Opinie Brexit

Waterloo verschijnt aan de horizon voor de brexiteers

Het blad The New European werd in juli 2016 opgericht door Europa-liefhebbers die zich niet wilden neerleggen bij de uitslag van het referendum. Beeld RV

Echt waar: het Britse parlement heeft eindelijk vóór iets gestemd dat te maken heeft met de Brexit. Met één stem verschil (het moet wel drama blijven), maar toch. Na het eerste verkennende gesprek tussen premier May en oppositieleider Corbyn, constructief maar nog niets concreets, vraagt deze krappe meerderheid de premier langer uitstel van de Brexit te vragen aan de EU (zo vaag is het). Gejuich of opluchting is echter nergens te horen, niet bij politici uit welk kamp dan ook, en evenmin in de media.

Alleen in de burelen van het weekblad The New European zullen ze glimlachen: Waterloo komt in zicht. Die vergelijking in dit actieblad van de eurofielen maakte commentator Andrew Adonis: met de nederlagen van premier May en haar deal zag hij een ‘Waterloo’ gloren: langdurig uitstel zou best tot afstel van Brexit kunnen leiden. Adonis − oud-Labour-minister, ex-stafchef van premier Blair en ‘ongebonden’ lid van het House of Lords − pleit voor uitstel met 21 maanden, tot eind 2020, ‘genoeg tijd om een referendum te organiseren’. ‘Dit ‘tot 21 maanden-uitstel’ zou een Waterloo zijn – de beslissende overwinning in de Napoleontische oorlogen na jaren van veldslagen zonder duidelijke winnaar – omdat de uiteindelijke uitkomst waarschijnlijk zal zijn dat het Verenigd Koninkrijk in de EU blijft.’

Een tijdschrift met de naam The New European lijkt een beetje uit de tijd in een land dat al twee jaar en tien maanden in de ban is van de vraag hoe te vertrekken uit de Europese Unie. Het blad werd in juli 2016 opgericht door Europa-liefhebbers die zich niet wilden neerleggen bij de uitslag van het referendum. Het waren oud-politici uit de club van Labour-premier Tony Blair, die zelf ook bijdragen aan het blad leverde. Diens vroegere ‘spindoctor’ Alastair Campbell is een van de drijvende krachten. Er schrijven eurofiele journalisten in, die ook in The Guardian schrijven. In een rijk geïllustreerd gedeelte, Europe File, worden hoogtepunten van de Europese kunst belicht. Motto van het blad: ‘Brexit-nieuws voor de 48 procent’ (de Britten die voor in de EU blijven stemden bij het referendum van 2016). Je kunt op de site ook ‘Bollocks to Brexit’ koffiekoppen en T-shirts bestellen.

De laatste der eurofielen zonder perspectief? Vertegenwoordigt het blad niet een groep oudgedienden met heimwee naar de tijd dat Groot-Brittannië onder Blair nog pro-Europees en optimistisch was? Of maakt die politieke stroming weer een kans, bijvoorbeeld met de nieuwe Independent Group?

Het kan verkeren. Ze putten moed uit de massale betoging onlangs in Londen tegen de Brexit en de groeiende beweging die met een petitie (6 miljoen handtekeningen) en betogingen ijvert voor een nieuw referendum met als vraag: Mays Brexitdeal of in de EU blijven. Uit peilingen blijkt dat vooral onder jongeren de weerzin en het verzet tegen Brexit groot is. Het Labour van Corbyn wordt bijna wekelijks wel ergens in The New European onder vuur genomen, wegens de afwachtende en ambivalente houding (Corbyn en een groot deel van zijn aanhang zijn al jaren voor het verlaten van de EU), maar Labour is opgeschoven naar het houden van een referendum. The New European meldt triomfantelijk op zijn site dat in een lezersonderzoek van de pro-Brexit Sunday Times nu bijna driekwart van de lezers voor het staken van de Artikel 50-procedure voor vertrek uit de EU is.

Het tijdschrift publiceerde op de dag van wat tot voor kort als de Brexit-datum gold, 29 maart, een vlammend betoog van de schrijver en essayist Will Self, die het gehele blad in beslag neemt: ‘A Plague on all your Houses.’ De titel komt van Shakespeare, Mercutio’s laatste toespraak in Romeo and Juliet. Self schreef in die traditie één lange literaire woedeuitbarsting tegen alles en iedereen die de waanzinnige verwikkelingen rond de wens uit de EU te vertrekken hebben veroorzaakt en verergert, alsmede tegen de remainers die als makke schapen hebben toegekeken. Self vervloekt ze allemaal.

De cover bij het stuk van Will Self Beeld RV

Deze week slaat The New European weer zijn gebruikelijke, iets optimistischer toon aan. Lord Adonis vertelt in zijn wekelijkse commentaar hoe hij vroeger in de House of Lords nooit over buitenlandse zaken sprak, maar nu bijna alleen nog tegen Brexit oreert. Iedereen is geobsedeerd en verlamd, vindt hij, daas van ‘de langste reeks politieke nederlagen van een regering sinds Karel 1’.

Van de ‘May-Corbyn ouverture’verwacht hij niet veel, verkiezingen komen er vast ook niet. ‘Dus dit Brexit-parlement zal wel doorgaan totdat het de Brexit goedkeurt of verwerpt. Dan zal het ineenstorten, uitgeput en ongeliefd.’

Wim Bossema

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.