Voer ook een eigen risico in voor second opinion

Partijen pleiten graag voor verlaging van het eigen risico, maar nodig is veeleer een 'tweede eigen risico'.

Beeld Marcel van den Bergh/de Volkskrant

De verkiezingen komen eraan en dat betekent kansen om belangrijke zaken door te voeren. Zo is de Socialistische Partij (SP) al uitgebreid in het nieuws gekomen met haar 'Nationale Zorgfonds'. Een leuk idee om het eigen risico af te schaffen, maar wel naïef, omdat het de zorg alleen maar duurder zal maken.

Door het eigen risico beseft men enigszins dat zorg niet gratis is. Dat een patiënt zich niet altijd bewust is van de kosten blijkt uit het aantal second opinions. De laatste jaren zijn de kosten niet zozeer gestegen door het aantal behandelingen als wel doordat patiënten meer specialisten zien.

Als de patiënt een complex probleem heeft, is het goed te verklaren dat hij door meerdere specialisten wordt behandeld, en eventueel door een specialist wordt doorverwezen naar een ander ziekenhuis. Maar meestal gaat de patiënt voor hetzelfde probleem te rade bij een andere specialist. Een bezoek aan een specialist betekent vaak dat het eigen risico al opgesoupeerd is en dan ontstaat vaak het idee: 'Ach, laat ik ook maar eens te rade gaan bij een andere specialist en horen wat hij ervan vindt.'

In het andere ziekenhuis wordt de teller voor de rekening weer aangezet, een DOT wordt geopend, en er worden vaak ook nog extra onderzoeken gedaan. Ook voor de huisarts betekent dit een extra last, omdat die weer een verwijsbrief moet uitschrijven, want anders moet de patiënt de rekening van de second opinion zelf betalen en dat zal hij of zij niet willen.

Het rondpompen van zorggeld

Het kwalijke is dat zorgverzekeraars dit gedrag stimuleren. Ze maken zelfs tv-spots waarin zij zich hiermee aanprijzen. Uit onderzoek weet men dat de kans dat een andere specialist tot een andere diagnose komt klein is. Het behandelvoorstel kan echter wel verschillen; er leiden meer wegen naar Rome.

Dit gedrag leidt tot het rondpompen van zorggeld terwijl er consensus bestaat dat deze uitgaven beperkt moeten worden. Het is helaas niet bekend hoe groot dit probleem van second opinions is en het zal waarschijnlijk nooit inzichtelijk worden gemaakt door de zorgverzekeraars, maar het moet aanzienlijk zijn.

Het zou de zorg veel geld kunnen besparen als op second opinions een eigen risico wordt opgelegd. Men zal zich dan wel twee keer bedenken eer men naar een ander ziekenhuis gaat. Patiënten zullen zich dan hopelijk bewust worden van de zorgkosten en het bespaart de huisarts en het ziekenhuis een hoop rompslomp. Een patiënt die echt de mening van een andere arts wil weten, zal bereid zijn dit eigen risico te betalen.

Het geld dat men bespaart, kan bijvoorbeeld voor defensie worden gebruikt. In deze roerige tijd getuigt het van weinig realiteitszin van de SP om te veronderstellen dat Poetin de 'dialoog wil intensiveren'.

Het is een uitdaging voor de politiek om dit probleem van de second opinions te behandelen omdat het electoraat dit niet wil horen. Het kan daarom alleen slagen in coalitieverband met een ruime Kamermeerderheid. Wil men de kosten van de zorg terugdringen dan zullen ook de hier genoemde uitgaven qua noodzakelijkheid en doelmatigheid onder de loep genomen moeten worden.

Een adagium van managementopleidingen is: geen groei zonder verandering. De zorg moet niet verder groeien qua kosten, en dat betekent ook dat het aantal patiëntenbewegingen moet verminderen.

San Oei is orthopedisch chirurg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden