Column Jasper van Kuijk

Toch heb ik wat twijfels bij die babyroze borstvoedingsbank

Denkfouten in het hedendaags ontwerp gefileerd door innovatie-expert (en cabaretier) Jasper van Kuijk. Deze week: Borstvoedingsbank.

Een bank speciaal ontworpen om borstvoedende moeders privacy te bieden in publieke ruimtes. Klinkt als een prachtig voorbeeld van hoe ontwerpers de wereld beter kunnen maken en de ‘heer’ borstvoedingsbank werd dan ook tot winnaar uitgeroepen bij de A’Design Awards.

De ontwerpers raakten geïnspireerd toen ze zagen hoe een vrouw werd uitgefoeterd omdat ze in het openbaar borstvoeding gaf. Bij verder onderzoek ontdekten ze dat veel vrouwen zich niet op hun gemak voelen bij borstvoeding geven in het openbaar, dat er maar weinig plekken zijn die speciaal zijn ingericht om borstvoeding te geven en dat moeders zich daar geïsoleerd voelen. Vier jaar en een aantal gebruikstesten verder was daar dan een gestroomlijnde babyroze bank die borstvoedende moeders omarmt met grote privacybiedende flappen.

Gebruiksgericht ontwerpen volgens het boekje, zou je zeggen, en toch heb ik wat twijfels bij het ding.

Allereerst is er het tegenstrijdige element dat die bank een borstvoedende moeder weliswaar afschermt, maar dat ze daar toch zit in een behoorlijk opvallend roze ding. Het bankje doet een beetje denken aan politieagenten die soms de ondankbare taak hebben mensen te manen om door te lopen, waardoor je alleen maar meer gaat kijken wat er nou aan de hand is.

Beeld de Volkskrant infographics

Maar het grootste manco lijkt me de boodschap van deze bank. Producten hebben niet alleen een functie of vormgeving, maar ook betekenis. Ze kunnen uitdragen welke norm ergens geldt. En deze bank versterkt de norm dat borstvoeden niet in het openbaar moet gebeuren. Ga maar na: als je in het openbaar borstvoeding geeft zonder dat er zo’n bankje staat, dan maakt het niet uit waar je gaat zitten. Ga je naast zo’n flappenbankje borstvoeding geven, dan wordt dat ineens een statement.

De ontwerpers hebben dit commentaar kennelijk eerder gehad, want ze schrijven: ‘De enige kritiek kwam op een ideologisch niveau van een paar feministen, die zeiden dat de creatie van speciale borstvoedingsruimtes het stigma alleen maar versterkt en moeders aanmoedigt om zich te verstoppen’.

Het lijkt me dat het aan vrouwen zelf is of ze in het openbaar borstvoeding willen geven of niet. En dat betekent dus dat én in het openbaar borstvoedende vrouwen daar nooit op aangesproken zouden moeten worden én dat er voor degenen die zich lekkerder voelen bij meer privacy, een aparte, fijne ruimte zou moeten zijn. Deze borstvoedingsbank biedt wel afscherming voor de groep die meer privacy wil, maar maakt het moeilijker voor vrouwen die het prima vinden om in het openbaar te voeden.

En een ontwerp dat de wereld beter maakt voor degenen die het gebruiken, maar slechter voor degenen die dat niet doen, dat verdient geen schoonheidsprijs.

Jasper op Twitter: @Jaspervankuijk

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden