Column Bert Wagendorp

Thuisblijven deze zomer? Bert Wagendorp piekert er niet over

De bevrijding van de ­Engelse arbeiders uit de grote industriegebieden in het noorden van het land begon ooit met één dag ­vakantie per jaar. Die werd doorgaans doorgebracht in Blackpool, aan de Ierse Zee. Als ze zich tenminste de treinreis met het gezin konden veroorloven. De gemiddelde Volkskrant-lezer, zo blijkt uit onderzoek, is de bevrijding ver voorbij en gaat drie tot viermaal per jaar op reis. Houdt u het bij één keer: anderen handhaven het gemiddelde met vijf of zes vakanties.

Vakantie heeft, vooral voor mensen voor wie de periodes waarin geld moet worden verdiend niet meer zijn dan vervelende intermezzo’s tussen hun reizen, iets tragisch. Dus ik raad u aan deze attitude zoveel mogelijk te vermijden, hij voedt de ontevredenheid.

Vakantie is niettemin de jaarlijkse reis op weg naar het onbereikbare geluk. De crux van de vakantie is niet de vakantie zelf, maar het vooruitzicht. Over een week zit ik op het terras van een appartement in een voormalig middeleeuws ziekenhuis in een klein dorp in de Provence. Ik kom daar vaker en ik verheug me op het uitzicht op de Ventoux, op het stenen trapje dat naar de bakker en Café Le Sport leidt, waar ik onder het ­genot van een smerige bak café au lait heel langzaam l’Équipe ga zitten lezen, vooral de Tourpagina’s.

Ik verheug me daar enorm op, maar je kunt je afvragen waarom ik voor dat simpele geluk de elfhonderd kilometer naar de Provence ga rijden. Ik heb hier ook een fijn terras met mooi uitzicht, zij het zonder de ­Ventoux. l’Équipe is ook wel te vinden, evenals een etablissement waar de koffie absoluut niet te zuipen is. Bovendien heeft een Provençaals klimaat inmiddels deze streken bereikt.

Je zou zeggen: maak er toch een staycation van, blijf lekker thuis, idioot, vermijd de gevaarlijke routes naar het zuiden en zoek de tijdelijke vergetelheid, de aan­gename traagheid van het lome leven, gewoon hier. Hij ligt voor het grijpen, als je maar wilt. Zet gewoon de knop om, sukkel, je bent een willoos slachtoffer van de toerisme-industrie die het paradijs altijd elders situeert, meestal net daar waar jij níet bent. Reken ook even uit wat dat kost, het paradijs.

Maar ik pieker er niet over. Want het is niet alleen de illusie van grote zorgeloosheid die me naar elders lokt, het is ook de herinnering aan eerdere reizen die me aanzet de auto in te pakken en fluitend de Route du ­Soleil af te zakken. Die herinneringen zijn gekleurd en ontdaan van elke negatieve ervaring, het filter van de idealisering is er op effectieve wijze overheen gegaan. Zelfs autopech en urenlang wachten op de Wegenwacht heeft fantastisch romantische kanten, nader ­beschouwd. Vooral het moment waarop je de kraan­wagen aan de horizon ziet verschijnen is onvergetelijk.

Ik zie ons nog zitten, op het dakterras van een huis in Rome – veel volmaakter kon het leven echt niet zijn ­(behalve dan de absurde hitte en de tyfusherrie van het Piazza Santa Maria in Trastevere, maar dat viel eigenlijk heel erg mee, achteraf gezien). Zoals het ook in Venetië even later echt niet zo belachelijk druk was als ik het op het moment zelf ervoer.

Voorwaarde is wel, vind ik, dat je altijd naar plaatsen gaat die je al kent. Onbekende verten kunnen voor ­onaangename verrassingen en ongezonde spanning zorgen en dat moet je niet hebben. De reisredactie van de Volkskrant gaat na de vakantie aandacht besteden aan detourism – het spreiden van toerismestromen ­zoals de VN en ngo’s dat voorstaan, onder het motto: ga eens ergens anders heen. Ik moet er niet aan denken. Het verpest de illusie en het brengt de idealisering ernstig in gevaar. Voor je het weet zit je maandenlang met diepe spijt over je alternatieve keuze, die het niet bleek te halen bij de vertrouwde omgeving van vroeger.

Tegen de prachtige illusie vooraf en de heerlijke idealisering achteraf is geen enkel rationeel argument opgewassen. Dat je even een stukje moet rijden of ­vliegen om beide krachten in werking te stellen en er maandenlang volop van te kunnen genieten, is niet meer dan een verwaarloosbare opoffering.

Ik wens u een geweldige vakantie. Voor, na en als het even kan natuurlijk ook tíjdens het verblijf in het oord van uw dromen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.