Verslaggeverscolumn Margriet Oostveen in Honselersdijk

Wat geldmaatman wou zeggen met zijn gemopper op een flappentap

Margriet Oostveen

Hij is die naamloze misnoegde burger uit het veelbekeken filmpje over de nieuwe geldmaat van Honselersdijk, die pinautomaten van banken moet vervangen. Half Nederland vermaakt zich met zijn fascinerende onvrede over de nieuwe uniforme flappentap, die volgens geldmaatman bewijst dat ‘de sjeu’, er nu wel definitief ‘vanaf is, en dat vind ik al heel lang in deze maatschappij’.

Achteruitgang in Honselersdijk

Een dag lang zoek ik geldmaatman. Maar als ik eenmaal bij hem thuis op de bank zit, blijkt dat ik hem al kende. En dit zelf vergat. Wat zijn gelijk over het anoniem worden van alles en iedereen meteen bevestigt.

Veel lachers vinden dat geldmaatman zeurt: het lijkt intussen bon ton om ‘klaar’ te zijn met ontevreden burgers. Eva Jinek laat geldmaatman op tv zien met de woorden: ‘Gaat heel goed met Nederland toch, als we dit soort klachten serieus kunnen nemen?’ Toch blijf ik dit filmpje vol volkomen Nederlands onbehagen bekijken. En nog eens. Wat zegt hij nou werkelijk? ‘Kaalslag’, zegt geldmaatman.

Zijn oude automaat van ABN Amro voelde tenminste nog ‘een beetje als thuiskomen’. Maar de gele geldmaat is te ‘algemeen, en ik vind het er niet gezelliger op worden, laat ik het zo zeggen’.

Vraagt de interviewer: ‘Maar er komt wel géld uit, toch?’ Goed punt wel.

Zegt geldmaatman: ‘Ja er komt geld uit, maar dat is dan ook echt het enige.’

Wie is hij? De Westlandse lokale nieuwssite WOS stuurt me een stukje dat de eindmontage niet haalde. Geldmaatman zegt: ‘Ik ben trouwens Louis Benoist.’

Ik vind een conciërge op een particuliere school in Den Haag met die naam. En als ik hem die avond aan de telefoon krijg, blijkt Louis Benoist nota bene een trouw lezer, al is een abonnement te duur, hij leest de krant op zijn werk.

De volgende dag, in zijn woonkamer, zegt hij ook nog: ‘Ik had je al een paar keer gemaild over andere stukjes.’ Ik kijk Louis Benoist verbijsterd aan. Vind dan zijn e-mails in mijn telefoon, folder lezerspost. Een ideale lezer ook nog, gaf al eerder nuttige aanvullingen, waarvoor ik hem nog heb bedankt.

Ik: ‘Jezus!’

‘Geeft niet’, grijnst hij. ‘Zo gaat het.’

Ja, zo gaat het nu.

Geldmaatman in het filmpje

Louis Benoist heeft een kast vol boeken over het heelal, een sterrenkijker, is vrijwilliger bij de Leidse Sterrewacht. Woont in Honselersdijk in zo’n klein, verouderd complex met goedkope eenkamerwoningen, tussen soms moeilijke mensen, die overlast kunnen geven. Hem deert dat niet. ‘Problemen komen voort uit wat je meemaakt, ik begrijp dat wel.’ Komen we nog op.

Hij noemt zijn commentaar op de geldmaat al met enige zwier ‘mijn stukje satire’ over het ongenoegen van de burger. Alles wordt duurder. Dure zorgverzekering, dure huur, dure boodschappen, en dan verdwijnt ook nog het laatste beetje troost uit Nederland: het kleine en het knusse. Nu serieus: ‘Het laatste beetje intermenselijke contact. Voor wie niet veel heeft, is dat belangrijk.’ Eerst het onbemande tankstation, nu een geldmaat zonder bank, straks zelfrijdende auto’s: de mens trekt zich terug uit de maatschappij. ‘Dat wilde ik even duiden.’

Op de dure particuliere school waar hij werkt ziet hij nu kinderen op hun achttiende in een eigen Tesla naar school komen. ‘Die zijn soms óók niet gelukkig’. Zelf groeide Louis Benoist (59) op in de Amsterdamse Transvaalbuurt. Een slimme jongen en toch op zijn zestiende al van school om te werken. Thuis zat er ‘bloed aan de muur’. Een pa die sloeg en vertrok toen Louis dertien jaar was: ‘Sindsdien ben ik vooral bezig overeind te blijven.’

Hij was portier van het Amstel Hotel, beveiliger in het Scheepvaartmuseum, vrachtwagenchauffeur, en twaalf jaar wijkbeheerder van de destijds beruchte Meteorenbuurt in Purmerend: mooi werk dat ertoe deed, tot veel huizen werden afgebroken. ‘Dat was om ‘nieuw elan’ te creëren. Want voor ‘nieuw elan’ breken ze doodleuk een wijk af en de betaalbare woningen erbij. In Rotterdam gebeurt nu precies hetzelfde.’

Louis Benoist (59) verdient 1400 euro netto per maand en moet nog zeven jaar werken. Hij ziet er tegenop, het wordt steeds zwaarder om laagopgeleid te zijn.

Het CBS meldde deze maand nog dat het verschil in levensverwachting tussen hoog- en laagopgeleiden groeit. En vorige week dat het aantal daklozen tijdens drie kabinetten Rutte ruim verdubbelde.

Louis woonde zelf ook in een camper. ‘En wat ik bij die geldmaat dus ook wou zeggen: dat door al het raakt-me-niet-beleid van de hogere echelons het water steeds meer mensen aan de lippen staat.’

En hoogopgeleiden maar lachen, en volhouden hoe goed het gaat.

Louis Benoist thuis
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden