Vrouwen die rechten opeisen pakken ze niet van mannen af

Vorige week publiceerde de Volkskrant een opiniestuk waarin Chiem Balduk (18) een oproep deed aan mannen om in opstand te komen tegen onderdrukking door vrouwen. Hoe? Door hun mannelijkheid te vieren met het 'masculinisme'. Meredith Greer en Emma Curvers stellen dat zo'n reactionaire beweging het gezamenlijke doel van zowel mannen als vrouwen voorbij schiet.

Vrouwen in Marokko protesteren tegen de arrestatie van twee vrouwen die zijn opgesloten vanwege 'onkuise outfits'. Beeld epa

Waar vrouwen rechten opeisen beginnen mannen te pruttelen: al in de jaren zeventig ontstonden er clubjes mannen die weer trots pronkten met hun mannelijkheid. Sindsdien kende elk decennium wel zijn eigen tegengolf. In zekere zin zou je de tegenwoordige cultuur van ambachtelijk bierdrinkende, barbier-bezoekende en varken-aan-het-spit-grillende mannen ook kunnen zien als viering van klassieke mannelijkheid. Niets mis mee.

Maar soms hebben male pride-bewegingen last van een overdosis rancune jegens het feminisme en schrijven ze, zoals Chiem, hun moeilijkheden toe aan de 'voltooide gefeminiseerde samenleving'. Ook mannen lijden onder hun sekse, is de boodschap.

Bijvoorbeeld als ze de helft van hun fortuin aan De Ex mogen inleveren maar hun kinderen niet te zien krijgen. Wanneer ze, zoals Thierry Baudet onlangs belichtte, ontzettend aardige jongens zijn die door geëmancipeerde krengen enkel als vriend worden gezien en nooit als minnaar. Omdat vrouwen zogenaamd stiekem gedomineerd willen worden. Of wanneer ze, zoals de oom van Chiem, geen paaseitjes mogen eten van hun bazige vrouw.

Lachwekkend idee

Nu is het altijd interessant wanneer een man roept dat het wel mooi is geweest met dat feminisme. Alsof een blanke vijftiger uitlegt dat racisme ondertussen al lang is opgelost. Gezien de feiten en cijfers over onderdrukking van vrouwen is het een enigszins lachwekkend idee dat er sprake zou zijn van vrouwelijke overheersing. Om maar wat te noemen: 30 van de 195 landen in de wereld hebben een vrouwelijke monarch, president of minister-president. In de gehele EU verdienen vrouwen 18 procent minder dan mannen en die kloof wordt nauwelijks kleiner. Een derde van de vrouwen en één op de twintig mannen geven aan ooit seksueel geweld te hebben meegemaakt, variërend van kwetsende aanrakingen tot verkrachting.

Decennia aan analyses en studies leveren stuk voor stuk wetenschappelijk bewijs voor dezelfde problematiek. Vrouwen zouden zichzelf wel erg moeten haten als ze zich lieten verkrachten, uitbuiten en denigreren in een maatschappij waar ze zelf de dienst uitmaakten.

Misschien kunnen we dus nog even wachten met het vaststellen van de 'voltooide verworvenheden van het klassieke feminisme' tot gelijke rechten écht zijn verworven en voltooid. En voor er gesproken wordt van vrouwelijke overheersing verwachten we breder gestaafde voorbeelden dan een oom die geen tweede paaseitje mag van zijn vrouw - hoewel dit natuurlijk een tragedie is en we ontzettend met zijn oom meeleven.

Landjepik

Consumptie van chocola zou een onvervreemdbaar recht moeten zijn, maar met het feminisme heeft het niet veel te maken. Voorvechters van mannenbewegingen als het masculinisme zien iedere achtergestelde man en iedere 'vervrouwelijking' van de maatschappij als voorbeeld van toenemende vrouwelijke heerschappij.

Het vertekende beeld van feminisme als mannenhatend landjepik resulteert vaak in oproepen tot het 'terugwinnen' van de maatschappij en een nostalgie naar brute, mannelijke dominantie zoals bij Baudet. Inperken die vrouwen! Maar waar vrouwen gelijke rechten opeisen, betekent dat niet dat ze van mannen worden afgepakt. Dat een meerderheid van de studenten op Chiems universiteit vrouw is, belet geen enkele man om te studeren of carrière te maken vanwege zijn man-zijn - dat weten mannen ook best.

Boze mannen wijzen dan ook al gauw verontwaardigd op voorbeelden van mannelijke stereotypering: de aanname dat de man bij een date de rekening zal betalen bijvoorbeeld, of het idee dat mannen nauwelijks slachtoffer zijn van huiselijk of seksueel geweld.

Met die verontwaardiging komen we misschien ergens. Mannen, hou dit vast! Het woord 'genderstereotypering' omvat immers beide seksen. Als tegen een huilende kleuter wordt gezegd 'Kom op, huilen is voor meisjes' is dit een schadelijke stereotypering voor zowel de jongen die leert dat hij zijn emoties niet mag uiten, als voor het meisje dat hij leert te zien als zwak.

Evengoed is het voor beide seksen nadelig als mannen geen verlof krijgen bij het krijgen van een kind. De vrouw wordt in haar carrière afgerekend op het feit dat ze vrij neemt als ze bevalt, terwijl de doorwerkende mannen niet serieus worden genomen in hun vaderschap. Genderstereotypen zijn even beperkend voor de thuisblijfvader en de trotse alfaman, als voor de breedbeschouderde truckchauffeuse en de deeltijdwerkende moeder.

Stereotypische ideeën

Aan het voorbeeld van de mishandelde man die niet geholpen wordt, liggen stereotypische ideeën over man (agressief) én vrouw (zachtaardig) ten grondslag. Met masculinisme help je dergelijke situaties allesbehalve de wereld uit. Je helpt niemand door het op te nemen voor 'lieve, maar aardige jongens' als je gelijk daar achteraan propageert dat échte mannen hun vrouwen respectloos behandelen, zoals Thierry Baudet meent.

Als zowel vrouwen als mannen nadeel ondervinden van heersende ideeën over gender, heeft niemand iets aan een tegenbeweging van 'mannelijkheid' die zich beperkt tot stoer zijn en bazig doen in de slaapkamer. Daarmee doe je zowel mannen als vrouwen tekort. Beter laten we mannen en vrouwen zelf bepalen hoe stoer of lief ze willen zijn.

Emma Curvers is schrijver en hoofdredacteur van Cineville. Meredith Greer organiseert de Amsterdamse Museumnacht en is hoofdredacteur van het online magazine Nachtbrakers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.