Column Derk Jan Eppink

Tijdens de benoemingsprocedure van Kavanaugh dreigde #MeToo in #McCarthyisme te verzanden

De benoemingsprocedure van Brett Kavanaugh voor het Hooggerechtshof heeft veel katers opgeleverd. Democraten slaagden er niet in de benoeming te blokkeren. Republikeinen zegevierden zeer nipt. Kava­naugh werd gegrild. Zijn aanklager, Christine Blasey Ford, gemangeld. Senatoren belaagd. En #MeToo dreigde in #McCarthyisme te verzanden. Alleen Republikeins senator Susan Collins uit Maine redde de eer van de Senaat in haar stemverklaring.

In de strijd om Kavanaugh werkten twee spanningsvelden op elkaar in. De machtsstrijd tussen Republikeinen en Democraten in Washington DC, waarbij de benoeming van Kavanaugh opmaat werd voor de midterms van 6 november. Dit voltrekt zich in het #MeToo-tijdperk dat een omslag veroorzaakte in de wereld van cultuur, media, bestuur en politiek. De maatschappij verwerpt een praktijk waarin machtigen hun machtsrelatie omzetten in een seksuele. Wie dat toch doet, staat bloot aan ernstige gevolgen. #MeToo velde grote namen in Hollywood, Wall Street, Silicon Valley en Washington.

President Trump zag Kavanaugh als veilige keuze: ex-medewerker van president George W. Bush die na twaalf jaar als rechter in het profiel paste. Gematigd conservatief, familieman, actief in het culturele leven. Na Neil Gorsuch zou het zijn tweede benoeming in het Hooggerechtshof worden. Hij selecteerde uit een lijst kandidaten, opgesteld door de conservatieve Heritage Foundation en de Federalist Society.

De Democraten wierpen alles in de strijd om de benoeming te verhinderen of tenminste over de midterms te tillen. Juridische kritiek op Kavanaugh was amper voorhanden, waarna ze #MeToo aanscherpten tot politiek wapen. Senator Diane Feinstein uit Californië had al anderhalve maand een brief in de la liggen van een vrouw die zei dat Kavanaugh haar 36 jaar geleden had aangerand. Ze vroeg anoniem te blijven. De Democraten lekten de brief, vlak voor de stemming over Kavanaugh, en haar naam: Christine Blasey Ford, professor psychologie in Palo Alto. Ford kwam in een maalstroom terecht. Er volgden nieuwe hoorzittingen waarbij ze geen bewijzen voor haar beschuldiging leverde. De twee hoorzittingen werden een mediaspektakel met emotie. Maar geen bewijs. De benoeming afwijzen zou betekenen: beschuldiging = schuld. De beschuldigde is weerloos.

Senator Graham uit South Carolina stelde dat de aantijgingen tegen Kavanaugh aanschuurden tegen het McCarthyisme. Republikeins senator Joe McCarthy (1908-1957) opende ooit een heksenjacht op vermeende communisten. Hij werkte met dubieuze ondervragingen, beschuldigingen zonder bewijs, zwarte lijsten en karaktermoord. Duizenden ambtenaren verloren hun baan. Reputaties van acteurs en journalisten werden gebroken. Het vermoeden van onschuld genegeerd, de rechtstaat geschonden. Dat #MeToo in de Senaat zou kunnen uitmonden in een vorm van #McCarthyisme is niet alleen wrang, maar zou alle winst van de #MeToo-beweging tenietdoen.

De procedure ontspoorde ook omdat enkele senatoren zich al profileren als Democratisch presidentskandidaat voor 2020. Senator Cory Booker (New Jersey) wierp zich op als ultieme moralist, maar heeft zelf geen schone lei op #MeToo-terrein. Hem werd hypocrisie verweten. Kamala Harris uit Californië en Kirsten Gillibrand uit New York vinden dat de beschuldiging voldoende is. Dat vond McCarthy ook. Het was Collins die Kavanaughs kandidatuur haarfijn in juridisch, politiek en historisch perspectief plaatste. ‘Fundamentele rechtsbeginselen als een zorgvuldig proces, vermoeden van onschuld en eerlijkheid wil ik niet verlaten.’

Met oog op de midterms hebben de Democraten een strategische fout gemaakt. Via de #MeToo-actie tegen Kavanaugh wilden ze hun partijbasis motiveren te stemmen. Dat is onnodig, want het presidentschap van Trump doet dat al. De midterms zijn een referendum over hem. Maar de Democraten hebben onbedoeld de Republikeinse partijbasis gemobiliseerd te stemmen. Zij ziet Kavanaugh als slachtoffer van Democratische intriges. En het optreden van activisten die Republikeinse senatoren belagen in de lift, het restaurant of voor de huisdeur, als straatterreur. Democratische senatoren die kandideren in pro-Trumpstaten, zijn nu in problemen. ‘Kavanaugh’ draaide uit op een ‘Kangeroo Court’, zij het met boemerang-effect. Trump voert er campagne om Democraten te laten wegstemmen. Zijn strijdkreet: ‘Kavanaugh!’

Als ‘Kavanaugh’ ertoe leidt dat #MeToo niet ontspoort in #McCarthyisme, heeft het toch nog nut gehad. Dat mildert de katers.

Derk Jan Eppink is senior fellow bij het London Policy ­Center in New York.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden