CommentaarSander van Walsum

Universiteiten zouden ook zorg moeten dragen voor de huisvesting van studenten

Introductieweek voor studenten van de Radboud Universiteit en Hogeschool vindt plaats in de binnenstad. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Introductieweek voor studenten van de Radboud Universiteit en Hogeschool vindt plaats in de binnenstad.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Beschikbaarheid van woonruimte zou mede bepalend moeten zijn voor het aantal inschrijvingen.

In de nadagen van de Duitse bezetting dachten vooraanstaande Nederlanders, vaak in gevangenschap, na over de inrichting van ‘Herrijzend Nederland’. Eén ding stond daarbij voorop: de talrijke weeffouten van de vooroorlogse samenleving moesten worden weggewerkt. Voor de universiteiten betekende dit dat het verschijnsel ‘spoorstudent’ moest worden uitgebannen. In beginsel zouden alle studenten woonruimte moeten kunnen vinden in de nabijheid van hun universiteit, bij particulieren of in cités universitaires: woonblokken die, naar Frans voorbeeld, in opdracht van de universiteit zouden worden gebouwd.

Aan dat laatste voornemen is wel uitvoering gegeven, maar niet in die mate dat de uitbreiding van de studentenhuisvesting gelijke tred hield met de aanwas van de studentenaantallen: van amper 11 duizend in 1940 naar 100 duizend in 1970 en 327 duizend nu, onder wie ruim 70 duizend buitenlandse studenten. Naar verwachting zullen in 2027 bijna 400 duizend mensen aan een Nederlandse universiteit studeren. Het (ooit) sociaaldemocratisch adagium ‘hoger onderwijs voor velen’ is realiteit geworden.

De bekostiging van de universiteiten is achtergebleven bij die ontwikkeling. In 2002 bedroeg de rijksbijdrage per student nog 20 duizend euro, nu nog slechts 15 duizend euro. Deze ontwikkeling heeft ongetwijfeld afbreuk gedaan aan de ambitie van universiteiten om niet alleen zorg te dragen voor de opleiding van studenten, maar ook voor hun huisvesting. Op een zwaar overspannen woningmarkt neemt de schaarste aan studentenkamers jaarlijks toe. Daarvan getuigen de artikelen over studerende kamerdelers of kamperende studenten die in deze tijd van het jaar steevast in de kranten verschijnen. De thuiswonende spoorstudent is allang weer terug van nooit helemaal weggeweest.

De vraag is onderhand of de capaciteit van universiteiten niet alleen moet worden bepaald door hun vermogen om te voorzien in de toenemende vraag naar hoger onderwijs, maar ook door de beschikbaarheid van woonruimte voor de studenten. Die is tenslotte in hoge bepalend voor hun slaagkans, wisten de pleitbezorgers voor de cités universitaires al. Zeker studenten van buiten de EU, van wie een eigen bijdrage van minimaal 6.000 euro per jaar wordt verlangd, mogen huisvesting tegen redelijke kosten verwachten. Misschien moeten sommige plannen voor ‘Herrijzend Nederland’ nog eens worden afgestoft.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden