ColumnSheila Sitalsing

Wanneer handhavers zeggen de zin van handhaving niet meer in te zien, komen we op drijfzand terecht

.Beeld .

’s Morgens had ik meanderend door de binnenstad van mijn stadje gefietst, met mooie anderhalvemeterbogen om de coronahaarden heen. Ze zeggen dat het er niet pluis is, het ritselt er van de studentenhuizen en van de studentenverenigingen en van de bijbehorende studenten; het moment waarop Hugo de Jonge deze nieuwe zondebok verplicht om, bij wijze van alternatieve opsporings-app, met een ratel over straat te gaan nadert met rasse schreden.

’s Middags hoorde ik een interessant interview op BNR Radio. De geïnterviewde sprak over mensen die het ‘hebben gehad’ met de isolatie en de anderhalvemeter, ze ‘houden het niet vol’ en ‘het past niet bij dat mensen sociale wezens zijn’. Een viruswaanzinnige, dacht ik. Of Maurice de Hond. Een lid van de dorhout-brigade, zo eentje die zich ‘ondernemer’ noemt en bejaarden bij wet wil laten ophokken (met uitzondering van hemzelf) zodat hij gewoon verdomme weer op één avond vijftienhonderd man langs zijn horecaconcept kan duwen.

Het bleek Gerrit van de Kamp te zijn, voorzitter van de politievakbond, die de publiciteit zocht op een strategisch moment: vlak voordat de premier en de coronaminister de natie zouden toespreken over het oplopende aantal besmettingen. Want Van de Kamp blijkt het zelf ook te hebben ‘gehad’. Met alles. De anti-samenscholingsregels zijn domweg ‘niet te handhaven’. Hij ziet ‘een grote groep in Nederland die geen zin heeft zich aan de regels te houden, en die groep groeit’. Boa’s en politieagenten krijgen mensen niet in het gareel, er is ‘steeds meer verzet en steeds minder acceptatie’, ‘politiek en bestuur zeggen het ene en de samenleving zegt iets anders’, en je kan wel de cafés eerder sluiten, ‘maar het feesten gaat dan buiten door’. Met als gevolg dat de handhavers het er bij laten zitten. Volgens Van de Kamp is er ‘afgelopen week niet één boete uitgedeeld’. (Dat laatste klopt overigens niet helemaal: er is in elk geval één boete uitgedeeld, aan Ferd Grapperhaus, die 1 maand na zijn bruiloft door het OM werd beboet.)

Wat wil Van de Kamp namens de politievakbond dan wel?, vroeg de interviewer. Dat bleek net zo onhelder te zijn als het mondkapjesbeleid van Hugo de Jonge.

Niet de huidige coronaregels in elk geval, want die zijn ‘niet handhaafbaar’. Wel een ‘andere discussie’ over de vraag ‘of het voorkomen van besmettingen op deze wijze wel kan’. Want politiek en bestuur kunnen wel bedenken dat mensen niet samen mogen komen en elkaar niet te dicht mogen naderen, maar de mensen die het moeten handhaven ‘zitten met de confrontatie met de samenleving’. Van de Kamp bepleit daarom een ander vertrekpunt: ‘Mensen willen de ruimte en mensen willen risico nemen. We moeten opnieuw samen ontdekken hoeveel risico we willen nemen.’

Hij zei er nog wel bij dat hij snapt dat zijn betoog niet helemaal in lijn is met wat virologen zeggen, en met wat ze in het buitenland doen, en met wat het kabinet al ruim een halfjaar met de moed der wanhoop erin probeert te rammen.

Wanneer handhavers zeggen de zin van handhaving niet meer in te zien, terwijl premier en coronaminister blijven volhouden dat er simpelweg geen alternatief is omdat er anders te veel zieken bij komen ('We zitten, afgaande op het aantal besmettingen, in een Tweede Golf’, zei Hugo de Jonge vrijdagavond), komen we op drijfzand terecht.

Nederland heeft een grote traditie op het gebied van het verbieden van zaken en het vervolgens gedogen van verbodsovertredingen. Het is niet altijd even eenvoudig om dat principe in het buitenland uit te leggen. In dit specifieke geval wordt het al ingewikkeld om thuis uit te leggen hoe zwaar de anderhalve meter weegt. Het coronavirus zal er vermoedelijk al helemáál geen bal van begrijpen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden