tv-recensieYasmina Aboutaleb

Voor deze openhartigheid van de sporters is misschien wel meer bewondering op zijn plaats dan voor hun topprestaties

null Beeld
Yasmina Aboutaleb

‘Het is vergelijkbaar met het verhaal van de ijsberg’, zegt de Vlaamse basketbalspeler Retin Obasohan (28) in de De prijs van de winnaar (Canvas). ‘Als je op de Noordpool een ijsberg ziet, dan zie je misschien maar 10 procent van de hele berg. De overige 90 procent ligt onder water. Ik denk dat topsporters gelijkaardig worden bezien.’

Van die wereld achter de oogverblindende medailles en minstens zo schitterende sportprestaties kregen we afgelopen sportzomer ineens een inkijkje. Tennisster Naomi Osaka trok zich terug van Roland Garros, de Amerikaanse turnster Simone Biles trok zich terug op de Olympische spelen. Beiden worstelden met mentale problemen.

Judoka Ann Simons ontwikkelde tijdens haar topsportcarrière een eetstoornis. Beeld Canvas
Judoka Ann Simons ontwikkelde tijdens haar topsportcarrière een eetstoornis.Beeld Canvas

Ook in het drieluik De prijs van de winnaar vertellen diverse Vlaamse (ex-)topsporters over de keerzijde van hun leven als atleet. Want terwijl wij hen zagen zegevieren op het hoogste podium, worstelden zij in eenzaamheid met hun mentale gezondheid; eetstoornissen (aflevering 1), machtsmisbruik (aflevering 2), depressie of een burn-out (aflevering 3). Sommigen hebben nog altijd last van de mentale problemen die ze opliepen. ‘Ik moet alert zijn op triggers’, zegt volleybalster Hélène Rousseaux.

Het venijnige, zeggen de sporters, is dat toewijding, discipline en doorzettingsvermogen, precies de karaktereigenschappen waardoor ze de top haalden, ze later ook mede in de problemen brachten. Vijf, zes dagen in de week trainen, ‘gezond’ eten, maniakaal bezig zijn met details.

Afvallen werd een obsessie, want hoe zwaarder je bent, hoe meer je meezeult. Maar als de coach daar telkens op wijst en je vier keer per dag op een weegschaal staat, dan denk je dat dat het enige is wat het verschil maakt. Een volleybalster vertelt hoe de coach in aanwezigheid van het voltallige team de gewichten oplas. ‘Allee, 500 gram erbij, dat is niet zo goed hè, bolle.’

Gevolg: constant honger. En voor sommigen: vreetbuien. De boulimia en anorexia die ze ontwikkelden drukten zwaar op hun fysieke en mentale gezondheid. Een volleybalster vertelt hoe slecht ze zich voelde als ze had overgeven na het eten, een judoka hoe haar verhongerde lichaam voedingsstoffen uit haar hele lichaam begon te trekken. Ze verloor er een paar tanden door.

Pas nu sommigen van hun eetstoornis af zijn, beseffen ze hoeveel ruimte er in hun hoofd is voor andere dingen, nu ze niet meer elke seconde van de dag met (niet) eten bezig zijn. Hoe het voelt om weer goed te slapen, weer ongesteld te worden, energie en lang haar te hebben. Hoe het is om weer gewoon een mens zijn.

Voor deze openhartigheid van de sporters is misschien wel meer bewondering op zijn plaats dan voor hun topprestaties. De indringende getuigenissen in De prijs van de winnaar werpen ten slotte ook de vraag op wat het aandeel van de toeschouwers en media is. Osaka deed haar bekentenis noodgedwongen, onder druk van pers, publiek en Roland Garros. Iedereen vond haar mediaboycot onbegrijpelijk. Terwijl ze alleen maar rust wilde.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden