ColumnLisa Bouyeure

Veel succes met die Hyves 2.0 oprichten, waar Zwarte Piet wel mag

In de nostalgische Facebookgroep ‘Krabbelmaatjes van Hyves’ zijn de mensen ongekend aardig tegen elkaar. ‘Goedemorgen kanjers!’ schrijft Cor bij een geknutseld plaatje van een mysterieuze schone op een dierenvel. Beheerder Anja kiest voor een hond met een grappig brilletje om haar boodschap over te brengen: ‘Hallo jij daar aan de andere kant van het schermpje, ik kom even langs om je een mooie dag te wensen.’

De groep van ex-hyvers is een warm bad voor iedereen die terugverlangt naar simpeler socialemediatijden, toen men elkaar nog niet voor rotte vis uitmaakte onder het alziend oog van Silicon Valley, maar dansende bananen rondstuurde. Het is een gemoedelijke oase binnen het oververhitte Facebook, een plek waar ingewikkelde discussies en cynisme niet bestaan. De krabbelmaatjes zeggen namelijk maar zo: ‘Een glimlach is het licht in het venster van je ziel.’

Het is een drastisch ander ideaalbeeld van het in 2013 ter ziele gegane Hyves dan dat deze week in zwang raakte bij een andere club nostalgici, namelijk zij die zich met alle macht aan Zwarte Piet vastklampen. Nadat Facebook en Instagram dinsdag aankondigden dat anti-semitische complottheorieën en afbeeldingen van blackface voortaan niet meer mogen, werden er allerhande plannen gesmeed om racistische karikaturen te kunnen blijven delen.

Zo zijn de gele hesjes, las ik op Twitter, in gesprek met ‘vele webdesigners, serverbeheerders, ontwikkelaars en grafische vormgevers’ om ‘een Hyves 2.0 de lucht in te gooien’. Het uitgangspunt: ‘#FreedomOfSpeech’, oftewel veel Zwarte Pietenplaatjes. Er zou al een team zijn samengesteld en een Facebookbericht om het animo te peilen werd zo’n 12,5 duizend keer gedeeld. In de comments vast een mokerslag van de Gelderse Angelique: ‘Laten we een statement maken tegen Facebook, verander allemaal je profielfoto in het Hyves-logo.’

Hoewel er wordt gedaan alsof Facebook een rigoureuze wijziging heeft doorgevoerd, zijn de nieuwe regels eigenlijk maar een minimale uitbreiding. Zo was het al verboden om, in woord en in beeld, vergelijkingen te maken tussen zwarte mensen en apen, Joodse mensen en ratten, moslims en varkens en Mexicanen en wormen. Speculeren over seksuele relaties tussen moslims en geiten mocht al niet, net als het leggen van onfrisse verbanden tussen zwarte mensen en landbouwgereedschap. Ook tegen de regels: naar vrouwen verwijzen als objecten of bezit en transgender of non-binaire personen met ‘het’ aanspreken. Geen al te fraai rijtje om in te staan met je traditie.

Wie graag iemand de schuld wil geven, kan beter bij het collectief Stop Hate for Profit gaan klagen. In juli stopten meer dan duizend bedrijven tijdelijk met adverteren op Facebook, waaronder Unilever, Honda en Adidas, om zo af te dwingen dat het platform harder op gaat treden tegen haat, onverdraagzaamheid, racisme, antisemitisme en desinformatie. Wie betaalt, bepaalt.

Dat geldt natuurlijk ook voor de gele hesjes, die vrij zijn om een eigen sociaal medium op te richten. Wel interessant om te kijken hoe ze de huisregels van hun Facebookpagina straks met het concept #FreedomOfSpeech gaan verenigen. Regel 5 bijvoorbeeld, over taalgebruik en afbeeldingen: ‘Woorden als NSB, SS, IS, Gestapo, Adolf Hitler, Kanker enz. worden zonder pardon verwijderd. Het draagt niets bij en getuigd (sic) van weinig respect. Ook afbeeldingen daaraan gelinkt gaan er direct vanaf.’

Je zou haast denken dat de sfeer op sociale media soms gebaat is bij wat bemoeienis van bovenaf. Behalve in de groep Krabbelmaatjes van Hyves dan, waar geen enkele regel geldt, maar men elke dag weer glimlachend genoegen neemt met ‘een kopje gezelligheid, een wolkje liefde en twee klontjes geluk’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden