ‘Horrorreis naar het zuiden’. Op zwarte zaterdag in de file met hitterecord – lekker man, vakantie.

Filosoof Ruud Welten noemt reizen een ‘collectieve dwangneurose’. Alsof ik mezelf hoorde denken. Vakantie is een afspraak, een conventie. Een illusie ook. Die zogenaamde ‘vrijheid’ van twee, drie weken ‘even helemaal niks’ is de treurige bevestiging van je burgerlijkheid. Met je afwasteiltje op weg naar het schijthok.

Weet u wie ook dol was op vakantie? Precies. Hitler en Franco waren de wegbereiders voor de hedendaagse colonnes toeristen. Vakantie is #fascisme.

Het zal ooit iets van vroeger zijn. Vakantie is op de terugreis.

Welkom thuis, we moesten maar weer es aan ’t werk. 

Lekker.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden