Commentaar Raoul du Pré

Terugkeer Europese jihadisten uit Syrië niet vanzelfsprekend voor kabinet

President Trump wil dat Europa z’n jihadisten terughaalt. Uiteindelijk zit er inderdaad weinig anders op.

Minister Blok en zijn Europese collega’s worden niet ­enthousiast van het terughalen van de ­Europese jihadisten uit Syrië. Beeld ANP

Dat minister Blok en zijn Europese collega’s niet ­enthousiast worden van het terughalen van de ­Europese jihadisten uit Syrië, is volstrekt logisch: slechts één onder begeleiding teruggekeerde Syriëganger hoeft zichzelf op te blazen in een volle Nederlandse stadsbus en het politieke en maatschappelijke drama is niet te overzien.

Daar komt het morele vraagstuk nog bij: mag van een ­samenleving worden verwacht dat ze zich ontfermt over mensen die zich ten diepste van die samenleving hebben afgekeerd? We hoeven maar terug naar de woorden van toenmalig vicepremier Asscher uit 2014 om te beseffen dat terugkeer voor het huidige kabinet niet vanzelfsprekend is: ‘Val je voor de slang, dan geef je je leven op. Normaal meedoen in de samenleving is dan uitgesloten. De Islamitische Staat is het tegenovergestelde van alles waar wij in onze democratische rechtsstaat voor staan.’

Toch is de kans groot dat Europa vroeg of laat door de knieën moet. De Koerdische autoriteiten in het noorden van Syrië zijn dan wel niet van plan om gevangengenomen jihadisten snel vrij te laten, zoals president Trump dreigend suggereert, maar dat ontslaat Europese landen niet van hun verplichting de Koerden te hulp te schieten.

Ze waren bondgenoten in de strijd tegen IS en zij hebben ook niet om deze groep gevangenen gevraagd. Berechting ter plekke is bovendien ingewikkeld omdat in Syrië geen sprake is van een internationaal erkende Koerdische rechtsstaat en niemand dit zal willen overlaten aan het ­regime van president Assad.

De consequentie is dat een land als Nederland zich uiteindelijk over z’n eigen onderdanen zal moeten ontfermen en hun proces zal moeten organiseren. Berechting is niet eenvoudig, maar het strafrecht is er inmiddels wel klaar voor. Alleen al op basis van het lidmaatschap van een terroristische organisatie gaan de Syriëgangers voor jaren de cel in – jaren die benut kunnen worden voor toezicht, begeleiding, deradicalisering en daarna hun behoedzame reïntegratie. Aangezien het slechts om enkele mensen gaat, kan dat geen te grote opgave zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden