Verslaggeverscolumn Ariejan Korteweg in Den Haag

Waarom een hele middag ouderwets bekvechten over Europa eigenlijk best lekker is

Democratie, dat is een zaaltje met veertig stoelen in een Haagse woonwijk, waar de zwarte ­vitrage het zonlicht buitenhoudt. Verder benodigd: twee microfoons, koffie en thee uit de thermoskan en zelfgemaakte cake in de smaken ­kaneel of citroen. Extra bijzonder: een pop in Hongaarse klederdracht achter de sprekers. ‘A taste of Hungary: 6 gerechten voor 29,50 euro’, meldt het wandbord.

We bevinden ons in de Hungarian Corner, vanwege het Europa-debat van het Nederlands Burger­Platform. Debatten zijn er te over in aanloop naar de Europese Verkiezingen; wie wil kan elke dag wel ­ergens een zaaltje binnenwandelen. Er was iets dat me juist hierheen bracht: dat Nederlands ­BurgerPlatform, grote naam in een klein zaaltje.

Dat platform is erfopvolger van de Nederlandse Leeuw, die anderhalf jaar geleden een bescheiden golf van opwinding veroorzaakte met een debatevenement voor nogal erg rechts denkend Nederland en daarna meteen de geest gaf. Elisabeth Hunyadi, voormalig leeuw, begon vervolgens dit platform, dat ‘burger en Haagse politiek wil verbinden’.

Hungarian Corner: Huisgemaakte cake met kaneel of citroen.

Ze heeft de fine fleur van het rechtse tegengeluid naar de Hungarian Corner weten te lokken. Daar is blokkeerfriezin Jenny Douwes, al vroeg uit Friesland vertrokken om te laten weten dat in haar omgeving hard gelachen wordt als ze vraagt wie zich Europeaan voelt. Wierd Duk zal de stem van de krant van Wakker Nederland vertolken. Ook het koppel Olaf Stuger en ­Esther van Fenema doet mee. ­Stuger is europarlementariër voor de PVV en eigenaar van de Daimler van Pim Fortuyn. Van Fenema ­modereert vandaag haar man, ze is psychiater en soms columnist voor de Volkskrant. In de zaal zit Harm Beertema, Kamerlid voor de PVV.

Er worden boekentips uitgewisseld: je moet Sid Lukkassen eens ­lezen, vang ik op. Arnold Karskens is een aanrader, die is meegeweest met zo’n bootje. En Hans Moll laat de vooringenomenheid zien van de mainstream media. Er passeren complottheorieën over een wereldregering, maar ook een pleidooi Zwitserland binnen de EU te brengen.

Voorzitter Hunyadi (zittend) en host Van Fenema.

De liefhebber van rechtse ­onheilsboodschappen wordt hier op z’n wenken bediend. Ik noteer dat de Europese Unie een monster is, dat Juncker echt heel veel drinkt (Stuger), dat columnisten nooit in de Afrikaanderwijk of de Franse banlieues of Neukölln komen (Duk), Dat ‘die lui van Denk en Nida allemaal vreselijk zijn’ (ook Duk – je vraagt je soms af hoe iemand met zoveel opvattingen nog enigszins neutrale verslaggeving kan doen), dat politieke islam een tautologie is (arabiste Machteld Allan). Ze krijgen weerwerk van onder anderen de econoom Lex Hoogduin, in het verleden directeur bij De Nederlandsche Bank. De geopolitiek blijft hier vanmiddag buiten ­beschouwing. Mij dunkt dat de dreiging van de VS, Rusland, China en de Arabische oliestaten al reden genoeg is om elkaar in Europa vast te houden, maar daar gaat het hier niet over.

Zo’n middag hoort naar een ­climax toe te werken. Daar zorgt Beertema voor, die de microfoon grijpt en over de grote steden ­begint ‘waar meer dan 50 procent een ­migrantenachtergrond heeft’. ‘Omvolkingspolitiek’, noemt hij dat. In het verleden sprak hij al eens van ‘omvolking van het avondland’. Umvolkung heette dat in nazi-Duitsland: ruimte maken voor Germaanse burgers door overwonnen volkeren te transporteren. De homeopathische verdunning van Baudet. Maar dan van overheidswege, dus opzettelijk.

Dan blijkt de Hungarian Corner een zaaltje met zelfreinigend ­vermogen. Beertema wordt tot de orde geroepen. Eerst door Duk en dan vooral door de in FC Den Haag-shirt gestoken Cemil Yilmaz (‘ik speel hier een thuiswedstrijd’) van de islamitische partij Nida, die met een consequent volgehouden manspread zijn panelgenoten ­onder druk zet en knap stand houdt in deze niet per se welwillende omgeving. ‘M’n nekharen gaan overeind staan bij zo’n woord’, zegt hij. ‘Dit stimuleert een racistische gedachtengang.’

Yilmaz houdt de druk er op.

Buiten passeert een vader achter de kinderwagen, binnen gaan schaaltjes Engelse drop rond –Brexit ;-). Geleidelijk keert de rust weer terwijl wij luisteren naar Jenny Douwes, die beschrijft hoe ze in haar schulp aan het kruipen is. Europa is ver van m’n bed, zegt ze. Nederlander voelt ze zich amper nog. Ze is Fries, haar laatste vluchtheuvel; daar houdt ze zich aan vast. Het klinkt behoorlijk treurig.

Waarom doen mensen dit, dacht ik op de heenweg. Waarom gaan we als de zon schijnt met z’n vijf­tigen naar een zaaltje aan het Thomsonplein om te bekvechten over Europa en wie wij nou eigenlijk zijn? Op de terugreis weet ik het. Omdat het nogal ouderwets is. En eigenlijk best lekker. En omdat het nooit zo gierend uit de hand loopt als op sociale media.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden