Verslaggeverscolumn Toine Heijmans in Arnhem

Waarom boer Wim ondanks alles vrolijk op de sexy kalender staat

Midden in Natura 2000-gebied staat de megastal van Wim – hij gebruikt die term bewust, om later te vertellen over de welzijnsvloer. Het is aan de rand van de oprukkende stad. Rechts de met forensen volgepakte N325, links een rij binnenschepen op de IJssel en de Nederrijn, bijna te groot voor het krappe water. Verderop de nieuwbouwwijk waar zijn vleesvee graast.

Allemaal stikstof en dan die grote, gangbare boerderij, en desondanks kijkt Wim enthousiast de toekomst in. Hij is 23. Zegt: ‘We zijn al veel verder met veranderen dan iedereen denkt.’

Wim is boer van de maand juni op de boerenkalender, de mannelijke variant van de boerinnenkalender – zo kom ik bij hem terecht. Op de foto draagt hij alleen zijn afgeknipte spijkerbroek en zijn Timberlands met sokken. Sexy kalenders zijn volgens het marketingbureau dat ze produceert een manier om het boerenleven op een andere manier te etaleren, en een ‘pittig protest’ als aanvulling op de stuurse trekkergezichten van het Malieveld. Blote foto’s zijn prima clickbait, maar onder journalisten helaas is nauwelijks interesse voor de heren. Zelfs zijn eigen mensen vroegen een boerinnenkalender voor in de kantine; aan de boerenkalender is geen behoefte.

Wim Reijers, mister juni. Beeld Monique Hefti-Sutman

Poseren is niks voor Wim trouwens, ‘maar wel een manier om in contact te komen met de burger’.

Boeren en burgers, ze schijnen gescheiden door een diepe gracht van onbegrip, iets wat ik niet altijd begrijp, behalve dan dat het suggereren van een kloof nuttig is voor degenen die er baat bij hebben. Ook Wim begint over ‘beeldvorming’, en voegt eraan toe dat boeren daar zelf een taak hebben, vandaar zijn deelname aan de boerenkalender. Krijgt hij bijvoorbeeld mij over de vloer. ‘Ik denk: laat het zien. Haal burgers op je erf. Dat is beter dan steeds zeggen: het lukt niet.’ Daarna: ‘Ik ben bij de stad opgegroeid, misschien praat ik wat gemakkelijker.’

Wim Reijers is de zesde generatie op boerenbedrijf De Koningspleij, dat wonderlijk ver in de uiterwaarden ligt. Met hoogwater overstroomt het land; ze zijn er gewend aan pionieren. Ton Reijers, de trotse vader, begon een paar jaar terug met het verbouwen van vezelhennep: innovatie. Sinds drie jaar drijft Wim de boerderij in een maatschap met zijn ouders. Hij wilde nooit iets anders.

We drinken koffie bovenin de megastal voor 250 Holsteiners, en Wim legt me uit dat het een ‘welzijnsstal’ is, emissie-arm. ‘Ik weet niet wat jij ervan vindt, maar de koeien hebben hier echt megaveel ruimte en lopen na het melken gewoon naar buiten de wei in. Jij denkt: dit is heel intensief. Maar ik voel me totaal geen fabriek.’

Vleesvee in de Vinex. Beeld Toine Heijmans

Net als veel andere boeren verdubbelde het bedrijf een paar jaar geleden de melkveestapel – het einde aan het Europese melkquotum kwam in zicht, de marges waren minimaal, ‘je moest wel’. Ook de boer is een schakeltje geworden in een economie van banken en miljardenbedrijven die, beschreef het AD, flink meebetaalden aan het boerenprotest van vorige week. Vion Food Group, omzet 4,6 miljard. De Heus Voeders, omzet 3 miljard. ForFarmers, ‘the total feed business’, omzet 2,3 miljard.

Wim probeert klein te denken in het grote, en omgekeerd. Hoe dan ook zal hij een leven lang boeren in veranderlijke tijden. En daar ziet er naar uit.

‘Ik ben niet bang voor de toekomst. Mensen moeten eten en wij maken voedsel, dat is de basis. Wel moet er wat in Nederland gebeuren, en dat weten de boeren heel goed.’ Die halvering van de veestapel gaat er, denkt hij, uiteindelijk wel van komen. ‘Het punt is alleen: als iemand in Den Haag ineens heel hard gaat roepen hoe wij het moeten doen, dan helpt dat niet.’

Dit is een gemengd bedrijf: melkvee, vleesvee, akkerbouw, dat spreidt de risico’s en voorkomt industrialisatie zoals te zien in de varkensflats. Wim produceert twee miljoen liter weidemelk per jaar, doet aan natuurbeheer en weidegang, en wil zelfvoorzienend worden. Hij wil bewijzen dat groot boeren ook verantwoord kan.

Wim Reijers voor zijn megastal. Beeld Toine Heijmans

Later vind ik in de nieuwbouwwijk zijn vleesvee. Zijn nieuwste project: Wim kruist zijn Holsteiners met Black Angus, en pacht de overschietende landjes van de gemeente, zodat er nu jonge koeien lopen in de Vinex, tussen hijskranen en strakke rotondes. Het vlees wil hij via internet verkopen aan de bewoners van die nieuwbouwhuizen, en aan de horeca die wat graag Black Angus van de streek serveert. ‘Nu halen ze het uit de VS.’

Vader Ton: ‘Hij heeft het helemaal zelf bedacht en uitgerekend.’

Wim: ‘We moeten als Nederlandse boeren niet de wereld willen voeden. Het gaat om goed ondernemerschap, en innoveren.’

Het boerenprotest was mooi, zegt hij ook, omdat het liet zien hoe de burgers achter de boeren staan. Nu niet verder radicaliseren, ‘er is genoeg te doen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden