Commentaar

‘Tropische Trump’ valt klimaatpartijen aan

De Braziliaanse president Bolsonaro schept een schijntegenstelling. 

President Jair Bolsonaro tijdens een ceremonie. Beeld AFP

Er zijn van die thema’s waarvan je zou zeggen dat ze zich niet lenen voor politieke stammenstrijd. Het behoud van de ecologische gezondheid van de aarde is zo’n thema. Het is intrinsiek geen geloofsartikel van linkse of rechtse snit, maar – net als wereldvrede – een alles en iedereen overstijgend belang. Zeker: het tegengaan van klimaatverandering brengt, zoals de klimaattafels in Nederland laten zien, verdelingsvraagstukken met zich mee. En verdelingsvraagstukken roepen links-rechtstegenstellingen op. Maar die onttrekken het zicht aan het belang van een leefbare aarde, voor deze en toekomstige generaties.

Het is dan ook verontrustend dat een vraagstuk dat mensen zou moeten samenbrengen vaak wordt misbruikt voor politieke doelen. Net nu de oude tegenstelling tussen economie en ecologie leek te verdwijnen en ‘klimaat’ als potentieel verdienmodel door het bedrijfsleven is ontdekt, dient het toenemend als politiek campagnethema.

Zo zette de Braziliaanse president Jair Bolsonaro bij zijn beëdiging, afgelopen donderdag, de toon van zijn presidentschap met een aanval op organisaties die zich beijveren voor behoud van het Amazonegebied – en van de cultuur van de indianen die er leven. Met de economische exploitatie van dit gebied geeft hij vorm aan zijn strijd tegen socialisme en politieke correctheid. Milieuorganisaties worden onder curatele gesteld. De wetenschap waaraan milieuactivisten hun ­argumenten ontlenen, wordt verdacht gemaakt.

De revolutie die Bolsonaro ontketent, staat niet op zichzelf. Op goede gronden wordt de Braziliaanse ­president ‘de tropische Trump’ genoemd, mede vanwege diens politisering van het klimaatthema. Ook in andere landen worden ambitieuze klimaatdoelen en ­nationale belangen met elkaar in strijd verklaard. Mondiale thema’s komen in de verdrukking als politici hun kiezers ter wille zijn met de behartiging van hun (veronderstelde) belangen op de korte termijn.

Politisering van niet-politieke vraagstukken is overigens geen uitvinding van Trump of Bolsonaro. Zo is kernenergie van oudsher gevoelig voor politieke hartstochten. Voorstanders van kernenergie waren per definitie rechts, tegenstanders waren links. Een debat dat zakelijk gevoerd had moeten worden, werd lange tijd met sentimenten beslecht. Daarvoor was het thema, een duurzame energievoorziening, echt te belangrijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden