columnloes reijmer

We hebben een heuse feminist op Buitenlandse Zaken

null Beeld
Loes Reijmer

Vooruit, het was even zoeken naar een lichtpuntje. Het leed stapelt zich op, dag na dag, krant na krant. Uitbaters van wifi-loze retreats in zonnige oorden zouden dezer dagen goud geld kunnen verdienen aan feministen met escalerende nieuwsangst – al loop je daar altijd het risico een maanmediterende baarmoederbalsemvrouw tegen het lijf te lopen, en dat is óók niet goed voor het mentale welbevinden.

In Afghanistan moeten vrouwen sinds deze week weer in boerka over straat. Ze dienen zich van hoofd tot tenen te bedekken, want dat is ‘traditioneel en respectvol’, aldus de Talibanleider. Hoe nobel: hun ogen mogen ze vrijhouden.

Deze gevangenschap was aangekondigd. Vrijwel niemand geloofde de mooie woorden over verandering en vrijheid toen de Taliban in augustus vorig jaar de macht grepen. Het ministerie van Vrouwenzaken werd reeds omgekat tot het ministerie ter Bevordering van Deugd en Bestrijding van Zedeloosheid, vrouwen mochten al niet meer buiten de stad reizen zonder mannelijke begeleider en meisjes kunnen nog altijd niet naar de middelbare school.

En toch: als het eenmaal zover is en je ziet een plukje heldhaftige vrouwen demonstreren in de straten van Kabul, standvastig maar onmachtig, dan doet het pijn. Vanwege de apathie van de internationale gemeenschap die zo schril afsteekt bij deze moed, vanwege de labbekakkerige houding die Nederland had in het hele dossier Afghanistan. Plots hoor je weer de warme, invoelende woorden van Ank Bijleveld, toenmalig minister van Defensie: dat de Afghanen in de afgelopen twintig jaar tenminste perspectief was geboden. Nu wisten ze ‘dat het ook anders kan’ – niet écht een troostrijke gedachte, onder een donkere, benauwende lap stof.

In de VS staat het recht op abortus op omvallen, het land van de vrijheid en onbegrensde mogelijkheden waar meisjes en vrouwen in conservatieve staten straks gedwongen zijn hun ongewenste zwangerschap te voldragen, óf hun leven en vrijheid te riskeren met een illegale abortus. In Oekraïne gebruiken Russische militairen verkrachting als oorlogswapen. De gruwelijke verhalen kwamen in de afgelopen weken mondjesmaat naar buiten. Tegen de NOS zei de directeur van de Mukwege Foundation onlangs dat we vermoedelijk slechts het topje van de ijsberg weten.

Nu bent u inmiddels misschien wel benieuwd naar het lichtpuntje. Het goede nieuws is dat we in deze internationale, misogyne hel op aarde een heuse feminist op Buitenlandse Zaken hebben. Vooruit, Wopke Hoekstra is een zelfbenoemd feminist, hij zei er een te zijn toen op zijn ministerie onrust uitbrak omdat er weer een topbenoeming naar een man was gegaan (‘echt stoer’, zei hij over het protest).

Deze week bleek de minister een feminist van het goedbedoelende, maar tikkeltje verwonderde slag. Hij reisde naar Oekraïne, sprak met vrouwenorganisaties en had wat belangrijks opgestoken. Slachtoffers van seksueel geweld doen liever hun verhaal tegen vrouwelijke rechercheurs, bijvoorbeeld. En ze vinden het prettig om hun verhaal niet via een tolk te doen. Dit had hij zich allemaal niet gerealiseerd toen hij een Nederlands team stuurde voor bewijsvergaring.

Die eerlijkheid is te prijzen natuurlijk – kom er nog maar eens om, na een decennium Rutte. En Hoekstra leek oprecht onder de indruk van wat hij had gezien en gehoord. Tegelijkertijd is het onverteerbaar dat getraumatiseerde Oekraïense slachtoffers niet in de beste omstandigheden hun verhaal kunnen doen, dat ze misschien blootgesteld worden aan gestuntel, omdat het de minister kennelijk aan toch vrij basale inzichten ontbreekt. Nu maar hopen dat Hoekstra een leergierige feminist is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden