Tsjechisch anti-hackbeleid verdient navolging

De Russische inmenging in de Amerikaanse presidentsverkiezingen heeft tot grote ongerustheid in Europa geleid. Veiligheidsdiensten en leidende politici vrezen vergelijkbare tussenkomsten in de nationale verkiezingen die dit jaar in Nederland, Frankrijk, Duitsland en Tsjechië plaatsvinden. Hacking en het verspreiden van nep-nieuws zijn de grootste zorgen, waarvoor Duitse, Britse en Tsjechische veiligheidsdiensten de afgelopen maanden indringend waarschuwden. Zij omschrijven de Russische bemoeienissen als een 'fundamentele bedreiging voor de soevereiniteit' van democratische staten.

Exterieur Russische ambassade aan de Scheveningseweg in Den Haag. Beeld anp
Exterieur Russische ambassade aan de Scheveningseweg in Den Haag.Beeld anp

Men zou daarom verwachten dat de Nederlandse overheid actief bezig is maatregelen te nemen om mogelijke inmenging te voorkomen of tenminste de schade ervan te beperken. Niets wijst erop dat dit het geval is.

Opmerkelijk is dat het veel kleinere en minder welvarende Tsjechië in korte tijd een indrukwekkend apparaat heeft opgezet om zich te weren tegen ongewenste buitenlandse inmenging en om te kunnen verzekeren dat de parlementsverkiezingen van oktober 'eerlijk en vrij' kunnen verlopen. Op 1 januari is een 'Centrum tegen Terrorisme en Hybride Dreigingen' begonnen in het ministerie van Binnenlandse Zaken in Praag. Een twintigtal specialisten spoort desinformatie op en weerlegt die via een speciale Twitter-account en een nieuwe website die standpunten van de overheid uitlegt. Het centrum zal ook ambtenaren trainen om chantage te voorkomen en weerstand te bieden aan buitenlandse lobbyisten.

Directe aanleiding was de ontdekking van online desinformatie die een merkbare invloed op de publieke opinie heeft. Sinds 2015 propageert een veertigtal verdachte websites in de Tsjechische taal radicale zienswijzen, samenzweringstheoriën en valse berichten. Autoriteiten wijzen in dit verband op de aanwezigheid van 45.000 Russische burgers in het land en de zwaar bemande Russische ambassade in Praag. Met ruim 130 diplomaten is die meer dan tweemaal zo groot als die van de Verenigde Staten.

Doel van de Russische activiteiten zou zijn de oriëntatie van Tsjechië op het Westen te veranderen door het zaaien van twijfel dat democratie het beste systeem is om een land te organiseren, het creëren van een negatief beeld van de EU en de NAVO en het ontmoedigen van deelname aan democratische processen. Igor Zolotarev, voorzitter van de Russische expatgroep 'Russische Traditie' in Tsjechië, bevestigt dat het Kremlin de laatste jaren Russische burgers in het buitenland actief gebruikt als kanaal voor het propageren van Ruslands buitenlands beleid.

De Nederlandse parlementsverkiezingen vinden al op 15 maart plaats, en de overheid heeft dus geen tijd te verliezen. Het is van wezenlijk belang voor de Nederlandse democratische rechtsstaat dat de bevolking haar stem zonder buitenlandse inmenging kan uitbrengen. Het Tsjechische voorbeeld lijkt het enige werkbare dat op korte termijn kan worden gevolgd om mogelijke schade in Nederland tenminste enigszins te beperken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden