Tja, inteelt hè

Het wegzetten van neef-nicht-stellen als ziekelijke barbaren is een subtiele vorm van racisme.

Maarten Keulemans

En daar was inteelt, dat lelijke spook, opeens weer in het nieuws. Erfelijke ziekten! Misvormde en dode kinderen! Familiehuwelijken bij allochtonen vormen een ‘gezondheidsprobleem’, zei het PvdA-Kamerlid Arib deze week.


En inderdaad. Familiehuwelijken vergroten de kans op zeldzame erfelijke aandoeningen. Daar mag best meer voorlichting over komen. Maar je moet ook weer niet overdrijven. Het zijn wel zeldzame aandoeningen. De ziekte van Pompe bijvoorbeeld, komt bij neef-nicht-stellen dertien maal vaker voor. Toch blijft het een kans van ‘slechts’ 1 op 2800. En aangezien er jaarlijks in ons land zo’n tweeduizend allochtone kinderen uit een familiehuwelijk worden geboren, gaat het om minder dan één geval per jaar.


Met kindersterfte is het niet anders. In een uiterst genuanceerd rapport benadrukt het RIVM deze week dat de berucht hoge kindersterfte onder allochtonen eigenlijk niet goed is terug te voeren op inteelt. Eerder onderzoek leverde al op dat tienerzwangerschappen, ongelukken en infectieziekten veel belangrijkere factoren zijn.


Zwakzinnigheid, dan? Hetzelfde verhaal. Toen geneticus James Neel in de jaren negentig 4.300 neef-nicht-huwelijken doorvlooide, kon hij geen verband aantonen tussen familiehuwelijken en geestelijke handicaps. En wij maar denken dat een in-teelthuwelijk altijd strompelende bochelaars van de Notre Dame voortbrengt.

Toen vorig jaar duidelijk werd dat er onder Marokkanen veel meer schizofrenie voorkomt dan onder Nederlanders, waren er mensen die zeiden: tja, inteelt hè?

Het probleem zit deels tussen onze oren. Westerlingen associëren inteelt automatisch met achterlijk, simpel, onmodern. Net zoiets als incest. Dat komt omdat we inteelt kennen van het platteland, als iets van vroeger. Ook Darwin en Einstein trouwden overigens met een nicht. Het wegzetten van neef-nicht-stellen als ziekelijke barbaren, is gewoon een subtiele vorm van racisme.

De werkelijkheid is dat ouders achter in de dertig ongeveer evenveel kans hebben op geboortedefecten als neef-nicht-stellen die in de bloei van hun vruchtbaarheid met kinderen beginnen. Als je uit bent op gezond nageslacht, kun je misschien beter leven als een traditionele Turk dan als een moderne Europeaan.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden